I SA/Bd 334/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc listopad 2004 r. postanowił odmówić przyznania prawa pomocy Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi na wskazaną wyżej decyzję skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jak wynika z informacji zawartych w urzędowym formularzu PPF wnioskujący nie posiada środków i poniósł stratę w wysokości 23.000 zł. Opisując stan rodzinny wskazał żonę oraz dwie małoletnie córki. Jest właścicielem domu o powierzchni 80 m ² oraz samochodu. Pismo Sądu z dnia 07 lipca 2009 r. sygn. akt I SA/Bd 332/09, którym wezwano stronę do przedłożenia dodatkowych dokumentów oraz wyjaśnień, pozostawione zostało bez odpowiedzi. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak aktywności ze strony skarżącego. Zauważyć trzeba, że prawo pomocy jest szczególną instytucją, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Wskazać jednak należy, że prawo to nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń. Zgodnie z przepisem art.246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej " p.p.s.a", prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane osobie fizycznej, gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.. Z treści przywołanego przepisu wynika, że przez użycie sformułowania "wykaże" ustawodawca przesunął ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy na stronę. Zatem postępowanie, którego przedmiotem jest kwestia udzielenia pomocy z budżetu państwa charakteryzuje się (przynajmniej od teoretycznej strony) współdziałaniem Sądu i strony. W tym zakresie podział ról pomiędzy te podmioty jest następujący: inicjatywa wszczęcia postępowania należy wyłącznie do strony i w związku z tym zobowiązana jest ona do dostarczenia "materiału" celem oceny zasadności jej żądań, natomiast referendarz sądowy ma ocenić w oparciu o dostarczone dane, ewentualnie o okoliczności znane z urzędu, a także doświadczenie życiowe i zasady logiki, czy zgłoszone żądanie w świetle odpowiednich przepisów jest zasadne. W niniejszej sprawie referendarz powziął wątpliwość w kwestii sposobu zapewnienia egzystencji czteroosobowej rodzinie bez osiągania jakichkolwiek dochodów i tym samym uznał, że oświadczenie strony zawarte w urzędowym formularzu wniosku nie jest wystarczające. Z tej przyczyny zostały podjęte wobec wnioskującego dodatkowe działania, co umożliwia przepis art. 255 p.p.s.a. Zgodnie z jego brzmieniem, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Zauważyć należy, że skarżący został poinstruowany, jakimi konkretnymi środkami dowodowymi może uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek, o których mowa w art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Jednak, jak wynika z akt sprawy, nie wypełnił on wezwania Sądu z dnia 07 lipca 2009 r., jak i nie podał przyczyn takiego faktu. Należy wobec tego uznać, że nie przestawił swojej aktualnej sytuacji finansowej i nie jest możliwe jej ustalenie wyłącznie w oparciu o informacje umieszczone na formularzu PPF. Negatywne konsekwencje takiego stanu rzeczy przejawiają się w odmowie przyznania prawa pomocy, gdyż wnioskujący nie wypełnił obciążających go z mocy art.246 §1 pkt 2 w związku z art.255 p.p.s.a obowiązków. W świetle poczynionych powyżej uwag, na podstawie 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.