I SA/Bd 507/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2004-12-06

Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Leszek Kleczkowski, Teresa Liwacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny może pobrać opłatę za przechowanie towaru w depozycie, jeśli postępowanie celne dotyczące zgłoszenia celnego zostało następnie uchylone przez sąd administracyjny?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję o opłacie za przechowanie towaru w depozycie, ponieważ rozstrzygnięcie w tej sprawie jest uzależnione od wyniku postępowania dotyczącego zgłoszenia celnego. Skoro decyzja ustalająca nieprawidłowość zgłoszenia celnego została uchylona przez sąd, to również decyzja o opłacie za depozyt nie może pozostać w obrocie prawnym, a jej ostateczne ustalenie zależy od ponownego rozpatrzenia sprawy zgłoszenia celnego.
Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o opłacie za przechowanie samochodu w depozycie celnym. Samochód został przyjęty do depozytu w celu zabezpieczenia należności celnych po uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej taryfikacji. Skarżący zarzucił, że uniemożliwiono mu uiszczenie zabezpieczenia celnego w dniu przyjęcia towaru do depozytu. Sąd uchylił decyzję o opłacie za przechowanie, wskazując na późniejsze uchylenie przez siebie decyzji dotyczącej zgłoszenia celnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. i określono, że nie może być ona wykonana w całości. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w T. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.), Sędziowie WSA Leszek Kleczkowski, Teresa Liwacz, Protokolant Anna Krenz, po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty za przechowanie towaru w depozycie 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w T. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] Nr [...] w sprawie opłaty za przechowanie towarów w depozycie Urzędu Celnego w B. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że organ celny w wyniku przeprowadzonej rewizji celnej oraz kontroli zgłoszenia celnego nr [...] z dnia [...], pod względem klasyfikacji taryfowej uznał, iż zachodzą okoliczności podważające prawidłowość zgłoszenia samochodu marki Opel Astra jako pojazdu do przewozu towarów. W związku z tym wszczął postępowanie wyjaśniające i zgodnie z art. 189 § 1 Kodeksu celnego w celu zabezpieczenia należności celnych przywozowych przyjął do depozytu wyżej wymieniony samochód. Przyjęcie towaru do przechowania w depozycie organ celny potwierdził wydając pokwitowanie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 października 1999r. w sprawie szczegółowych warunków oraz sposobów i terminów przechowywania towarów w depozycie urzędu celnego (Dz.U. Nr 94, poz. 1092) oraz sporządził protokół zdawczo-odbiorczy do pokwitowania depozytowego. Po przeprowadzeniu postępowania w dniu 30 stycznia 2004r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wydał decyzję nr [...], którą uznał zgłoszenie celne z dnia [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej taryfikacji i określił kwotę długu celnego, klasyfikując sporny pojazd do pozycji 8703 właściwej dla pojazdów samochodowych i innych pojazdów mechanicznych przeznaczonych zasadniczo do przewozu osób włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Jednocześnie określił prawidłową kwotę podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług należnego z tytułu importu towaru. Organ wskazał, iż zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 października 1999r. w sprawie sposobów i terminów przechowywania towarów w depozycie urzędu celnego (Dz. U. Nr 94, poz. 1092) termin przechowywania towarów wynosi dwa miesiące. Taki termin określono w pokwitowaniu przyjęcia towaru do depozytu. W dniu 02 stycznia 2004r. strona złożyła zabezpieczenie (przelew bankowy) na poczet mogącego powstać długu celnego, a w dniu 05 stycznia 2004r. złożyła ustny wniosek do protokołu o wydanie towaru przechowywanego w depozycie. W związku z tym, Naczelnik Urzędu Celnego w B. w dniu [...] wydał decyzję określającą opłatę za przechowanie towaru w depozycie Urzędu Celnego w B. w łącznej kwocie [...] zł. Opłatę pobrano w wysokości 5% wartości celnej towaru ([...] zł) za rozpoczęty miesiąc przechowywania licząc od dnia przyjęcia towaru do depozytu tj. od dnia 05 grudnia 2003r. do 05 stycznia 2004r., czyli za 1 miesiąc zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 05 marca 2001 r. w sprawie opłat pobieranych przez organy celne ( Dz. U. Nr 17, poz. 194). Zgodnie z § 7 pkt 3 rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 29 października 1999r., w sprawie szczegółowych warunków oraz sposobów i terminów przechowywania towarów w depozycie urzędu celnego nie pobiera się opłat za przechowanie towarów zatrzymanych do postępowań administracyjnych albo karnych skarbowych, prowadzonych przed organami celnymi, jeżeli w zakończonym postępowaniu administracyjnym albo karnym skarbowym umorzono postępowanie lub inaczej orzeczono, oddalając zarzuty stanowiące podstawę zatrzymania lub zajęcia. W powyższej sprawie Naczelnik Urzędu Celnego w B. uznał zgłoszenie celne zawarte w dokumencie SAD nr [...] dnia [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej taryfikacji i określił kwotę długu celnego, klasyfikując sporny pojazd do pozycji 8703 (kod 8703 32 90 1). Powyższa decyzja został utrzymana w mocy decyzją Dyrektor Izby Celnej w T. z dnia [...]. Zdaniem organu, skoro w przedmiotowej sprawie postępowania administracyjnego nie umorzono, inaczej nie orzeczono, oddalając zarzuty stanowiące podstawę zatrzymania lub zajęcia, to nie ma podstaw do odstąpienia od określenia opłaty za przechowanie towaru w depozycie. Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Podniosła, iż w dniu 05 grudnia 2003r. organ celny bezpodstawnie przyjął sporny pojazd za samochód osobowy, mimo że jest to pojazd dwuosobowy posiadający specjalną skrzynię ładunkową. Dokumenty związane z tym pojazdem poświadczają fakt dokonania jego przeróbki fabrycznej z osobowego na ciężarowy. Skarżący zarzucił, że funkcjonariusze uniemożliwili zapłatę zabezpieczenia celnego. Nie zgodzili się na jego uiszczenie i podjęli decyzję o przyjęciu w/w pojazdu do depozytu celnego celem zabezpieczenia przyszłych należności celnych. Uniemożliwiając uiszczenie zabezpieczenia na poczet przyszłych należności celnych, funkcjonariusze nie wywiązali się ze swojego podstawowego obowiązku wynikającego z artykułu 198§ l punkt 2 Kodeksu celnego. Skarżący twierdzi, iż chciał i był gotów dokonać zabezpieczenia. Nieuiszczenie zabezpieczenia w dniu 05 grudnia 2003r. było spowodowane nieprzedłożeniem stronie kalkulacji należności celnych w tym dniu. Skarżący mógł zapoznać się z kalkulacją dopiero po interwencji u kierownika Oddziału Celnego w dniu 08 grudnia 2003r. Zdaniem strony w przedmiotowej sprawie nie jest istotne jaki to jest pojazd, lecz to, że organ celny nie wywiązał się ze swojego podstawowego obowiązku, czym uniemożliwił dokonanie zabezpieczenia celnego. Oczywiste jest w sprawie, że w dniu 05 grudnia 2003r. strona nie mogła dokonać zabezpieczenia nie posiadając informacji na temat kwoty zabezpieczenia, którą powzięła po kilku dniach. Organ celny w tym wypadku powinien zastosować zasadę, że " strona nie może ponosić ujemnych konsekwencji błędu urzędnika". Dopiero po około 2 tygodniach umożliwiono stronie zapoznanie się z protokołem oględzin pojazdu, w protokole nie ma prawdziwego, rzetelnego opisu stanu faktycznego np. że w pojeździe znajduje się specjalna skrzynia ładunkowa. Przez takie działanie uniemożliwiono stronie zgłoszenie uwag do protokołu. Strona mając na uwadze powyższe fakty i okoliczności stwierdziła, że w postępowaniu w sposób rażący naruszono przepisy Ordynacji podatkowej oraz Kodeksu celnego. W związku z tym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty zasługują na uwzględnienie. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego tylko z punktu widzenia jej legalności, tj. z punktu widzenia zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja ulega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu w zaskarżonej sprawie wydana decyzja narusza prawo, w związku z tym nie może pozostać w obrocie prawnym. Bezsporne w sprawie jest, że w dniu [...] w Urzędzie Celnym w B. został zgłoszony - przez T. R. działającego jako przedstawiciel J. R. - do objęcia procedurą celną samochód marki Opel Astra nr nadwozia [...]. Organ celny w wyniku przeprowadzonej rewizji celnej oraz kontroli wymienionego zgłoszenia celnego pod kątem prawidłowości klasyfikacji taryfowej uznał, iż zachodzą okoliczności podważające prawidłowość zgłoszenia pojazdu jako pojazdu do przewozu towarów. Kwota tytułem zabezpieczenia należności celnych została uiszczona dopiero w dniu 02 stycznia 2004r. W tym okresie pojazd był w depozycie Urzędu Celnego w B. Na podstawie art. 76 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (Dz. U. Z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia zgłoszenia celnego, jeżeli przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje powstanie długu celnego, to towary których dotyczy to zgłoszenie mogą zostać zwolnione jedynie w wypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zapłacona