I SA/Bd 365/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Szulc Sędzia WSA Tomasz Wójcik Protokolant: Starszy asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2019r. sprawy ze skargi P. D. sp. z o.o. w Ś. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w I. z dnia [...] [...]. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty stałej za usługi wodne 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w I. na rzecz P. D. sp. z o.o. w Ś. kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania W dniu [...]. Dyrektor Zarządu [...] [...] w I. na podstawie art. 271 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018r. poz. 2268), dalej: "Prawo wodne", ustalił w formie informacji rocznej skarżącej spółce za okres od [...]. do [...]. opłatę stałą w wysokości [...] zł, w tym: [...] zł za odprowadzanie ścieków przemysłowych do wód lub do ziemi oraz [...] zł za pobór wód podziemnych w miejscowości K.. W złożonej reklamacji spółka nie zgodziła się z wysokością opłaty ustalonej w powołanej informacji rocznej. Skarżąca podniosła, że wyliczenie wysokości opłaty stałej zgodnie z określoną w pozwoleniu wielkością maksymalną godzinową dla poboru wody sugeruje, że spółka może korzystać z usługi wodnej - poboru wody podziemnej w ilości 8,94 m3/h x 8.760 (365 dni w roku) = 78.314,40 m3/rok, co zdaniem strony jest niezgodne z zapisami posiadanego pozwolenia zintegrowanego, które określa wysokość poboru wody jako nie większą niż 7.155,00 m3/rok. Spółka wskazała, że z analogicznego sposobu obliczenia opłaty za odprowadzanie ścieków przemysłowych zgodny z zasadą, z jaką Zarząd [...] w I. przyjął obliczając opłatę stałą za odprowadzanie ścieków wynikałoby, że spółka na prowadzonej instalacji może odprowadzić 67.802,40 m3/rok, co przekracza wielkość określoną pozwoleniem o około 947%. Decyzją z dnia [...]. Dyrektor Zarządu [...] [...] w I. określił stronie za okres od [...]. do [...]. opłatę stałą w wysokości [...] zł, w tym [...] zł za odprowadzanie ścieków przemysłowych do wód lub do ziemi oraz [...] zł za pobór wód podziemnych w miejscowości K.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżąca korzysta z usługi wodnej na podstawie pozwolenia zintegrowanego wydanego przez Marszałka Województwa W. decyzją z dnia [...]. na pobór wód podziemnych w ilości 8,94 m3/h oraz na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w ilości 7,74 m3/h, co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 Prawa wodnego obowiązany jest ponosić opłatę za usługi wodne w powyższym zakresie. Określenia wysokości opłaty stałej dokonano w oparciu o normę prawną wynikającą z art. 271 ust. 2 i ust. 5 Prawa wodnego oraz § 10 ust 1 i § 15 rozporządzenia Rady Ministrów dnia [...]. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. z 2017r. poz. 2502), dalej: "rozporządzenie". Wskazując na treść tych przepisów organ podał, że opłata za pobór wód podziemnych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej [...] zł na dobę za 1 m3/s czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu zintegrowanym w ilości 8,94 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0.00248333 m3/s. Opłata za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej [...] zł na dobę za 1 m3/s czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu zintegrowanym w ilości 7,74 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0.00215 m3/s. W skardze spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zobowiązanie organu do wydania nowej decyzji administracyjnej określającej wysokość opłaty za odprowadzanie ścieków przemysłowych do wód lub do ziemi w wysokości [...] zł oraz opłaty za pobór wód podziemnych w miejscowości K. w wysokości [...] zł. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 271 ust. 5 Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie jako podstawy wyliczenia opłaty stałej za odprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w miejscowości K., która może być wprowadzona do ziemi zgodnie z pozwoleniem zintegrowanym, na podstawie zawartej w tym pozwoleniu maksymalnej, godzinowej wielkości zrzutu ścieków w rozliczeniu rocznym; art. 271 ust. 2 Prawa wodnego poprzez błędne przyjęcie jako podstawy wyliczenia opłaty stałej za pobór wód podziemnych w miejscowości K., która może być pobrana zgodnie z pozwoleniem zintegrowanym, na podstawie zawartej w tym pozwoleniu maksymalnej, godzinowej wielkości poboru wody w rozliczeniu rocznym; art. 7a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018r. poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a.", poprzez wydanie decyzji niekorzystnej dla strony w sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do treści normy prawnej, a przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku; art. 107 k.p.a. poprzez niezawarcie w decyzji wymaganego prawem składnika jakim jest oznaczenia organu administracji publicznej. W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że podstawą wyliczenia opłaty nie powinny być maksymalne wielkości godzinowe, ale maksymalne roczne wskaźniki poboru wody lub zrzutu ścieków określone w pozwoleniu zintegrowanym lub pozwoleniu wodnoprawnym. Skarżąca uważa, że dane wykorzystane do naliczenia opłaty stałej powinny wykorzystywać takie wskaźniki określone pozwoleniem, aby opłata odzwierciedlała faktyczną usługę wodną dopuszczoną pozwoleniem oraz została naliczona za legalnie pobraną ilość wodę i legalnie odprowadzone ścieki. Gdyby uznać, że skarżąca miałaby pobierać wody w sposób ciągły według maksymalnych, godzinowych wskaźników poboru lub zrzutu ścieków, polegałoby to na założeniu, że skarżąca będzie naruszała przepisy podczas poboru wód lub odprowadzania ścieków. W ocenie spółki, organ przy ponownym rozpatrywaniu sprawy powinien wyliczyć opłatę przy wzięciu pod uwagę maksymalnych rocznych wskaźników. W przypadku odprowadzania ścieków powinna być wzięta do wyliczeń wysokość maksymalnego poboru rocznego 9.609,66 m3/rok, a w przypadku odprowadzania ścieków przemysłowych wysokość maksymalnego zrzutu rocznego 7.155,00 m3/rok. Przy takich wskaźnikach roczna opłata stała z pobór wód powinna wynieść [...] zł, a maksymalna stała opłata roczna za odprowadzanie ścieków przemysłowych do wód lub do ziemi powinna zostać wyliczona na kwotę [...]zł. Skarżąca ponadto podniosła, że wydana decyzja jest obarczona błędami formalnymi, gdyż nie zawiera wskazania organu administracyjnego, który ją wydał. W komparycji decyzji nie jest bowiem określone, że decyzja wydana jest przez Dyrektora Zarządu [...] [...] [...] w I.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego błędów formalnych organ podał, że organem wydającym decyzję jest Dyrektor Zarządu [...] [...] [...], który podpisał decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016r., poz. 1066 - t.j.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r. poz. 1302 – t.j., dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd dopatrzył się naruszenia art. 271 ust. 2 i 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018r. poz. 2268), dalej: "Prawo wodne". W zaskarżonej decyzji organ prawidłowo przywołał treść zastosowanych przepisów i ustalił wszystkie okoliczności stanu faktycznego istotne z punktu ich zastosowania, niemniej popełnił błąd polegający na niewłaściwej interpretacji i w konsekwencji zastosowaniu wskazanych przepisów. Jak wskazano w decyzji zgodnie z art. 271 ust. 5 Prawa wodnego wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s. Z § 15 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 22 grudnia 2017r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. z 2017r. poz. 2502), dalej: "rozporządzenie" wynika, że do dnia [...]. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą za pobór wód podziemnych - [...] zł na dobę za 1 m3/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód. Z § 10 ust. 1 rozporządzenia wynika, że jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za wprowadzenie ścieków do wód lub do ziemi w formie opłaty stałej wynosi [...] zł na dobę za 1 m3/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi. Opłata za pobór wód podziemnych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej [...] zł na dobę za 1 m3/s czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego poboru określonego w pozwoleniu zintegrowanym w ilości 8,94 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0.00248333 m3/s. Opłata za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej [...] zł na dobę za 1 m3/s czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu zintegrowanym w ilości 7,74 m3/h i wynoszącego po przeliczeniu 0.00215 m3/s. Tymczasem Skarżąca nie może stale, przez cały czas "wykorzystywać" maksymalnej godzinowej wartości, bowiem przekroczy wartość średniodobową i maksymalną roczną, jaką zakreślono w pozwoleniu wodnoprawnym. Ustawodawca nie wskazał wprost w art. 271 ust. 2 i 5 ustawy Prawo wodne, który ze wskaźników zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym (maksymalny godzinowy, średni dobowy czy maksymalny roczny) winien zostać użyty w celu wyliczenia spornej opłaty. W ocenie Sądu, w sytuacji, w której zasadniczym elementem wpływającym na wysokość opłaty, jest maksymalna ilość pobieranej wody oraz odprowadzanej ścieków na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, a pozwolenie wodnoprawne określa różne wskaźniki, w tym maksymalny godzinowy, średniodobowy i maksymalny roczny pobór wody, a przy tym opłata stała określana jest w wymiarze rocznym, to logiczną i znajdującą językowe uzasadnienie jest taka wykładnia art. 271 ust. 2 czy 5 ustawy Prawo wodne, zgodnie z którą dla ustalenia opłaty należy zastosować wskaźnik dotyczący zrzutu rocznego (Qmax roczne). Ten właśnie wskaźnik odzwierciedla rzeczywistą dopuszczalną, a zatem legalną, ilość pobieranej i odprowadzanej wody w skali roku, której może dokonać strona skarżąca. Zastosowanie przez organ w zaskarżonej decyzji wskaźnika godzinowego doprowadziło zatem do wymierzenia opłaty w wysokości nieodzwierciedlającej kosztów rzeczywistego, a także dopuszczalnego i legalnego poboru i odprowadzania wód Przedstawione wyżej stanowisko uznać należy za utrwalone w judykaturze – vide m.in. wyrok WSA w Łodzi z 18 lipca 2019r., I SA/Łd 400/19 czy WSA w Gdańsku z 30 stycznia 2019r., I SA/Gd 694/18. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu, stosownie do art. 153 p.p.s.a., organ uwzględni powyższe rozumienie zastosowanych przepisów. Na koniec WSA stwierdza, że skarżąca nie wykazała wpływu na wynik sprawy dostrzeżonych przez siebie braków formalnych decyzji, tj. braku wyszczególnienia organu Dyrektora Zarządu [...] [...] [...] w I.. Sąd stwierdził, że przy wyraźnym powołaniu się w decyzji na art. 14 ust. 6 pkt 2 Prawa wodnego oraz przy braku zastrzeżeń co do zajmowania stanowiska Dyrektora przez osobę, która złożyła podpis, nie zachodzi z tego powodu podstawa do uchylenia decyzji. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzeczono jak sentencji. O kosztach rozstrzygnięto stosownie do a rt. 200 i 205 p.p.s.a.