I SA/Bd 404/25

WyrokWSA w Bydgoszczy2025-11-19

Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Leszek Kleczkowski, Joanna Ziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku stwierdzenia zawyżenia powierzchni gruntów deklarowanych do płatności obszarowych, które dotyczy każdej z kilku odrębnych płatności wnioskowanych przez rolnika, należy zastosować przepis § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. poprzez pomnożenie stwierdzonego zawyżenia przez liczbę wnioskowanych płatności, czy też zastosowanie powinien znaleźć § 45 ust. 3 tego rozporządzenia, jeśli łączna różnica nie przekracza 0,1 ha?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że interpretacja organu jest prawidłowa. Stwierdzone zawyżenie powierzchni gruntu, wynoszące 0,09 ha, dotyczyło każdej z trzech odrębnych płatności obszarowych wnioskowanych przez rolnika. W związku z tym, organ zasadnie zastosował § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023 r., pomniejszając należną płatność dla każdej z tych płatności o dwukrotność stwierdzonego zawyżenia. Przepis ten odnosi się do 'danej płatności obszarowej', co uzasadnia indywidualne zastosowanie sankcji dla każdej z wnioskowanych płatności.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2024, ubiegając się o płatności do powierzchni 2,18 ha w ramach trzech różnych interwencji. Kontrola wykazała zawyżenie powierzchni o łącznie 0,09 ha dla dwóch działek rolnych, które były deklarowane do każdej z płatności. Organ pierwszej instancji przyznał płatności z pomniejszeniem wynikającym z zawyżenia, stosując § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023 r. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na tożsamość stanu faktycznego ze sprawą z roku 2023, która została już oddalona przez WSA. Rolnik zaskarżył decyzję, argumentując, że powinno zastosowanie znaleźć § 45 ust. 3 rozporządzenia, gdyż zawyżenie nie przekracza 0,1 ha.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 listopada 2025 r. sprawy ze skargi P. Ś. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z dnia 13 maja 2025 r., nr 9002-2025-000279 w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oddala skargę P. Ś. ("Skarżący", "Strona", "Wnioskodawca") złożył w dniu [...] czerwca 2024r. do Biura Powiatowego ARiMR we [...], za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, wniosek o przyznanie płatności na rok 2024, w którym wnioskował o przyznanie mu płatności w ramach interwencji w formie płatności bezpośrednich, tj.: podstawowego wsparcia dochodów (PWD), płatności redystrybucyjnej (RED) oraz płatności w ramach Schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt do ekoschematu Obszary z roślinami miododajnymi. Co do każdej z tych płatności obszarowej beneficjent ubiegał się o płatność do powierzchni 2,18 ha. Po rozpatrzeniu wniosku, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we [...] wydał w dniu [...] stycznia 2025 r. decyzję w sprawie przyznania płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, na mocy której przyznał Stronie wnioskowane płatności do powierzchni stwierdzonej w trakcie postępowania, z pomniejszeniem wynikającym z zawyżenia powierzchni deklarowanej. W odwołaniu wskazano na błędne ustalenie organu co do powierzchni nie kwalifikującej się do płatności i wadliwego zastosowania przepisu rozporządzenia wykonawczego sankcjonującego zawyżenie powierzchni. Wnioskodawca podniósł, iż zawyżenie powierzchni wyniosło 0,09 ha, zatem zastosowanie § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r. poz. 482 ze zm., dalej: "rozporządzenie z 2023r.") nie było prawidłowe. Skarżący wskazał, że w sprawie zamiast § 45 ust. 1 pkt 1 powinien znaleźć zastosowanie § 45 ust. 3 ww. rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowych, a obszarem zatwierdzonym do tych płatności nie przekracza 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do płatności obszarowych i nie przekracza 0,1 ha, przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, a za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tych płatności służącą do ustalenia wysokości tych płatności uznaje się powierzchnię gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tych płatności. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T., decyzją z dnia [...] maja 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał, że stan faktyczny niniejszej sprawy jest identyczny ze stanem sprawy wniosku Skarżącego na rok 2023. W obu sprawach tożsama była powierzchnia zgłaszana przez Stronę, rodzaje płatności, deklarowane działki ewidencyjne i rolne, a także zakres stwierdzonego przez Stronę zawyżenia powierzchni. Rozstrzygnięcie zapadłe dla sprawy z roku 2023 było również adekwatne do rozstrzygnięcia zapadłego dla sprawy z roku 2024 – pod względem zastosowania § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023r. i wynikających z tego konsekwencji. W takim samym jak w sprawie niniejszej stanie faktycznym i prawnym w roku 2023 organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, a rozstrzygnięcie organu odwoławczego poddane zostało kontroli sądowej. Wyrokiem z dnia 11 lutego 2015 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Bd 741/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony. Z materiału dowodowego wynika, iż Wnioskodawca zgłosił do każdej z 3 płatności, o które się ubiegał, powierzchnię 2,18 ha. W wyniku przeprowadzonej w oparciu o system informacji geograficznej kontroli administracyjnej sprawy stwierdzono zawyżenie powierzchni dla działek rolnych A i B. Zawyżenie to wyniosło 0,04 ha dla działki rolnej A i 0,05 ha dla działki rolnej B, czyli łącznie dla obu działek 0,09 ha. Obie te działki były deklarowane do każdej z płatności, o które ubiegała się Strona. Na tej podstawie należna Stronie płatność została naliczona w oparciu o treść § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023 r., zgodnie z którym w przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności służącą do ustalenia wysokości tej płatności uznaje się powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy. Organ wskazał, że w myśl art. 72 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia UE nr 1306/2013 (Dz. Urz. UE L 435 z 06.12.2021, str. 187, dalej: "rozporządzenie (UE) nr 2021/2116"), Państwa członkowskie, poprzez agencje płatnicze lub organy przez nie delegowane, co roku przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o przyznanie pomocy i wniosków o płatność, by sprawdzić ich legalność i prawidłowość zgodnie z art. 59 ust. 1 lit. a). Kontrole te uzupełniane są przez kontrole na miejscu, które mogą być przeprowadzane zdalnie przy użyciu odpowiedniej technologii. Tym samym organ nie widział konieczności przeprowadzenia wizytacji terenowej w gospodarstwie strony. Organ podniósł, że Strona nie zakwestionowała wyników samych pomiarów na ortofotomapie, a również ponowna analiza wyznaczonych powierzchni MKO nie wskazała na zaistnienie nieprawidłowości w tym zakresie. Łączna różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią kwalifikującą się do każdej z wnioskowanych płatności to 0,09 ha. Organ podkreślił, że zawyżenie powierzchni wyniosło 0,09 ha, ale dla każdej z deklarowanych przez stronę płatności. Skarżący deklarował de facto 3 x powierzchnię 2,18 ha. W każdym przypadku stwierdzone zawyżenie wyniosło 0,09 ha, czyli odpowiednio należy uznać, że wyniosło ono 3 x 0,09 ha. W takim przypadku w ocenie organu zastosowanie § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia było w pełni zasadne. Prawodawca w kliku miejscach wyraźnie wskazuje na "dane płatności obszarowe". Oddzielną płatnością obszarową jest podstawowe wsparcie dochodów, oddzielną płatność redystrybucyjna i oddzielną płatność w ramach Ekoschematu. O każdą z nich ubiegała się Strona. Zatem płatność powinna zostać naliczona do powierzchni: 2,18 ha (2 x 0,09) ha, czyli do powierzchni 1,91 ha dla każdej z wnioskowanych płatności. Biorąc powyższe pod uwagę, odwołanie Skarżącego nie zostało uznane przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T.. W skardze kwestionując rozstrzygniecie organu, podniesiono te same zarzuty co w odwołaniu. Skarżący zarzucił naruszenie § 45 ust. 3 w związku z przepisem § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 przez ich niewłaściwe zastosowanie. Strona podniosła, iż zawyżenie powierzchni wyniosło 0,09 ha, zatem zastosowanie § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023r. nie było prawidłowe. Skarżący wskazał, że w sprawie zamiast § 45 ust. 1 pkt 1 powinien znaleźć zastosowanie § 45 ust. 3 ww. rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowych, a obszarem zatwierdzonym do tych płatności nie przekracza 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do płatności obszarowych i nie przekracza 0,1 ha, przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, a za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tych płatności służącą do ustalenia wysokości tych płatności uznaje się powierzchnię gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tych płatności W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów wykazała, że zarówno zaskarżoną decyzję, jak i decyzję ją poprzedzającą, wydano zgodnie z prawem. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli wniosek o rozpoznanie sprawy w tym trybie złoży strona i żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Wobec wniosku organu i braku sprzeciwu Strony skarżącej sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Ustalenia faktyczne będące podstawą podjętego rozstrzygnięcia nie były przez Stronę kwestionowane. Jak wynika z materiału dowodowego Skarżący zgłosił do każdej z 3 płatności, o które się ubiegał, tj. do - podstawowego wsparcia dochodów (PWD), - płatności redystrybucyjnej (RED) oraz, - płatności w ramach Schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt do ekoschematu Obszary z roślinami miododajnymi, powierzchnię 2,18 ha, czyli co do każdej z tych płatności obszarowej Wnioskodawca ubiegał się o płatność do powierzchni 2,18 ha. W wyniku kontroli administracyjnej przeprowadzonej w oparciu o system informacji geograficznej, stwierdzono zawyżenie powierzchni dla zgłoszonych działek rolnych A i B. Zawyżenie to wyniosło dla działki rolnej A - 0,04 ha i dla działki rolnej B - 0,05 ha, czyli łącznie dla obu tych działek 0,09 ha. Obie te działki ( A i B) były deklarowane do każdej z w/w płatności, o które ubiegał się Skarżący w złożonym wniosku. Spór w sprawię sprowadza się do interpretacji § 45 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt, płatności dla małych gospodarstw i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Zgodnie z § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023r. w przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności służącą do ustalenia wysokości tej płatności uznaje się powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy. Z kolei § 45 ust.3 rozporządzenia z 2023r. stanowi, że jeżeli różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowych, a obszarem zatwierdzonym do tych płatności nie przekracza 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do płatności obszarowych i nie przekracza 0,1 ha, przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, a za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tych płatności służącą do ustalenia wysokości tych płatności uznaje się powierzchnię gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tych płatności. Zdaniem Skarżącego mając na uwadze treść przywołanych regulacji a zwłaszcza użycie w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023r. określenia "do tej płatności", brak jest uzasadnienia dla dokonanej przez organ interpretacji i pomnożenia zaistniałej różnicy przez ilość płatności o jaką ubiega się Strona. W ocenie Sądu dokonana przez organ interpretacja przepisu jest prawidłowa. Jak wyjaśniono w zaskarżonej decyzji, zawyżenie powierzchni wyniosło 0,09 ha, ale dla każdej z deklarowanych przez Wnioskodawcę płatności. Zatem każda z wnioskowanych przez Skarżącego płatności była zgodnie z art. 20, art.25 i art. 26 ustawy z dnia 08 lutego 2023r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 odrębnie kwalifikowana pod względem spełnienia wymogów oraz rozpatrywana, jako pomoc w ramach płatności bezpośrednich. Strona bowiem deklarowała do płatności 3 x powierzchnię 2,18 ha. W każdym przypadku stwierdzone zawyżenie wyniosło 0,09 ha (działka A i działka B), czyli zasadnie organ przyjął, że wyniosło ono 3 x 0,09 ha, tj. do każdej odrębnie wnioskowanej płatności w ramach wniosku o płatności bezpośrednie. W takim więc przypadku zastosowanie § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2023r. było w pełni zasadne. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia językowa tego przepisu oraz prawidłowo ustalony i niekwestionowany stanu faktycznego sprawy. Prawodawca w kliku miejscach wyraźnie wskazuje na "dane płatności obszarowe", czyli te konkretne, odnoszące się do jednego działania pomocowego. A jak wynika z ustawy, w ramach płatności bezpośredniej wyróżnia się kilka odmiennych rodzajowo i strukturalnie działań pomocowych. W przypadku tej sprawy odrębną płatnością obszarową jest więc: podstawowe wsparcie dochodów, oddzielną płatność redystrybucyjna i oddzielną płatność w ramach Ekoschematu. O każdą z tych płatności ubiegał się Skarżący. W § 45 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia z 2023r. ustawodawca, wskazując na wyliczenie różnicy procentowej między powierzchnią gruntów deklarowanych a obszarem zatwierdzonym odnosi to za każdym razem do danej, konkretnej płatności ("danej płatności obszarowej"). Tym samym organ słusznie przyjął, że płatność powinna zostać naliczona do powierzchni: 2,18 ha - (2 x 0,09) ha, czyli do powierzchni 1,91 ha dla każdej z wnioskowanych odrębnie płatności. Mając powyższe na uwadze należna Skarżącemu płatność została prawidłowo naliczona w oparciu o treść § 45 ust. 1 pkt 1 nie zaś tak jak tego chce tego Strona na podstawie § 45 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 2023r. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Wobec czego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło