I SA/Bd 506/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2024-10-08

Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Tomasz Wójcik, Leszek Kleczkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję ustalającą wymiar podatku od nieruchomości, nie odnosząc się do argumentacji strony dotyczącej zwolnienia podatkowego na podstawie powierzchni użytkowej altany?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasady postępowania podatkowego, w szczególności zasadę przekonywania (art. 124 O.p.) i obowiązek wyczerpującego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia (art. 210 § 4 O.p.), nie odnosząc się do kluczowych argumentów strony skarżącej dotyczących zwolnienia od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. oraz nie wyjaśniając znaczenia tego przepisu w kontekście sprawy. Ponadto, organ nie zebrał całego materiału dowodowego, brakowało wypisu z ewidencji gruntów i budynków, co narusza art. 187 § 1 O.p.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za 2024 r. dla altany działkowej. Organ I instancji ustalił podatek, opierając się na danych z ewidencji gruntów i budynków. Skarżący w odwołaniu i skardze podniósł, że podatek nie powinien być naliczany, ponieważ powierzchnia użytkowa altany (obmiar wewnętrzny) nie przekracza 35 m2, co kwalifikuje ją do zwolnienia podatkowego na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, nie odnosząc się jednak do argumentacji skarżącego dotyczącej zwolnienia podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: sędzia WSA Tomasz Wójcik sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2024r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 7 maja 2024 r. nr SKO-4231/178/24 w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2024r. uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. Wójt Gminy D. ustalił stronie wymiar podatku od nieruchomości położonej w obrębie nr [...], nr działki [...], w kwocie [...]zł. Organ podał, że wymiar podatku od ww. nieruchomości ustalono w oparciu o zapisy zawarte w ewidencji gruntów i budynków, przy zastosowaniu stawek aktualnie obowiązujących w przepisach podatkowych. W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie naliczonego podatku. Skarżący podniósł, że dane dotyczące powierzchni użytkowej budynku powinny być ustalane na podstawie fizycznego obmiaru powierzchni budynku po wewnętrznej długości ścian. Podał, że w wyniku ocieplenia ścian i dachu altany powiększyła się powierzchnia, którą altana zajmuje, jednak nie przekracza ona 35 m2. Decyzją z dnia [...] maja 2024 r. Inne utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] stycznia 2023 r. do organu podatkowego wpłynęła informacja Prezesa Rodzinnego Ogrodu Działkowego "B. " w N. dotycząca zgodności wymiarów altan ogrodowych. W ww. piśmie wskazano dane nowych użytkowników, na których wybudowane są altany o przekroczonych wymiarach. W związku z tą informacją organ podatkowy wystosował wezwanie do skarżącego (właściciela przedmiotowej altany) do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości. W odpowiedzi skarżący podał, że powierzchnia użytkowa na działce jest zgodna z przepisami i nie podlega opodatkowaniu. Następnie dnia [...] listopada 2023 r. wpłynęła informacja Prezesa Zarządu Rodzinnego Ogrodu Działkowego [...] w N., z której wynika, że na skutek interwencji użytkownika działki nr 443b Komisja Zarządu ROD przeprowadziła w dniu [...] listopada 2023 r. pomiary powierzchni użytkowej altany działkowej na ww. działce przy udziale jej użytkownika. Po dokonaniu obmiarów Komisja stwierdziła przekroczenie dopuszczalnej ustawą powierzchni zabudowy oraz dopuszczalnej wysokości altany działkowej. W toku postępowania, w odpowiedzi na wezwanie organu do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości, skarżący w dniu [...] stycznia 2024 r. złożył w Urzędzie Gminy D. informację na podatek od nieruchomości (IN-1), gdzie wskazał powierzchnię budynku pozostałego - [...] m2. Dane z tej informacji zostały wprowadzone do ewidencji podatkowej gminy D.. W tych okolicznościach Kolegium stwierdziło, że organ podatkowy prawidłowo przyjął, iż wiążące dla niego są dane z ewidencji gruntów i budynków. Wymiar podatku od ww. nieruchomości ustalono przy zastosowaniu stawek aktualnie obowiązujących w przepisach podatkowych, a także zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Skarżący podniósł, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia [...] stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: "u.p.o.l.") podstawę opodatkowania stanowi dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Dane dotyczące powierzchni użytkowej powinny być, więc ustalane na podstawie fizycznego obmiaru powierzchni budynku po wewnętrznej długości ścian. Natomiast zwolnieniu od podatku, w myśl art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. podlegają miedzy innymi budynki położone na terenie rodzinnych ogrodów działkowych, nieprzekraczające norm powierzchni ustalonych w przepisach Prawa budowlanego dla altan i obiektów gospodarczych, z wyjątkiem zajętych na działalność gospodarczą. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, altana na działce rodzinnej musi posiada powierzchnię zabudowy do 25 m2 w miastach i do 35 m2 poza granicami miasta. Skarżący zaznaczył, że ustawodawca rozróżnia pojęcie "powierzchni zabudowy" i "powierzchni użytkowej". Pojęcie powierzchni użytkowej budynku jest zdefiniowane w art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. i ma znaczenie przy określaniu wysokości zobowiązania podatkowego. W tych okolicznościach skarżący stwierdził, że nie można przyznać racji organowi podatkowemu, aby obmiar zewnętrzny budynku był podstawą do opodatkowania altany podatkiem od nieruchomości, bowiem zgodnie z obmiarem wewnętrznym, powierzchnia altany wynosi 34,75 m2, tj. tyle samo co przed ociepleniem. Powierzchnia ta, w związku z usytuowaniem altany poza miastem, przesądza o zwolnieniu podatkowym wskazanym w art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo. Spór w sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organ podatkowy zasadnie ustalił skarżącemu podatek od nieruchomości za 2024 r. w kwocie [...]zł. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] listopada 2023 r. Prezes Zarządu Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" w N. poinformował, iż na skutek interwencji W. S., Komisja Zarządu ROD przeprowadziła w dniu [...] listopada 2023 r. pomiary powierzchni użytkowej altany działkowej na działce należącej skarżącego przy jego udziale. Po dokonaniu obmiarów Komisja stwierdziła przekroczenie dopuszczalnej ustawą powierzchni zabudowy oraz dopuszczalnej wysokości altany działkowej. Wobec powyższego organ podatkowy wystosował do W. S. wezwanie do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości. W dniu [...] stycznia 2024 r. W. S. złożył w Urzędzie Gminy D. informację na podatek od nieruchomości (IN-1), gdzie wskazał powierzchnię budynku pozostałego - 34,75 m2. Jak wynika z zaskarżonej decyzji dane z powyższej informacji (IN-1) zostały wprowadzone do ewidencji podatkowej gminy D. i stanowiły podstawę wymiaru podatku od nieruchomości od altany działkowej. Należy zauważyć, że już w odwołaniu (a następnie w skardze) W. S. podnosił, że podstawą wymiaru altany powinna być jej powierzchnia użytkowa, a nie jej powierzchnia zabudowy. Jego zdaniem, skoro powierzchnia użytkowa altany (obmiar wewnętrzny) wynosi [...] m2, to nie było podstaw do ustalenia mu podatku od nieruchomości. Dla uzasadnienia swoich racji strona odwołała się do wyroku WSA w Poznaniu z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt III SA/Po 996/11, w którym Sąd ten, w kontekście zwolnienia podatkowego wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l., stwierdził, że nie sposób przyznać organowi podatkowemu racji, aby obmiar zewnętrzny budynku (powierzchnia zabudowy) był podstawą do uznania, że altana będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W wyroku tym podkreślono, że choć w sprawie doszło do ocieplenia altany, co niewątpliwie powiększyło powierzchnię, którą altana zajmuje w terenie, to nie mogło powiększyć jej powierzchni użytkowej, czyli powierzchni budynku wyliczonej w oparciu o fizyczny obmiar jego powierzchni po wewnętrznej długości ścian. Tym samym - zdaniem WSA w Poznaniu - nie było podstaw prawnych do naliczenia podatku od nieruchomości. W zaskarżonej decyzji Kolegium nie odniosło się do argumentacji strony zawartej w odwołaniu. SKO nie dokonało oceny, czy w realiach rozpatrywanej sprawy skarżącemu przysługuje zwolnienie podatkowe. W zaskarżonej decyzji w ogóle nie przytoczono treści art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l. i nie wyjaśniono znaczenia tego przepisu. Organ nie rozstrzygnął, czy podstawą wymiaru altany w przypadku zwolnienia podatkowego powinna być powierzchnia zabudowy, czy – jak to wskazano w powyższym wyroku - powierzchnia użytkowa tego obiektu. Kolegium w ogóle nie ustaliło jaka jest faktyczna powierzchnia zabudowy altany (wiadomo tylko, że została ona przekroczona) i jakie znaczenie ma ta powierzchnia dla wymiaru podatku od nieruchomości. Dokonując ustalenia skarżącemu podatku od nieruchomości organ oparł się na danych zawartych w "Informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych" oraz w ewidencji gruntów i budynków i jako podstawę wymiaru przyjął powierzchnię użytkową altany, tj. 34,75 m2. Najpierw jednak organ powinien rozstrzygnąć, czy skarżącemu przysługuje zwolnienie podatkowe wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 12 u.p.o.l., co skarżący podnosił już w odwołaniu. Podkreślić należy, że jedną z kluczowych zasad postępowania podatkowego jest zasada przekonywania zawarta w art. 124 O.p., zgodnie z którą organ podatkowy jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia strony. Wszelkie okoliczności i zarzuty strony, a zwłaszcza te, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, muszą być rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane przez organ rozpatrujący sprawę (por. wyrok WSA z dnia 9 grudnia 2010 r., I SA/Op 556/10). Organ podatkowy, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 124 O.p. W sytuacji też, gdy strona postępowania przypisuje określonym okolicznościom decydujące dla wyniku sprawy znaczenie, narusza art. 210 § 4 O.p takie niekorzystne dla strony rozstrzygnięcie organu, które w uzasadnieniu nie będzie odnosiło się w sposób rzeczywisty do przedstawionych argumentów. Innymi słowy, skoro przyjęte przez organ przesłanki prawne podjęte rozstrzygnięcia budzą zastrzeżenia strony, w uzasadnieniu decyzji organ winien odnieść się do tych zastrzeżeń (por. wyrok WSA z dnia 12 maja 2009 r., II SA/Kr 340/09). Zdaniem Sądu, organ odwoławczy nie odnosząc się do argumentacji strony zawartej w odwołaniu naruszył art. 124 i art. 210 § 4 O.p. Jeżeli zdaniem Kolegium skarżącemu nie przysługuje zwolnienie podatkowe, to powinno odnieść się do tej kwestii w uzasadnieniu decyzji, wyjaśniając dlaczego tak uważa. Rację ma natomiast organ, że podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, jednakże w aktach sprawy brak jest wypisu z tej ewidencji, co narusza art. 187 § 1 O.p., gdyż nie został zebrany cały materiał dowodowy. Ponownie rozpatrując sprawę Kolegium będzie miało na uwadze wywody i wskazania Sądu zawarte w tym wyroku. Mając powyższe uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono, ponieważ do czasu zamknięcia rozprawy skarżący nie zgłosił wniosku o ich przyznanie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło