I SA/Bd 389/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, Asesor sądowy Grzegorz Saniewski, Protokolant Małgorzata Antoniuk, po rozpoznaniu w dniu 07 października 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Edmunda S., Elżbiety S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2004r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję w całości, 2. orzeka, że zaskarżony akt nie może być wykonany w całości. Na oryginale właściwe podpisy I SA/Bd 389/04 Uzasadnienie Skarżoną decyzją z dnia [...] 2004r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...] 2004r. Nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok. Podatnicy zaskarżyli rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji określające wymiar podatku od nieruchomości w wysokości 251,10 zł. za 2004r. W uzasadnieniu odwołania kwestionowali zastosowane stawki podatkowe jako pozbawione podstaw prawnych. Podnosili, iż domek letniskowy będący przedmiotem opodatkowania, stanowiący ich własność, nie stoi na trwałym fundamencie, wykonany jest z konstrukcji drewnianej składającej się z elementów, które mogą być rozebrane i w razie konieczności przeniesione, po czym zmontowane ponownie bez jakichkolwiek uszkodzeń. Wskazali, że na podstawie przeprowadzonej wizji lokalnej ustalono, iż grubość betonowych podlewek znajdujących się pod słupkami, na których posadowiony jest domek nie przekracza trzydziestu centymetrów. Nie są to zatem fundamenty, ani stopy lub inne formy trwałego związania z gruntem. Świadczy to o tym, iż budynek ten nie jest obiektem trwale związanym z gruntem, za jaki błędnie w ich ocenie został uznany, zatem powinien być zwolniony z podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, a w tym grunty, budynki i ich części. Zgodnie z art. 3 wskazanej ustawy podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki organizacyjne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów. Podstawę opodatkowania dla gruntów stanowi powierzchnia, natomiast dla budynków ich powierzchnia użytkowa. Wysokość stawek zgodnie z art. 5 ust. 1 określa rada gminy w drodze uchwały. Przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie był budynek letniskowy, którego wskazana ustawa nie definiuje zatem organ zastosował stawki podatkowe przewidziane dla tzw. budynków pozostałych w pojęciu, których sporny budynek się mieści. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Za bezsporne organ odwoławczy uznał, ustalenia dotyczące własności nieruchomości, powierzchni działki, powierzchni użytkowej budynku oraz przeznaczenia wskazanego obiektu na cele letniskowe. Na powyższą decyzję skarżący złożyli skargę do Sądu, wnosząc o jej uchylenie w całości. Podnieśli te same zarzuty jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto podkreślali, iż organ odwoławczy w przeprowadzonym postępowaniu nie ustalił rzeczywistego charakteru związania z gruntem spornego obiektu co jest podstawą jego zaklasyfikowania jako podlegającego opodatkowaniu. Uzasadniając swoją decyzję ograniczył się jedynie do podania podstaw prawnych zastosowanego wymiaru podatku od nieruchomości oraz określenia letniskowego charakteru budynku. W ocenie podatników działania podjęte przez organ nie doprowadziły do wyjaśnienia wszystkich okoliczności koniecznych do wydana rozstrzygnięcia w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w decyzji II instancji i potwierdziło słuszność przedstawionej w uzasadnieniu argumentacji. Organ odwoławczy na tym etapie postępowania wskazał na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, z którego wynika, iż przedmiotowy budynek posadowiony jest na stopach fundamentowych zagłębionych w gruncie, połączonych bloczkami z konstrukcją budynku. Nadto, domek ten podłączony jest na stałe z mediami dostępnymi dla tego siedliska i wbrew twierdzeniu podatników przeniesienie w inne miejsce całości naruszyłoby podstawy konstrukcji, czego potwierdzeniem były ustalenia z oględzin przeprowadzonych na wniosek i z udziałem skarżących. W ocenie organu odwoławczego należało przyjąć, że sporny budynek jest nierozerwalne związany z gruntem i jako taki podlega opodatkowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało uznać za uzasadnioną. Dokonując oceny legalności ( zgodności z prawem ) decyzji sąd administracyjny poddaje ocenie czy organ odwoławczy uwzględniając zebrany w sprawie materiał dowodowy miał podstawy do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czy też zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w takim zakresie, iż uzasadnia to przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istniejącego w sprawie. Decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem miedzy innymi dowodów na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn z powodu których innym odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do jej uchylenia przez sąd administracyjny. Z wadliwie przeprowadzonym postępowaniem mamy do czynienia w tym konkretnym przypadku. Treść zaskarżonego rozstrzygnięcia i jego uzasadnienia w zestawieniu z podnoszonymi przez skarżącego zarzutami, jakie zawarł w odwołaniu, uprawniają do stwierdzenia, iż nie wyjaśniono wszystkich okoliczności sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w przeprowadzonym postępowaniu naruszyło przepis wynikający z art. 138 kpa w myśl którego organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, a nie ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu I instancji. Rozpatrując odwołanie skarżących organ II instancji obowiązany był odnieść się do wszystkich podanych w nim zarzutów, czego nie uczynił. Z niespornych i niebudzących wątpliwości okoliczności sprawy ustalonych w toku postępowania dowodowego ustalono, iż przedmiotem opodatkowania jest domek letniskowy stanowiący własność skarżących, posadowiony na należącej do nich działce. Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ustalenie czy sposób posadowienia budynku letniskowego ma charakter trwałego czy nietrwałego związania z gruntem. Jak wynika ze zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego domek posadowiony jest na stopach fundamentowych zagłębionych w gruncie, połączonych bloczkami z konstrukcją budynku, podłączony na stałe z mediami dostępnymi dla tego siedliska. Na podstawie tych ustaleń organ odwoławczy uznał, że sporny budynek jest nierozerwalnie związany z gruntem i jako taki podlega opodatkowaniu. Mimo podnoszonych przez skarżących zarzutów niedostatecznego wyjaśnienia przez organ I instancji spornych kwestii, organ odwoławczy przyjął jego ustalenia za właściwe. W wydanej decyzji podtrzymał prezentowane stanowisko i powielił argumentację zawartą w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu skarżący słusznie podnosili, iż ustalenia organu odwoławczego dotyczące posadowienia budynku nie wskazują jednoznacznie na charakter jego związania z gruntem. Nadto, w przypadku podnoszenia przez stronę zarzutu niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy organ rozstrzygający winien był uzupełnić postępowanie sięgając do innych dostępnych źródeł dowodowych, a nie ograniczać się jedynie do potwierdzenia słuszności przyjętych ustaleń. Należy podkreślić, iż nawet przy założeniu, że postępowanie pozwala na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, a zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający to taki stan rzeczy winien mieć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji. Zgodnie z treścią art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) obowiązkiem organów podatkowych jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Wymieniony przepis wyraża zasadę prawdy obiektywnej będącej bez wątpienia naczelną zasadą postępowania podatkowego. Trzeba zaś pamiętać, że zasady ogólne postępowania podatkowego są integralną częścią przepisów regulujących procedurę podatkową i są dla organu podatkowego wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury, przy czym jak podkreślono w orzecznictwie i literaturze przedmiotu art. 122 Ordynacji podatkowej jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego. Odnosząc powyższe spostrzeżenia do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że zdaniem Sądu organy podatkowe obu instancji nie dopełniły obowiązków ciążących na nich z mocy powołanego wyżej przepisu. Z tych względów Sąd uznając, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa procesowego w stopniu który miał wpływ na wynik sprawy na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w wyroku.