I SA/Bd 398/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w I Wydziale na rozprawie w dniu 01 października 2009r.. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego oddala skargę I SA/Bd 398/09 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2008 Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. ustalił J. B. zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2002r. od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów na kwotę [...] zł. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z dnia 11 stycznia 2009r. podatnik złożył odwołanie od powyższej decyzji wnosząc jednocześnie o zawieszenie postępowania odwoławczego. Po rozpatrzeniu wniosku strony zawartego w odwołaniu postanowieniem z dnia [...] 2009r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił zawieszenia postępowania odwoławczego uznając, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek obligatoryjnego zawieszenia postępowania, o których mowa w art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej. W zażaleniu na powyższe postanowienie powołując się na art. 201 § 1 pkt 4 podatnik ponownie wniósł o zawieszenie postępowania odwoławczego. Wskazał, iż z uwagi na fakt przebywania w zakładzie karnym nie ma możliwości dostarczenia stosownych faktur i dokumentów, które są niezbędne w prowadzonej sprawie. Podniósł, iż na każdym etapie postępowania chciał i składał wyjaśnienia, a także występował z pismami, w których wskazywał zarówno źródła przychodów, jak i świadków, mogących potwierdzić składane wyjaśnienia. Po rozpatrzeniu zarzutów zawartych w zażaleniu postanowieniem z dnia [...] 2009r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, iż art. 201 § 1 pkt 1-6 Ordynacji podatkowej zawiera zamknięty katalog przesłanek skutkujących obowiązkiem zawieszenia postępowania podatkowego, co oznacza, że na gruncie procedury podatkowej brak jest jakichkolwiek innych faktów prawnie znaczących, których wystąpienie uzasadniałoby zawieszenie postępowania. Odnosząc się do wskazanej przez podatnika przesłanki zawieszenia (art. 201 § 1 pkt 4) organ wyjaśnił, że pozbawienie zdolności do czynności prawnych osoby fizycznej następuje w wyniku prawomocnego orzeczenia sądu o ubezwłasnowolnieniu, natomiast ograniczenie zdolności do czynności prawnych osoby pełnoletniej jest skutkiem orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu częściowym albo ustanowienia dla osoby, wobec której toczy się postępowanie z wniosku o ubezwłasnowolnienie, doradcy tymczasowego. W ocenie organu skoro w przedmiotowej sprawie brak jest informacji świadczących o tym, żeby wobec skarżącego wszczęto jakiekolwiek postępowanie w przedmiocie ubezwłasnowolnienia, to brak jest podstaw do uznania, że utracił on zdolność do czynności prawnych. Dodatkowo organ wyjaśnił, ze fakt przebywania skarżącego w zakładzie karnym nie jest okolicznością rzutującą na jego zdolność do czynności prawnych. Utrudnienia w osobistym korzystaniu z praw i obowiązków strony postępowania nie stanowią o ograniczeniu zdolności do czynności prawnych podatnika, a tym samym nie mogą stanowić przesłanki uzasadniającej zawieszenie postępowania podatkowego. Reasumując organ stwierdził, że podnoszona w zażaleniu okoliczność braku możliwości dostarczenia stosownych faktur i dokumentów z uwagi na przebywanie w zakładzie penitencjarnym nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania, wymienionej w którymkolwiek z punktów art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej. W skardze skierowanej do Sądu podatnik podniósł, że podczas całego postępowania nie uwzględniono praktycznie żadnych wskazywanych przez niego źródeł przychodu, pomimo iż w wielu pismach szeroko opisywał te źródła i wskazywał świadków, którzy potwierdziliby jego zeznania. Strona podkreśliła, że najważniejszym argumentem przemawiającym za skierowaniem sprawy do ponownego rozpoznania jest znacznie zawyżona wycena nieruchomości położonej w miejscowości G., która została dokonana przez rzeczoznawcę na podstawie tabeli elementów scalonych firmy S., która nie może być stosowana jeżeli budowa jest prowadzona systemem gospodarczym. W wycenie tej skumulowały się materiały oraz robocizna, co w rezultacie spowodowało że dwukrotnie lub więcej przewyższyła ona rzeczywisty koszt całej inwestycji. Podatnik podkreślił również, że fakt przebywania w zakładzie karnym uniemożliwia mu dostarczenie niezbędnych dokumentów. Ponadto skarżący wskazał, że M. L. (konkubina skarżącego) w prowadzonym wobec niej w tym samym czasie postępowaniu, które dotyczyło tej samej inwestycji, złożyła szereg dokumentów, przedstawiła faktury oraz zakwestionowała niezgodny z rzeczywistością kosztorys. Wskazując na powyższe skarżący wniósł, aby te obydwa postępowania prowadzić razem, po uprzednim zleceniu wykonania drugiego kosztorysu przez innego rzeczoznawcę. Wskazał również, że kwota podatku, jaki został naliczony od przychodów za lata 2002 - 2005 jest wyższa niż rzeczywisty koszt całej inwestycji. Ponadto strona podnosi, że Dyrektor Izby Skarbowej w postanowieniu z dnia [...] 2009r. zlecił organowi pierwszej instancji uzupełnienie dowodów w sprawie i w związku z powyższym przełożył termin załatwienia sprawy na dzień 2 czerwca 2009r., natomiast kilka dni później w dniu 29 kwietnia 2009r. wydał postanowienie o zakończeniu postępowania poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie Ponadto Dyrektor wyjaśnił, że postępowanie prowadzone wobec M. L. zostało zakończone decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2009r., w związku z czym wniosek strony o połączenie postępowań jest bezprzedmiotowy. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270. ze zm. – zwana dalej p.p.s.a.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 p.p.s.a.). Dokonując w tym zakresie oceny zaskarżonego postanowienia, należy stwierdzić, że odpowiada ono przepisom prawa. Jednym z założeń postępowania podatkowego, wynikającym z zasady celowości ,jest jego ciągły charakter, co oznacza, że powinno się ono toczyć bez przerwy, od momentu jego wszczęcia, aż do załatwienia sprawy. Istnieją oczywiście sytuacje, w których z przyczyn faktycznych lub prawnych nie można w danym momencie kontynuować postępowania. Instytucja zawieszenia postępowania służy właśnie pogodzeniu założonej ciągłości postępowania z koniecznością czasowego zaniechania jego prowadzenia. Instytucję zawieszenia postępowania z urzędu ustawodawca uregulował w przepisie art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, organ podatkowy zawiesza postępowanie: 1) w razie śmierci strony, jeżeli postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe; 2) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; 3) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony; 4) w razie utraty przez stronę lub jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych; 5) w sprawie dotyczącej odpowiedzialności osoby trzeciej - do dnia, w którym decyzja, o której mowa jest w art. 108 § 2, stanie się ostateczna, z zastrzeżeniem art. 108 § 3 oraz art. 115 § 4; 6) w razie wystąpienia, na podstawie ratyfikowanych umów międzynarodowych o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, do organów innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania podatkowego. W treści tego uregulowania ustawodawca wskazał enumeratywnie (katalog zamknięty) przypadki, w których zawieszenie postępowania jest obligatoryjne. Oznacza to, że jeżeli zaistnieje jedna z przesłanek tam wymienionych, organ podatkowy ma obowiązek zawiesić postępowanie, niezależnie od tego, na jakim etapie ono się znajduje, nie zaistnienie zaś zdarzenia wskazanego wprost w tym przepisie, uniemożliwia zastosowanie tego środka. Natomiast, zawieszenie postępowania na wniosek strony, może nastąpić, na podstawie przepisu art. 204 § 1 Ordynacji podatkowej, wyłącznie w sprawie, w której przedmiotem postępowania jest udzielenie ulg w zapłacie zobowiązań podatkowych. Oceniając zatem legalność zaskarżonego postanowienia, Sąd podziela stanowisko organów podatkowych, iż w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła jakakolwiek z podstaw do zawieszenia postępowania podatkowego, w tym odwoławczego, zawarta w przepisie art. 201 § 1 Ordynacji podatkowej. Prawidłowo Dyrektor izby Skarbowej wskazał, że fakt przebywania skarżącego w zakładzie karnym nie powoduje, iż nie posiada on zdolności do czynności prawnych, albowiem pozbawienie zdolności do czynności prawnych osoby fizycznej następuje w wyniku prawomocnego orzeczenia sądu o ubezwłasnowolnieniu (art. 12 k.c.). Natomiast ograniczenie zdolności do czynności prawnych osoby pełnoletniej jest skutkiem orzeczenia o ubezwłasnowolnieniu częściowym albo ustanowienia dla osoby, wobec której toczy się postępowanie z wniosku o ubezwłasnowolnienie, doradcy tymczasowego (art. 15 k.c., art. 548 i nast. k.p.c.). W aktach sprawy brak jest danych świadczących o tym, by wobec skarżącego wszczęto jakiekolwiek postępowanie w przedmiocie ubezwłasnowolnienia. Nie wskazuje na to również treść skargi. Sąd w pełni podziela również stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 maja 2008r. sygn. akt I SA/Łd 1202/07 który stwierdził, że "fakt przebywania w zakładzie karnym nie jest okolicznością rzutującą na zdolność do czynności prawnych osadzonego. Ewentualne utrudnienia w realnym osobistym korzystaniu z praw i obowiązków strony postępowania nie należą do przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania podatkowego czy kontrolnego. Istotą wykonywania kary pozbawienia wolności jest ograniczenie możliwości samodzielnego wykonywania swych praw. Odbywanie kary pozbawienia wolności nie niweczy jednak w sposób generalny prawa występowania w postępowaniu jako strona i inicjowania czynności gromadzenia materiału dowodowego, np. poprzez pełnomocnika". Odnosząc się do zarzutów skarżącego skierowanych przeciwko prawidłowości samego postępowania kontrolnego zauważyć należy, iż przedmiotem skargi w niniejszej sprawie było postanowienie w przedmiocie zawieszenia kontroli podatkowej. Sąd na mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy nie jest uprawniony do gruntownego badania postępowania kontrolnego prowadzonego wobec podatnika. Ewentualne zarzuty przeciwko temu postępowaniu strona podnosić może przed Sądem w innej sprawie, a mianowicie w sprawie ze skargi na akt lub czynność wieńczącą to właśnie postępowanie. Mając zatem na uwadze całokształt przedstawionych wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznając skargę za niezasadną, w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.