I SA/Bd 365/09

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-07-14

Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy wysokość obowiązku opłacenia kosztów sądowych (np. wpisu od skargi) przekracza możliwości finansowe strony, której dochody ledwie zaspokajają podstawowe potrzeby egzystencjalne, należy przyznać prawo pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący A.P. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną. W jego dwuosobowym gospodarstwie domowym jedynym dochodem jest renta w wysokości 599 zł, a żona zarabia 950 zł. Skarżący ponosi miesięczne koszty utrzymania mieszkania (670 zł) i leków (300-400 zł), nie posiada oszczędności. Organ administracyjny w ramach prowadzonego postępowania szczegółowo badał jego sytuację ekonomiczną.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. I SA/Bd 365/09 UZASADNIENIE W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł A.P.wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż nie posiada środków na ich opłacenie. Zgodnie z danymi zawartymi w treści formularza PPF, skarżący pozostaje w dwuosobowym gospodarstwie domowym. Jedynym dochodem wnioskującego jest świadczenie rentowe z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości 599 zł, natomiast żona uzyskuje wynagrodzenie sprowadzające się do kwoty 950 zł. Skarżący oszacował, że jest właścicielem mieszkania, na utrzymanie którego przeznacza miesięcznie 670 zł, zaś na zakup leków 300-400 zł. Nie posiada oszczędności. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane na wniosek strony będącej osobą fizyczną, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie wskazuje się, że przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych Stosownie do przepisów p.p.s.a zasadą jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowego (art. 199), natomiast odstępstwem od niej jest przyznanie prawa pomocy. Jako że omawiana instytucja ma charakter wyjątkowy, przyjmuje się, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, do których zalicza się bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjalnie. Wyjaśnienia wymaga, że zasadność żądania strony podlega badaniu w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Tak więc, z zestawienia wysokości ciążącego na stronie obowiązku opłacenia chociażby wpisu od skargi w wysokości 500 zł z kwotą 1549 zł stanowiącą średni miesięczny dochód prowadzonego wraz z żoną gospodarstwa domowego, wynika, że opłacenie kosztów sądowych pozostaje poza zasięgiem możliwości finansowych strony skarżącej. Ubocznie zauważyć należy, że ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów obciąża stronę, lecz pominąć nie można, że sytuacja ekonomiczna A.P. była przedmiotem szczegółowego badania przez organ administracyjny w ramach prowadzonego postępowania. Stąd stwierdzić należało, że argumentacja wnioskującego znajduje nadto oparcie w aktach sprawy. Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło