I SA/Bd 472/06

WyrokWSA w Bydgoszczy2006-11-15

Skład orzekający: Izabela Najda – Ossowska, Dariusz Dudra, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia należności, wyegzekwowane do dnia przedawnienia kwoty podlegają zwrotowi zobowiązanemu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia należności nie skutkuje obowiązkiem zwrotu kwot wyegzekwowanych do dnia przedawnienia. Postępowanie egzekucyjne prowadzone do momentu przedawnienia było zasadne, a wyegzekwowane w tym okresie kwoty należą się wierzycielowi.
Stan faktyczny
Skarżący Franciszek B. zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było na podstawie tytułu wykonawczego Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego na kwotę 3.400 zł z tytułu opłaty za brak obowiązkowego ubezpieczenia komunikacyjnego. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie na wniosek wierzyciela z powodu przedawnienia należności z dniem 31 grudnia 2005 r. Skarżący domagał się zwrotu wyegzekwowanych sum wraz z odsetkami, argumentując, że obowiązek nigdy nie powstał, ponieważ posiadał ubezpieczenie. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda – Ossowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra Asesor sądowy Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Franciszka B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. oddala skargę Syg. akt I SA/Bd 472/06 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z [...]2006r Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku Franciszka B. Wystawiony tytuł obejmował opłatę za brak opłaty z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia komunikacyjnego w kwocie 3.400 zł. Zawiadomieniem z [...] 2004r dokonano zajęcia prawa majątkowego w postaci świadczenia z zaopatrzenia społecznego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. Inspektorat w N. Pismem z [...] 2006r wierzyciel, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, wniósł o umorzenie postępowania. Postanowieniem z [...] 2006r organ egzekucyjny umorzył przedmiotowe postępowanie egzekucyjne. W zażaleniu na to postanowienie zobowiązany podniósł, że wraz z umorzeniem postępowania powinien nastąpić zwrot wyegzekwowanych sum pieniężnych wraz z należnymi odsetkami ustawowymi. Rozstrzygając sprawę w postępowaniu odwoławczym, Dyrektor Izby Skarbowej w B., wskazał art. 59 § 1 pkt. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo obowiązek nie istniał. W rozpatrywanej sprawie wierzyciel wyjaśnił organowi egzekucyjnemu, że podstawą złożenia wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w sprawie było przedawnienie egzekwowanej należności, które nastąpiło z dniem 31 grudnia 2005r. Jednocześnie część należności wyegzekwowana do tego dnia jest należna wierzycielowi i nie może podlegać zwrotowi. Dyrektor Izby Skarbowej w B. ustalił także, że kwoty wyegzekwowane 31 grudnia 2005r zostaną zwrócone po przez wierzyciela. W skardze do sądu administracyjnego skarżący wnosił, by wydane orzeczenie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego zostało uzupełnione o zasądzenie zwrotu "wszystkich kosztów poniesionych w tej sprawie". W uzasadnieniu skargi skarżący sprecyzował swoje stanowisko wyjaśniając, że po otrzymaniu pisma z Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, [...] 2003r przesłał dowód posiadania obowiązkowego ubezpieczenia w zakreślonym 30 dniowym terminie. Wobec powyższego, zdaniem skarżącego, nie mogło dojść do przedawnienia obowiązku, który w ogóle nie powstał. Na potwierdzenie swoich twierdzeń skarżący do skargi dołączył pismo, które w 2003 roku skierował do wierzyciela. Skarżący podniósł, że pismem z [...] 2005r. informował Naczelnika Urzędu Skarbowego w N. że nie ma żadnych obowiązków wobec Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Oczekiwał, że następstwem pisma będzie umorzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Jednocześnie wskazał, że uzyskana przez wierzyciela po dniu 31 grudnia 2005r kwota 70,32zł, została zwrócona skarżącemu w maju 2006r jednakże zobowiązany odmówił jej przyjęcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Należy wskazać, że sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) uchyla postanowienie, kiedy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Argumenty podniesione w skardze w istocie nie zmierzają do zakwestionowania samego umorzenia postępowania przez organ egzekucyjny, lecz podstawy prawnej, na której wydane zostało sporne rozstrzygnięcie. Skarżący w ramach zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania podnosi, że obowiązek będący przedmiotem egzekucji w ogóle nie istniał. Tego typu argumentacja mogła być prezentowana i badana jedynie po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, w ramach badania zarzutów na podstawie art. 33 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tymczasem postępowanie egzekucyjne w sprawie toczy się od 2004r., zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego w postaci świadczenia z ZUS wraz z tytułem wykonawczym doręczone zostały skarżącemu 27 stycznia 2005r., w związku ze zbiegiem egzekucji sądowej i administracyjnej, Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. wydał 26.01.2005r postanowienie o wstrzymaniu postępowania egzekucyjnego, które doręczone zostało skarżącemu 27.01.2005 r. Postanowienie w przedmiocie zbiegu egzekucji wydane zostało przez Sąd Rejonowy w N. 10 lutego 2005r i doręczone skarżącemu przez awizo w sierpniu 2005r. Należy wskazać, że niesporna jest okoliczność, że na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny wyegzekwował następujące należności: kwotę 208 zł w sierpniu 2005 r oraz kwoty po 70,32 zł we wrześniu, październiku, listopadzie, grudniu 2005r i styczniu 2006r. Ta ostatnia kwota została skarżącemu zwrócona. Z analizy akt administracyjnych postępowania egzekucyjnego nie wynika, by skarżący wnosił skutecznie zarzuty do postępowania egzekucyjnego, stąd podnoszone obecnie okoliczności dotyczące możliwości wszczęcia i prowadzenia egzekucji na tym etapie postępowania nie mogą być analizowane. Podstawą prawną umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie jest art. 59 § 1 pkt. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Przepis ten obejmuje kilka odmiennych sytuacji lub zdarzeń prawnych stanowiących podstawę do umorzenia postępowania, niemniej do sprawy odnosi się tylko jeden z wymienionych przypadków. Wierzyciel wskazał we wniosku o umorzenie, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym uległ przedawnieniu z upływem 2005r. Z tego tytułu dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego po 31 grudnia 2005r. stało się niedopuszczalne albowiem obowiązek wygasł. Taki stan faktyczny nie jest tożsamy z oceną, że egzekucja była niedopuszczalna albowiem obowiązek nie istniał. Postępowanie egzekucyjne prowadzone do końca 2005r. było zasadne i wyegzekwowane w tym okresie kwoty z egzekwowanego świadczenia są należne wierzycielowi, który nie ma podstaw prawnych, by je zwracać zobowiązanemu. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło