I SA/Bd 393/09

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-08-13

Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Niewielkie dochody z emerytury, brak zasobów pieniężnych oraz bezrobotność syna prowadzącego wspólne gospodarstwo domowe, a także konieczność ponoszenia wydatków związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, potwierdzają trudną sytuację materialną wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżąca J.P. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. odmawiającą umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym dochodem jest emerytura w kwocie 685 zł, a jej syn jest bezrobotny. Wskazała na konieczność ponoszenia wydatków związanych z utrzymaniem lokalu mieszkalnego i leczy się z powodu schorzeń przewlekłych.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych I SA/Bd 393/09 UZASADNIENIE W postępowaniu zainicjowanym wniesieniem skargi na wskazaną powyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. J.P. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż nie posiada środków na ich opłacenie. Zgodnie z danymi zawartymi w treści formularza PPF, skarżąca pozostaje w dwuosobowym gospodarstwie domowym. Jedynym dochodem wnioskującej oraz jej bezrobotnego syna jest świadczenie emerytalne w kwocie 685 zł. Skarżąca oszacowała wydatki związane z koniecznym utrzymaniem lokalu mieszkalnego. Wyjaśniła, że egzystuje dzięki środkom uzyskanym ze zbierania puszek oraz butelek. Wnioskująca zaświadczyła również, że leczy się z powodu schorzeń przewlekłych. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane na wniosek strony będącej osobą fizyczną, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych Stosownie do przepisów p.p.s.a zasadą jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowego (art. 199), natomiast odstępstwem od niej jest przyznanie prawa pomocy. Jako że omawiana instytucja ma charakter wyjątkowy, przyjmuje się, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, do których zalicza się bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, które pozbawione są środków do życia bądź których środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjalnie. W rozpatrywanej sprawie stwierdzić trzeba, że skarżąca osiąga stałe dochody z tytułu emerytury, ale są to dochody niewielkie. Nie posiada ona także żadnych zasobów pieniężnych. To oznacza, że podatniczka wykazała, że nie jest w stanie opłacić kosztów zainicjowanego postępowania sądowego, gdyż wynoszą w zasadzie tyle, co jej dochody. Ponadto z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że syn, z którym prowadzi gospodarstwo domowe jest osobą bezrobotną. Podniesione więc motywy wniosku wskazują na trudną sytuacje strony, co oznacza, że wnioskująca nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych. Ubocznie zauważyć należy, że ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek warunkujących zwolnienie od kosztów obciąża stronę, lecz nie można pominąć, że sytuacja ekonomiczna J.P. była przedmiotem szczegółowego badania przez organ administracyjny w ramach prowadzonego postępowania. Stąd stwierdzić należało zatem, że argumentacja wnioskującej znajduje nadto oparcie w aktach sprawy. Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło