I SA/Bd 334/08

I SA/Bd 334/08 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2008 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.T. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanowił odmówić przyznania prawa pomocy. Wraz ze skargą na wskazane powyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego M.T. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na brak środków na ich uiszczenie. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z W.C.. Na wspólny dochód rodziny sprowadzający się do 1807,93 zł , składają się: - wynagrodzenie konkubenta zatrudnionego w charakterze pracownika biurowego wynoszące 1300,93 zł netto, -zasiłek w wysokości 395 zł przyznany wnioskodawczyni zarejestrowanej jako osoba bezrobotna, -świadczenie rodzinne – 112 zł miesięcznie. Zainteresowana wraz z konkubentem utrzymują dwoje dzieci, przy czym W.C. płaci bez zaległości alimenty w kwocie 1000 zł, jak również posiada do uregulowania koszty sądowe wraz z grzywną (37.368,62 zł) na rzecz Sądu Okręgowego w W. Z kolei koszt utrzymania mieszkania ( bezpłatnie użyczonego) sprowadza się do 817,90 zł ( woda 80,90 zł, telefon 100 zł, wywóz odpadów 30 zł, ogrzewanie 350 zł, energia 120 zł). Skarżąca oświadczyła, iż łączne stałe wydatki rodziny wynoszą około 1700 zł, bez uwzględnienia "podstawowych do życia" oraz zaległości wobec Sądu, których nie są w stanie zapłacić. Nie posiada majątku, oszczędności, czynnych kredytów. Nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej. Przedłożyła decyzję z dnia 24 września 2007 r. o przyznaniu świadczeń rodzinnych. Z zeznania PIT-37 wynika, iż w 2007 roku osiągała średni miesięczny dochód w kwocie 792 zł., a W.C. 192,66 zł. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenie jego wynagrodzenia i wydatków( art.244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.); w zakresie częściowym polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z przepisem art.246 § 1 pkt 2 powoływanej ustawy przysługuje osobie fizycznej w sytuacji, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, przez co należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Podzielić należy pogląd, że użycie w przytoczonym przepisie określenia: "gdy wykaże" oznacza, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinna ona zatem podejmować takie czynności, które przekonałyby, co do zasadności przyznania prawa pomocy. Przyjmuje się, że gdy fakty, które strona podała we wniosku nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z innymi informacjami o sytuacji majątkowej strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy. W rozpatrywanej sprawie skarżąca wykazała, iż przy dochodach rodziny w wysokości 1807,93 zł miesięczne wydatki wynoszą 1.700 zł. Obejmują one utrzymanie mieszkania oraz alimenty na rzecz córki W.C. Podkreśliła przy tym, że nie uwzględniają one pozostałych, niezbędnych dla zapewnienia egzystencji. Zauważyć należy, że za takie zaś uznaje się koszty zakupu żywności, odzieży, środków czystości. Ponad wszelką wątpliwość skarżąca je ponosi, pomimo, że nie wykazała w jaki sposób. W tym stanie rzeczy złożone przez nią oświadczenie nie zawiera dostatecznych danych, koniecznych do oceny rzeczywistych możliwości płatniczych. Zainteresowana ograniczyła się do przedstawienia informacji świadczących o złym stanie majątkowym i dochodów przeznaczonych jedynie na pokrycie części wydatków. Nie wyjaśniła jednakże tej nietypowej sytuacji, w której jest w stanie zapewnić sobie egzystencję w pozostałym zakresie, co powoduje, że również te niezbędne dla zapewnienia egzystencji wydatki również musi finansować z jakiegoś źródła. W oświadczeniach dotyczących stanu majątkowego skarżąca źródeł takich nie wykazała. Referendarz nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego nie są znane, mimo istniejącego po stronie skarżącej ciężaru wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy. Skoro zatem przedstawiła ona dane niepełne, bądź ze sobą sprzeczne, to powinna liczyć się z tym, że referendarz nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Jest zasadą, że do wniosku strony można przychylić się tylko wówczas, gdy przedstawi ona swoją sytuację majątkową oraz rodzinną w sposób wyczerpujący, logiczny i wiarygodny. W niniejszej sprawie, z uwagi na wykazanie nadwyżki wydatków nad dochodami, skarżąca nie spełniła tego warunku. Uznać zatem należało, iż tym samym nie wykazała przesłanek uzasadniających udzielenie jej prawa pomocy. Nie bez znaczenia dla odmowy uwzględnienia wniosku jest okoliczność, iż istniejący na obecnym etapie postępowania obowiązek opłacenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł ( § 2 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 221, poz.2193 ze zm.) pozostaje bez wątpienia w zasięgu możliwości finansowych strony, stanowi bowiem równowartość miesięcznej opłaty za abonament telefoniczny, opłacanej przez zainteresowaną bez zwłoki. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.