lub zabezpieczona. Zgodnie z art. 189 § 1 pkt 2 wymienionej ustawy w depozycie urzędu celnego przechowuje się czasowo towary zatrzymane lub zajęte w celu zabezpieczenia należności celnych przywozowych lub celnych wywozowych. Nie budzi wątpliwości, że do dnia 2 stycznia 2004r. kwota należności celnych nie została zabezpieczona. Konsekwencją tego jest, iż organ miał prawo zatrzymać towar w depozycie Urzędu Celnego w B. Przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 05 marca 2001r. w sprawie opłat pobieranych przez organy celne (Dz.U. Nr 17, poz. 194) wyraźnie stanowią, że za przechowanie towarów niekrajowych w depozycie pobiera się opłatę w wysokości 5 % wartości celnej za każdy rozpoczęty miesiąc, jednak nie mniej niż 3 % przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w sektorze przedsiębiorstw, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w kwartale poprzedzającym przyjęcie towarów do depozytu. Skarżący twierdzi, iż był gotów w dniu 05 grudnia 2003r. uiścić zabezpieczenie na poczet przyszłych należności, ale nie miał takiej możliwości, ponieważ funkcjonariusze celni nie przedstawili w tym dniu kalkulacji należności celnych. Według natomiast oświadczenia funkcjonariusza strona była poinformowana o takiej możliwości, lecz nie posiadała w dniu 05 grudnia 2003r. środków finansowych na ten cel. Sąd zauważa, iż w przypadku, gdyby strona gotowa była uiścić zabezpieczenie, to powinna w pierwszej kolejności złożyć w dniu 05 grudnia 2003r. wniosek o zwolnienie pojazdu. Z akt wynika, że taki wniosek został złożony dopiero w dniu 05 stycznia 2004r. Jeżeli prawdą jest, iż przedstawiciel skarżącego miał możliwość zapoznania się z kalkulacją należności celnych dopiero w dniu 8 grudnia 2003r., to nie było przeszkód, aby w tym dniu kwota tytułem zabezpieczenia była zapłacona. Wówczas rzeczywiście można byłoby rozważać, czy opóźnienie z zapłatą zabezpieczenia było spowodowane z przyczyn niezależnych od strony, czy jest usprawiedliwione okolicznościami oraz, czy nie doszło do braku informacji za strony funkcjonariuszy celnych. Skoro strona w dniu 05 grudnia 2003r. nie złożyła wniosku o zwolnienie towaru, a w dniu 08 grudnia 2003r. pomimo zapoznania się kalkulacją należności celnych nie dokonała wpłaty zabezpieczenia i dopiero uiściła wymaganą kwotę w dniu 02 stycznia 2004r., to trudno skutkami takiego zachowania obciążać organy. W takiej sytuacji nie można żądać, aby organ odstąpił od określenia opłaty za przechowanie pojazdu w depozycie urzędu celnego . Ustalanie opłaty za przechowanie towaru w depozycie urzędu celnego nie jest ustalane w granicach uznania. Jeżeli towar jest przechowywany, to strona jest zobowiązana do uiszczenia tej opłaty. Wyjątek od tej zasady jest przewidziany w § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 października 1999r., zgodnie z którym nie pobiera się opłat za przechowanie towarów zatrzymanych do postępowań administracyjnych i karnych skarbowych, prowadzonych przed organami celnymi, jeżeli w zakończonym postępowaniu administracyjnym albo karnym skarbowym umorzono postępowanie lub inaczej orzeczono, oddalając zarzuty stanowiące podstawę zatrzymania lub zajęcia. Niezbędne zatem dla określenia opłaty jest, aby nie zaszły przesłanki wymienione w powyższym przepisie, które stanowią przeszkodę w obciążeniu strony. Prawdą jest, iż w dniu wydania zaskarżonej decyzji istniała w obrocie prawnym ostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznającą zgłoszenie celne z dnia [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towarowej. Powyższa decyzja organu odwoławczego została jednak uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 grudnia 2004r. sygn. akt I S.A./Bd 506/04. W konsekwencji zaszły również podstawy do uchylenia decyzji w sprawie opłaty za przechowanie pojazdu w depozycie urzędu celnego. Rozstrzygnięcie zatem w sprawie tej opłaty jest uzależnione od wyniku postępowania w sprawie zgłoszenia celnego z dnia [...]. W przypadku zatem, gdy organ umorzy postępowanie w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, wówczas nie będzie podstaw do obciążenia J. R. opłatą z tytułu depozytu. W przypadku natomiast uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe ponownie wyda decyzję, którą określi opłatę za depozyt. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Na podstawie art. 152 cyt. ustawy Sąd określił, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Jednocześnie na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o zwrocie kosztów postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło