I SA/Bd 366/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-06-09

Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek umorzyć postępowanie egzekucyjne lub odstąpić od czynności egzekucyjnych, gdy zobowiązany podnosi zarzut błędu co do osoby zobowiązanego, powołując się na ustalenia z postępowania karnego, podczas gdy decyzja stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego pozostaje w obrocie prawnym?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a jedynie jego dopuszczalność formalną. Dopóki decyzja stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego pozostaje w obrocie prawnym, brak jest podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego lub odstąpienia od czynności egzekucyjnych, nawet jeśli zobowiązany podnosi zarzut błędu co do osoby zobowiązanego powołując się na ustalenia z postępowania karnego.
Stan faktyczny
Skarżący M.B. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego i odstąpienie od czynności egzekucyjnych, podnosząc błąd co do osoby zobowiązanego, ponieważ nie był właścicielem towaru ani pojazdu, którym był przewożony. Powołał się na postępowanie karne, które zostało umorzone z powodu niewykrycia sprawcy. Organy egzekucyjne i odwoławcze odmówiły umorzenia, wskazując, że decyzja stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego nie została wyeliminowana z obrotu prawnego i organ egzekucyjny nie bada jej zasadności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant Rafał Opioła po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę, 2. nakazuje zwrócić z Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz M. B. kwotę 466 zł (czterysta sześćdziesiąt sześć złotych) tytułem zwrotu nadpłaconego wpisu Z akt sprawy wynika, że Dyrektor Izby Celnej w T. prowadzi wobec M.B. postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu[...] nr [...] i nr [...] przez Dyrektora Izby Celnej w K., obejmujących należności celne oraz podatek od towarów i usług za październik 2001r. W tytułach jako podstawę prawną należności wskazano orzeczenie z dnia [...] Odpisy tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanemu w dniu 18 października 2007r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu rachunku bankowego. Pismem z dnia 5 października 2009r. zobowiązany zwrócił się do organu egzekucyjnego o odstąpienie od czynności egzekucyjnych z uwagi na błąd co do osoby zobowiązanego. Podniósł w nim, że nie poczuwa się do wykonania obowiązków wskazanych w tytułach wykonawczych, albowiem nie był właścicielem towaru i samochodu, który służył do jego przewiezienia, a zatem nie brał udziału w przestępstwie. Towar wywieziony samochodem marki Mercedes do odprawy celnej zgłosił kierowca. Strona złożyła zawiadomienie do Prokuratury Okręgowej w K. o dokonaniu przestępstwa sfałszowania dokumentów. Postępowanie w sprawie sfałszowania umowy kupna-sprzedaży samochodu marki Mercedes, tj. o przestępstwo określone w art. 270 § 1 kodeksu karnego prowadziła Prokuratura Rejonowa w S.. Dochodzenie umorzono z powodu nie wykrycia sprawcy sfałszowania umowy. W ocenie strony należy przyjąć, że umowa została sfałszowana w zakresie daty sporządzenia i podpisu kupującego. Pismem z dnia 9 listopada 2009r. zobowiązany sprecyzował swoje żądanie wnosząc o odstąpienie od czynności egzekucyjnych na zasadzie art. 45 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) wobec stwierdzenia, że zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego z jednoczesnym zawiadomieniem Dyrektora Izby Celnej w K. o odstąpieniu od czynności "z przyczyn uzasadniających umorzenie egzekucji i umorzenie egzekucji z urzędu". Jednocześnie wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 wymienionej ustawy. Skarżący wyjaśnił, że wnosząc o odstąpienie od czynności egzekucyjnych kierował się art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny nie jest zwolniony od badania dopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej w ogóle, a przedłożone dowody wykazujące błąd co do osoby zobowiązanego uzasadniają jego żądanie. Organ egzekucyjny pismem z dnia 18 listopada 2009r. zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej w K. o wypowiedź w sprawie żądań zobowiązanego. W odpowiedzi z dnia 18 grudnia 2009r. Dyrektor Izby Celnej w K. stwierdził, że podstawą prawną należności wskazanych w tytułach wykonawczych jest decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w Z. nr [...] z dnia [...] Tytuły wykonawcze wystawione zostały celem wyegzekwowania należności, albowiem to skarżący był adresatem wymienionej decyzji, czyli na nim ciąży obowiązek uregulowania należności z niej wynikających. Decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Twierdzenie jakoby w sprawie zaistniał błąd co do osoby zobowiązanego, Dyrektor Izby Celnej w K. ocenił jako nieuzasadnione. Dyrektor Izby Celnej w T. wydając dwa postanowienia z dnia [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] o numerach [...] i [...]. Organ egzekucyjny stwierdził, że nie zaistniała żadna z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odnosząc się do kwestii błędu co do osoby zobowiązanego wyjaśniono, że podstawą prawną dochodzonych należności jest decyzja, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a zatem organ egzekucyjny ma obowiązek je wyegzekwować. Zdaniem organu nie było również podstaw do odstąpienia od czynności egzekucyjnych na podstawie art. 45 § 1 ww. ustawy, ponieważ wierzyciel nie pozostawił wątpliwości, że błąd co do osoby zobowiązanej nie zachodzi, natomiast załączone do wniosku dowody dotyczą postępowania karnego. W zażaleniu na powyższe postanowienia zobowiązany zarzucił organom celnym, że mimo ujawnienia nowych dowodów nie podjęły postępowania oraz nie zawiadomiły prokuratury w celu objęcia ściganiem osób, które składały fałszywe zeznania, podrabiały dokumenty celne i dopuściły się oszustw. W ocenie skarżącego postępowanie karne wykazało, że umowa sprzedaży samochodu była umową fikcyjną ze sfałszowanymi podpisami. Zatem właścicielem tego pojazdu był nie skarżący, a E. R.. Z uwagi na okoliczność, że termin przedawnienia ścigania przestępstwa sfałszowania umowy upływa dopiero w 2011r., nadal istnieje możliwość ustalenia wszystkich sprawców. W opinii strony skarżącej organy celne powinny podjąć postępowanie w celu ustalenia "nowych zobowiązanych", tym bardziej, że z dowodów przez nią przedłożonych dostatecznie wynika, iż błędnie przypisano jej własność samochodu przewożącego towar podlegający ocleniu. W związku z tym, postępowanie prowadzone w stosunku do zobowiązanego, powinno w jego ocenie zostać umorzone. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] Organ wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na wniosek wierzyciela i w celu doprowadzenia do przymusowego wykonania obowiązków, które zostały wskazane w tytułach wykonawczych. Tytuł wykonawczy zawiera między innymi informację o tym, co stanowi podstawę prawną dochodzonych należności. W tej sprawie, jak podał Dyrektor, jest to decyzja organu celnego. Zdaniem Dyrektora, skoro rolą organu egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji, to nie może on badać zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zasadę tę ustawodawca wyraził w art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W konsekwencji organ egzekucyjny nie ma prawa dokonywać żadnych samodzielnych ustaleń w kwestiach, co do których przesądził już wierzyciel. Umorzenie postępowania egzekucyjnego może mieć miejsce w przypadkach, o których mowa w art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Są to obligatoryjne przesłanki umorzenia, co oznacza, że w przypadku, gdy ustalone zostanie wystąpienie chociażby jednej z wymienionych w tym przepisie okoliczności, to organ egzekucyjny ma obowiązek umorzyć postępowanie egzekucyjne. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że badając czy w danej sprawie zaistniał błąd co do osoby zobowiązanego organ egzekucyjny, w zależności od okoliczności ustala, czy czynności egzekucyjne podjęte zostały wobec zobowiązanego, czy wobec innej osoby błędnie uznanej za zobowiązanego lub czy osoba wskazana w tytule wykonawczym jest osobą, na której ciąży obowiązek. Następuje to poprzez porównanie danych osoby, wobec której wystawiono tytuł wykonawczy, z danymi określonymi w akcie stanowiącym podstawę do wydania tytułu wykonawczego. Zdaniem Dyrektora w niniejszej sprawie dane osoby wskazanej w tytule wykonawczym odpowiadają danym określonym w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Z.. Decyzja ta weszła do obrotu prawnego. Organ egzekucyjny nie miał zatem podstaw, aby twierdzić, że zaistniał błąd co do osoby zobowiązanego. Dopiero w sytuacji, gdy zobowiązany, wykorzystując dostępne środki prawne, doprowadzi do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji nakładającej obowiązek zapłaty, a więc decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Z. z [...] skutkować to będzie w postępowaniu egzekucyjnym. Brak podstawy prawnej do żądania od zobowiązanego zapłaty należności sprawi, że postępowanie egzekucyjne będzie podlegało umorzeniu. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że organ egzekucyjny zasadnie ocenił również, iż nie zaistniały podstawy do odstąpienia od czynności egzekucyjnych. Organ egzekucyjny przystępując do czynności egzekucyjnych, nie miał żadnych podstaw, aby uznać, że zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Czynności podjęto wobec osoby, którą wierzyciel wskazał w tytule wykonawczym. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B.y strona wniosła skargę, w której zarzuciła naruszenie art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) przez pominięcie obowiązku szczegółowego wyjaśnienia stanu faktycznego i odstąpienie od załatwienia sprawy we własnym zakresie. W związku z tym wniesiono o uchylenie przedmiotowych tytułów wykonawczych skierowanych do egzekucji w zakresie należności pieniężnych z tytułu podatku od towarów i usług oraz cła. Skarżący podał, że mając na uwadze pewną łączność art. 59 z art. 45 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wniósł o odstąpienie od czynności egzekucyjnych z przyczyn uzasadniających umorzenie egzekucji. Odrębność instytucji odstąpienia od czynności egzekucyjnych i umorzenia postępowania egzekucyjnego przejawia się w skutkach obu instytucji przewidzianych w art. 60 ustawy. Przy umorzeniu od razu przesądza się nie tylko o przerwaniu postępowania egzekucyjnego, ale i o zaniechaniu jego prowadzenia oraz uchyleniu jego skutków. Przy odstąpieniu od czynności egzekucyjnych sprawdza się dopiero, czy zaistniały okoliczności uzasadniające umorzenie i w następstwie tego stwierdzenia może zapaść postanowienie o umorzeniu postępowania. Zdaniem skarżącego wywody wierzyciela, przekazane zobowiązanemu za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w T., pozostają w sprzeczności z przepisami prawa oraz naczelnymi zasadami Konstytucji RP. Strona wskazała na pismo Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] przy którym przesłano zażalenie zobowiązanego do Dyrektora Izby Skarbowej w B.. Zawiera ono stanowisko co do możliwości załatwienia sprawy w administracyjnym toku postępowania, które są zdaniem strony oczywiste, ale wiodą do pominięcia konkretnych uregulowań, na mocy których sprawa ta mogła być dotychczas ostatecznie załatwiona. Skarżący podniósł, że zmieniony art. 25 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozciąga funkcje kontrolne także na wierzycieli. Zatem przewiduje możliwość działania z urzędu i w tym przypadku uwzględnienia faktu ujawnionego w toku postępowania karnego prowadzonego pod nadzorem Prokuratury Rejonowej w S., a mianowicie okoliczności, iż wbrew ustaleniom, nie był on właścicielem i nie był w posiadaniu oraz we władaniu pojazdu, którym był wieziony towar. Ponadto w końcowej części skargi strona stwierdziła, że koniecznym warunkiem dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania jest "uzyskanie cechy ostateczności przez decyzję (art. 145 § 1 k.p.a.)". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Zasadniczy spór między stronami sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zgodna z prawem jest odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w przedmiocie zaległości z tytułu podatku od towarów i usług oraz należności celnych i nie odstąpienie od czynności egzekucyjnych. Podać należy, że instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego została uregulowana w art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Stosownie do przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzenie postępowania egzekucyjnego może być obligatoryjne lub fakultatywne. W pierwszym przypadku wystąpienie określonych w ustawie okoliczności rodzi obowiązek umorzenia postępowania, w drugim zaś, zaistnienie przesłanek wskazanych w ustawie, jedynie uprawnia organ egzekucyjny do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na podstawie art. 59 § 1 ww. ustawy postępowanie egzekucyjne umarza się (obligatoryjnie) w przypadkach w nim wskazanych tj.: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Z powyższego wynika, że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje wtedy, gdy w jego toku zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. Istotą umorzenia jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Instytucja umorzenia postępowania egzekucyjnego ma na celu jego zakończenie z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne (Dariusz Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - komentarz 2008, Wyd. Unimex s. 500-501). Zdaniem strony skarżącej w sprawie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanej, albowiem skarżący nie był właścicielem i nie był w posiadaniu pojazdu, którym wwieziono towar, czego dowodem jest dochodzenie w sprawie karnej. Sprawców wprawdzie nie wykryto, ale nie można wykluczyć - wobec nie przedawnienia - że zostaną w przyszłości ustaleni. Taka możliwość istnieje, bowiem sprawa ulegnie przedawnieniu dopiero w 2011r. Zdaniem natomiast organu wobec istnienia decyzji w sprawie należności celnych oraz podatku od towarów i usług brak jest podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego, jak również do odstąpienia od czynności egzekucyjnych. W ocenie Sądu prawidłowe jest stanowisko organu, że funkcjonowanie w obrocie prawnym decyzji w sprawie należności celnych oraz podatku od towarów i usług powoduje, iż okoliczność prowadzonego dochodzenia karnego, które zostało umorzone z powodu nie wykrycia sprawcy, nie stanowi automatycznej podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W aktach administracyjnych znajduje się kopia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Z.z dnia [...]. w przedmiocie długu celnego oraz podatku od towarów i usług (k. nr 43-51 akt administracyjnych), skierowana do skarżącego, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, co potwierdza pismo z dnia 18 grudnia 2009r. Dyrektora Izby Celnej w K. (k. nr 35 akt administracyjnych). W tej sytuacji brak jest podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wzruszenie zatem wymienionej decyzji, może dopiero wywołać skutki w postępowaniu egzekucyjnym. Podobnie należy odnieść się do zastosowania instytucji z art. 45 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na podstawie tego przepisu organ egzekucyjny i egzekutor są obowiązani odstąpić od czynności egzekucyjnych, jeśli zobowiązany okazał dowody stwierdzające wykonanie, umorzenie, wygaśnięcie lub nieistnienie obowiązku, odroczenie terminu wykonania obowiązku, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych, albo gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Organ egzekucyjny zawiadamia wierzyciela o odstąpieniu od czynności egzekucyjnych. W doktrynie podnoszone jest, że odstąpienie od czynności egzekucyjnych polega na zaniechaniu przez organ egzekucyjny i egzekutora działań zmierzających do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego (zob. D. Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – komentarz 2008, Wyd. UNIMEX, s. 433). Następstwem odstąpienia od czynności egzekucyjnych może być zawieszenie lub umorzenie postępowania egzekucyjnego, jeżeli okoliczności wymienione w art. 45 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pokrywają się z przyczynami zawieszenia lub umorzenia postępowania egzekucyjnego przewidzianego w art. 56 czy art. 59 tej ustawy. Są to też okoliczności uzasadniające zgłoszenie zarzutów (art. 33) (zob. R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas "Postępowanie egzekucyjne w administracji – komentarz", Wyd. C.H.BECK W-wa 2005, s. 134). W zależności od okoliczności uzasadniających odstąpienie od czynności egzekucyjnych, organ egzekucyjny, w postanowieniu w sprawie odstąpienia od czynności egzekucyjnych, wydanym na żądanie wierzyciela, umorzy lub zawiesi postępowanie. Jeżeli jednak wierzyciel nie wystąpi do organu egzekucyjnego o wydanie postanowienia w tej sprawie, to należy przyjąć, że zobowiązany, przedstawiając dowody, o których mowa w tym przepisie, zgłasza stosowne zarzuty. Oznacza to konieczność wydania przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie zarzutów. Jeżeli zaś przyjąć, że zobowiązany przedstawia dowody na potwierdzenie okoliczności, w trybie w art. 33 i 34 ustawy nie zgłaszając przy tym w sposób formalny stosownych zarzutów, to organ egzekucyjny powinien wydać z urzędu postanowienie o umorzeniu lub zawieszeniu postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 ustawy (zob. D. Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – komentarz 2008, Wyd. UNIMEX, s. 432). Przenosząc powyższe rozważania, na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu w październiku 2007r. W związku z tym zasadnie organ rozpatrzył wniosek z 5 października 2009r. doprecyzowany pismem z dnia 9 listopada 2009r. (k. nr 8 akt administracyjnych), jako wniosek o umorzenie postępowania i jednocześnie w uzasadnieniu postanowienia odniósł się do żądania odstąpienia od czynności egzekucyjnych nie znajdując podstaw do zastosowania tej instytucji. Odnośnie art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji prawidłowo organ wskazał, że organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Jeżeli obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji administracyjnej lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji, zwracając tytuł wierzycielowi. Na postanowienie organu egzekucyjnego o zwrocie tytułu wykonawczego przysługuje wierzycielowi, niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym, zażalenie. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania "zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem egzekucyjnym", ale bada sprawę dopuszczalności egzekucji pod względem formalnym. W przeciwnym przypadku organ egzekucyjny orzekałby o meritum sprawy, a to przecież należy do organu wydającego rozstrzygnięcie będącego podstawą egzekucji administracyjnej (zob. R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas "Postępowanie egzekucyjne w administracji – komentarz", Wyd. C.H.BECK W-wa 2005, s. 151). Naczelny Sąd Administracyjny w swych orzeczeniach podkreśla, że organ egzekucyjny bada jedynie dopuszczalność egzekucji. W wyroku z 29 kwietnia 1992r. (SA/Wr 336/92, Wspólnota 1992, Nr 336) uznał, że "organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co jednak nie oznacza, aby organ ten był zwolniony od oceny dopuszczalności egzekucji administracyjnej." Reasumując należy stwierdzić, że dopóki pozostaje w obrocie prawnym decyzja, która określa należności celne oraz podatek od towarów i usług, dopóty brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku złożonego przez zobowiązanego. Strona skarżąca jest uprawniona – w granicach prawa – do podjęcia działań zmierzających do ewentualnego wzruszenia decyzji funkcjonującej w obrocie prawnym i będącej podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. H. Adamczewska – Wasilewicz U. Wiśniewska M. Łent

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło