I SA/Bd 506/10

I SA/Bd 506/10 POSTANOWIENIE Dnia 19 lipca 2010 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006,2007 i 2008. postanowił 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2) ustanowić adwokata I SA/Bd 506/10 UZASADNIENIE Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym J.B. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W niniejszej sprawie zważono, co następuje. Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przypomnieć należy, że intencją wprowadzenia przepisów dotyczących prawa pomocy było stworzenie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem osobom, które znajdując się w trudnej sytuacji finansowej nie mogą uiścić kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia możliwość obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków umożliwiających udział w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Stosownie do art.245 § 1 p.p.s.a. pomoc prawna może być przyznana w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które ubiega się wnioskujący, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz uprawnienie do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia kosztów jego wynagrodzenia i następuje w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art.244 § 1 w związku z art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Podkreślić w tym miejscu należy, że przyznanie bądź odmowa przyznania prawa pomocy winny zawsze wynikać ze wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W niniejszej sprawie oceniono, że wnioskodawca w złożonym wniosku wykazał, że nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Złożone oświadczenia oraz ustalenia przedstawione w aktach administracyjnych sprawy, w tym kwestionowanej decyzji, z punktu widzenia przesłanek zawartych w art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przemawiają wystarczająco za pozytywna oceną wniosku strony. Z całokształtu materiału sprawy wynika, że wnioskujący wyrabia i sprzedaje pamiątki z soli kamiennej. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje żona oraz troje dzieci, w tym niepełnosprawna córka, wymagająca stałej opieki drugiej osoby ( dowód: orzeczenie o niepełnosprawności z dnia 9 listopada 2004 r.). Skarżący jest jedynym żywicielem rodziny, nie licząc zasiłku pielęgnacyjnego przyznanego córce oraz zasiłku rodzinnego. Zainteresowany w formularzu PPF wykazał, że zamieszkuje w mieszkaniu typu lokatorskiego. Wg ustaleń referendarza, w okresie od października 2009 r. do marca tego roku skorzystał ze wsparcia w formie dodatku mieszkaniowego. Przedstawiona zatem powyżej sytuacja majątkowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przypomnieć w tym miejscu należy, że jedyna przesłanką decydująca o przyznaniu prawa pomocy ma charakter materialny. Z zestawienia wysokości środków pieniężnych, którymi strona dysponuje, analizy sposobu prowadzenia gospodarki finansowej i obowiązku uczestniczenia w kosztach sądowych wynika, że J.B. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pomimo, że we wniosku o udzielenie pomocy prawnej nie zadeklarował wysokości wydatków związanych z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych pięcioosobowej rodziny, to bez wątpienia ponosi czy to koszty utrzymania lokalu mieszkalnego, jak również inne, związane z zaspokojeniem elementarnych potrzeb bytowych. Na uwadze mieć należało, że wnioskujący z działalności gospodarczej w latach 2006-2009 uzyskiwał dochody w niewygórowanej wysokości( odpowiednio: 18.372,58 zł, 16.603,56 zł, 24.467,19 zł).O trudnej sytuacji materialnej strony świadczą również takie okoliczności, jak konieczność zapewnienia opieki córce, wsparcie ze strony MOPS w formie dodatku mieszkaniowego, jak i udzielenie przez organ podatkowy pomocy de minimis. Reasumując, powyżej zaprezentowana trudna sytuacja finansowa i życiowa wnioskującego, w szczególności fakt, że posiada on na utrzymaniu troje dzieci i bezrobotną żonę, uniemożliwia bez wątpienia opłacenie zarówno wpisu od skargi w wysokości 500 zł, opłaty kancelaryjnej, wpisu od skargi kasacyjnej oraz minimalnej stawki za prowadzenie sprawy przez pełnomocnika z wyboru. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.