I SA/Bd 371/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-08-06

Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Teresa Liwacz, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy altana o powierzchni 35 m2, znajdująca się na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego w granicach administracyjnych miasta, podlega zwolnieniu z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeśli jej powierzchnia przekracza 25 m2?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo, ponieważ organy podatkowe nie przeprowadziły prawidłowo postępowania dowodowego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, a w szczególności granic administracyjnych miasta. Kluczowe dla rozstrzygnięcia są dane z ewidencji gruntów i budynków, które mają walor dokumentu urzędowego i powinny być wiążące dla organów podatkowych. Brak jednoznacznego ustalenia, czy altana znajdowała się na terenie miasta w całym 2012 roku, uniemożliwia prawidłowe zastosowanie przepisów o zwolnieniu z podatku od nieruchomości.
Stan faktyczny
Skarżący Z. O. kwestionował decyzję Burmistrza K. ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012 r. w odniesieniu do altany o powierzchni 35 m2 na terenie ROD "L.". Organ uznał, że altana nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, ponieważ przekracza normę powierzchni 25 m2 dla terenów miejskich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując, że teren ROD znajduje się w granicach miasta K. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych i błędne ustalenie granic miasta.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i określa, że nie może być wykonana w całości. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie: Sędzia WSA Teresa Liwacz Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 06 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi Z. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2012 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego Z. O. [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia [...] Burmistrz K. ustalił Z. O. (skarżącemu) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012r. w kwocie 300 zł. W podstawie opodatkowania organ wskazał budynki pozostałe o powierzchni użytkowej 41,93 m2 stosując stawkę podatkową w wysokości 7,15 zł/m2. Organ wskazał, że przedmiot opodatkowania - altana na trenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego "L." - nie korzysta ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r., nr 95, poz. 613 ze zm., dalej: "u.p.o.l."), albowiem przekracza normy powierzchni ustalone w przepisach ustawy z dnia z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej: "pr. bud.") dla altan i obiektów gospodarczych. Nie zgadzając się z wydaną decyzją skarżący wniósł odwołanie, w którym wskazał w uzasadnieniu swojego stanowiska, że sporny przedmiot opodatkowania znajduje się na terenie, który nigdy nie należał do strefy miejskiej K. w związku z czym nie powinien zostać on opodatkowany skoro w przeszłości ok. 25 lat temu uiszczał podatek od obiektu budowlanego i organ wycofał się z opodatkowania altan zwracając należny podatek. Wskazał, że mieszkańcy K. płacą podatek od nieruchomości w wysokości ok. 0,70 zł za m2 i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zaistniały spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii, czy obiekt budowlany (altana) znajdujący się na terenie rodzinnego ogrodu działkowego położonego w granicach administracyjnych miasta K. o powierzchni przekraczającej 25 m2 korzysta ze zwolnienia podatkowego o którym mowa w treści art. 7 ust. 1 pkt 12 cyt. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w sytuacji kiedy ówczesne organy władzy budowlanej uznały teren ogrodu działkowego za teren pozamiejski i dopuściły zabudowę na terenie ogrodu działkowego obiektami budowlanymi (altanami) o pow. do 35 m2. Przywołał art. 2 ust.1 pkt 1-3 u.p.o.l., dalej art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. ustawy, i ustalił, iż podatnik jest właścicielem budynku. W jego ocenie, budynek w niniejszej sprawie znajdował się w granicach administracyjnych miasta Koronowa, tak więc aby być zwolniony od podatku od nieruchomości musi posiadać powierzchnię nieprzekraczającą 25 m2. Organ podatkowy stwierdził natomiast, iż przedmiotowy budynek przekroczył powierzchnię 25 m2 zabudowy, bowiem jego powierzchnia wynosi 35 m2, gdyż, zdaniem organu podatkowego, tyle wynosi jego powierzchnia zabudowy, tj. powierzchnia terenu zajęta przez budynek - powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu, co wynika z art. 1 a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Wskazano, że przepis art. 7 ust 1 pkt 12 cyt. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych został wprowadzony na mocy ustawy z dnia 8 maja 2003 r. o zmianie ustawy o pracowniczych ogrodach działkowych, ustawy o podatku rolnym oraz ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. Nr 110, poz. 1039), gdzie dotychczasowe zwolnienie od podatku od nieruchomości gruntów pracowniczych ogrodów działkowych niezajętych na prowadzenie działalności gospodarczej zastąpiono zwolnieniem od podatku budynków położonych na terenie pracowniczych ogrodów - działkowych, nieprzekraczających norm powierzchni ustalonych w przepisach Pr. Bud. dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Jednocześnie zwolniono od podatku od nieruchomości Polski Związek Działkowców, z wyjątkiem przedmiotów opodatkowania zajętych na działalność gospodarczą. Przepis ten wszedł w życie 27 czerwca 2003 r., z mocą od dnia 1 stycznia 2003 r. Zatem dopiero od dnia 1 stycznia 2003 r. funkcjonuje przedmiotowe zwolnienie i dotyczy ono budynków położonych na terenie pracowniczych, a obecnie rodzinnych ogrodów działkowych o wielkości do 25 m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miast (art. 29 ust. 1 pkt 4 Pr. Bud.). Zdaniem organu, z treści załączonego do sprawy materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że działka, na której znajduje się obiekt budowlany (altana) strony na terenie ROD "L." położona jest na terenie miasta K.. Potwierdza to jednoznacznie załącznik nr 1 do statutu Osiedlowego Komitetu Samorządu Mieszkańców nr 3 w K. będący jednocześnie załącznikiem do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie nadania Statutów Osiedli (Dz. Urz. Woj. Kuj.-Pm Nr 53, poz. 820) z którego wynika, że teren na którym położony jest ROD "L.", znajduje się w granicach miasta K.. Powyższe oznacza, że ROD "L." położony jest na terenie miasta K., a nie na terenie miejscowości P.. Nazwa P. jest nazwą występującą zwyczajowo - nie jest to wieś wchodząca w skład gminy wiejskiej K.. Potwierdzają to także dane z ewidencji gruntów i budynków, z których zapisów jednoznacznie wynika, ze działki na których położony jest ROD "L." znajdują się na terenie miasta K.. W decyzji stwierdzono, że dla organów podatkowych wiążące są w tym zakresie dane wynikające z ewidencji gruntów, co wynika z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.). W ocenie organu, wypis z rejestru gruntów przy opisie władającego gruntem wskazuje jednoznacznie, że przedmiot opodatkowania położony jest na terenie jednostki ewidencyjnej Miasta K., w obrębie ewidencyjnym Miasto K. (M. K.). Także Krajowy Rejestr Urzędowy Podziału Terytorialnego Kraju funkcjonujący w oparciu o przepisy: ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia, stosowania i udostępniania krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju oraz związanych z tym obowiązków organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 157, poz. 1031 z późno zm.) nie identyfikuje nazwy miejscowości P., co wskazuje, że jest to nazwa zwyczajowa pomocniczo używana dla określenia części miasta K.. W skardze strona zarzuciła decyzjom organów obu instancji naruszenie: art. 14 i 16 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. nr 169 poz.1419 p. zm.); wskazała, że teren na którym leży ogród nie jest terenem miasta K.. Załączono pismo Dyrektora Departamentu Współpracy z Jednostkami Samorządu Terytorialnego Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji, adresowane do skarżącego, z którego wynika, że w ostatnich latach nie wpłynął wniosek dotyczący zmiany granic miasta Koronowo. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269, ze m.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 dalej jako "p.p.s.a.") lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd stwierdził naruszenie art. 122, 187 § 1 oraz 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. t.j. z 2005r., Nr 8, poz.60 ze zm.), dalej "op". Przede wszystkim należy stwierdzić, że postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych ma na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego w kontekście określonej normy materialnego prawa podatkowego. Postępowanie dowodowe w sprawach podatkowych nie jest celem w samym sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi, czy w określonym stanie faktycznym sytuacja podatnika podpada, czy też nie podpada pod hipotezę (a w konsekwencji i dyspozycję) określonej normy materialnego prawa podatkowego. W ocenie WSA ustalenia w tym zakresie nie zostały dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191op), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 § 1 op), gdyż organ nie zbadał okoliczności wymaganych prawem. Zgodnie z art. 122 op, w toku postępowania organy maja obowiązek podjąć wszelkie działania niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Poza sporem pozostaje to, że skarżący jest właścicielem altany znajdującej się na terenie ROD "L.". Budynek ten zajmuje powierzchnię 35 m2, co Sąd przyjął na podstawie oświadczenia (K. 40 akt administracyjnych). Zasadniczym przedmiotem sporu było to, czy budynek ten korzysta ze zwolnienia, o jakim mowa w art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki położone na terenie rodzinnych ogrodów działkowych, nieprzekraczające norm powierzchni ustalonych w przepisach Prawa budowlanego dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Należy mieć na uwadze to, że altana na działce w rodzinnym ogrodzie działkowym, aby podlegała zwolnieniu z podatku od nieruchomości musi posiadać powierzchnię zabudowy do 25 m kw. w miastach i do 35 m kw. poza granicami miast (art. 29 ust. 1 pkt 4 Pr. Bud.). Zatem altana o powierzchni 35m kw. będąca własnością skarżącego mogłaby korzystać z tego zwolnienia gdyby znajdowała się poza granicami miasta. Tut. Sąd zajmował się już podobną sprawą i w wyroku z dnia 4 czerwca 2013r., I SA/Bd 228/13, wyraził w spornych obecnie kwestiach swoje stanowisko, z którym teraz WSA zgadza się. Otóż, zdaniem Sądu zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy mają dane z ewidencji gruntów i budynków, a nie inne akty. Konieczność uwzględniania danych zawartych w ewidencji gruntów przy wymiarze podatków od nieruchomości, rolnego i leśnego wynika także z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przepis ten stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w przedmiotowej ewidencji powinny być uwzględniane przez organy podatkowe dokonujące wymiaru podatków. Pogląd odmawiający organom ustalającym wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości prawa do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów, jest szeroko prezentowany w orzecznictwie. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i zgodnie z treścią tego przepisu, stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Ewidencja gruntów i budynków prowadzona jest na podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38. poz. 454). Organem ewidencyjnym jest starosta, a w miastach na prawach powiatu - Prezydent Miasta. Jednym z podstawowych zadań nałożonych na starostę jako organ ewidencyjny jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w aktualnym stanie, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji wyłącznie z urzędu lub na wniosek określonych podmiotów (m.in. właścicieli, użytkowników wieczystych gruntów, trwałych zarządców). Z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z: prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych; opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych; dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej; ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy wskazać, że w aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów według stanu na dzień 18 grudnia 2012r. Natomiast zaskarżona decyzja dotyczy podatku za 2012r. Sąd wyjaśnia, że dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez organ w zaskarżonym orzeczeniu jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany w sprawie przepis prawa materialnego. W przekonaniu Sądu tak zebrany materiał dowodowy nie dawał podstaw do rozstrzygających wywodów w zakresie zastosowania prawa materialnego. Uzasadniony jest zatem zarzut wydania orzeczenia na podstawie wniosków, których nie można wyprowadzić z treści akt sprawy będących podstawą orzekania. Dopiero wykazanie, że wypis z rejestru gruntów wskazuje, że altana znajdowała się na terenie miasta od 1 stycznia do 31 grudnia 2012r. pozwoliłoby organowi wydać orzeczenie, dotyczące zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. WSA wskazuje, że brak stosownych zapisów rejestru gruntów obligowałoby do umorzenia postępowania w sprawie. Powyższe oznacza, że naruszono art. 122, 187 § 1, 191 op, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy i decyzję należało uchylić stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. Ustosunkowując się do pisma załączonego do skargi, które należy traktować jako argument skarżącego, to w ocenie Sądu to, że w ostatnich latach nie wpłynął wniosek o zmianę granic miasta, nie oznacza jeszcze, że teren ROD nie jest nimi objęty. Nie ma tu zresztą sporu z organami, które stoją na stanowisku, że teren ROD L., od początku znajduje się w granicach miasta, a to, że należy opodatkować altany wynika ze zmiany prawa, a nie granic. Tak przynajmniej wynika z określenia w decyzji istoty sporu przez SKO. Na koniec WSA wskazuje, że w wyniku niniejszego wyroku, sprawa wraca do ponownego rozpatrzenia przez SKO, które ma obowiązek rozpoznać ją w trybie odwoławczym przy zastosowaniu wskazań WSA. Strona ma prawo do przedstawienia swych racji, także tego wszystkiego co podniosła przed WSA, a organ ma obowiązek ustosunkować się do tego. W odniesieniu do samej skargi, WSA uznał, że nie zasługuje jednak na uwzględnienie zarzut, naruszenia art. 14 i 16 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku o rodzinnych ogrodach działkowych. Zgodnie z nim, Polski Związek Działkowców z tytułu prowadzenia działalności statutowej, a jego członkowie, czyli skarżący, z tytułu użytkowania działek w rodzinnych ogrodach działkowych, zwolnieni są od podatków i opłat (administracyjnych, skarbowych), z tym że z podatku od nieruchomości i podatku rolnego na zasadach określonych w odrębnych ustawach. W sprawie chodzi o podatek od nieruchomości, a więc podstawą do zwolnienia mogą być jedynie zapisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, którą organy zastosowały. Sąd nie podziela również zarzutu skarżącego, że altana powinna być opodatkowana według stawek ustalonych dla budynków mieszkalnych. Podać należy, że najniższą stawką podatkową przewidzianą w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a u.p.o.l. opodatkowane są budynki mieszkalne lub ich części, albowiem zaspokajają one podstawowo potrzeby bytowe ludzi w zakresie zamieszkiwania. Z akt sprawy nie wynika, aby altana służyła skarżącemu do zaspokajania jego podstawowych potrzeb mieszkaniowych. Skarżący nie wykazał i nie twierdził w toku postępowania podatkowego, że altana stanowi jego centrum życiowe, natomiast z akt sprawy wynika, że mieszka w B.. W tej sytuacji należy stwierdzić, że przedmiotowa altana zaspokaja tylko uboczne cele mieszkaniowe skarżącego przez pewien okres czasu. Z najniższej stawki nie powinny korzystać budynki wówczas, gdy są tam jedynie sezonowo, a więc ubocznie, zaspokajane potrzeby mieszkaniowe związane z wypoczynkiem, czy rekreacją. Jednocześnie, mając na względzie problem, jaki pojawia się w decyzji, tj. to czy obiekt budowlany (altana) znajdujący się na terenie rodzinnego ogrodu działkowego położonego w granicach administracyjnych miasta K. o powierzchni przekraczającej 25 m2 korzysta ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w treści art. 7 ust. 1 pkt 12 cyt. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w sytuacji kiedy ówczesne organy władzy budowlanej uznały teren ogrodu działkowego za teren pozamiejski i dopuściły zabudowę na terenie ogrodu działkowego obiektami budowlanymi (altanami) o pow. do 35 m2, Sąd wskazuje, że zapis powołanego przepisu odnosi się do treści ustawy a nie działań organów budowlanych. Mając na względzie powyższe oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Koszty zasądzono w wysokości wpisu sądowego, gdyż w sprawie były to jedyne koszty udokumentowane jako poniesione (art. 205 § 1 p.p.s.a). T. Liwacz H. Adamczewska-Wasilewicz M. Łent

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło