I SA/Bd 507/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanowił: 1. zwolnić skarżącą od wpisu o skargi, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. I SA/Bd 507/14 UZASADNIENIE Wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2014r. wpłynął do tut. Sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. W uzasadnieniu strona wskazała, że posiada kredyt hipoteczny na mieszkanie, a wysokość pozostałego do spłaty zobowiązania kredytowego przewyższa wartość rynkową mieszkania. Wskazała, że jej wynagrodzenie za pracę zostało zajęte w ramach egzekucji zaskarżonej decyzji. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, sporządzonym na urzędowym formularzu PPF, wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, wraz z mężem oraz dwójką małoletnich dzieci którego miesięczny dochód stanowi kwota [...] zł brutto. Jako majątek nieruchomy wskazała mieszkanie o pow. [...] m². Podała również, że mąż posiada samochód osobowy marki [...] rok produkcji [...]. W uzupełnieniu wniosku skarżąca comiesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego określiła na kwotę ok. [...] zł (rata kredytu, gaz, woda, energia elektryczna, odbiór śmieci, telewizja i Internet, opłata związana z zapewnieniem opieki dziennej dla dwójki dzieci). Koszty związane z wyżywieniem, zakupem środków czystości i higieny osobistej, bieżących napraw w mieszkaniu strona określiła na kwotę [...] zł. Dodatkowe koszty związane z utrzymaniem dzieci (kaszki, pieluszki, mleko modyfikowane, odzież, buty) strona określiła na kwotę [...] zł. Dodatkowo strona wskazała, że z uwagi na wyczerpanie oszczędności wraz z mężem zaciągnęli pożyczki u różnych członków rodziny. Ponadto przedłożono: deklaracje VAT-7 związane z prowadzoną przez męża skarżącej działalnością gospodarczą, zaświadczenia o zarobkach skarżącej, zeznania podatkowe skarżącej oraz jej męża za 2012r. z których wynika, że z powyższy okres osiągnęli łącznie dochód w kwocie: [...] zł, zeznanie podatkowe męża skarżącej za 2013r. z którego wynika, że za powyższy okres osiągnął dochód w kwocie [...] zł, zeznanie podatkowe M. J. za 2013r., faktury za gaz, energię elektryczną, wodę i ścieki, księgę przychodów i rozchodów z której wynika, że za okres od stycznia do kwietnia 2014r. mąż skarżącej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął przychód w kwocie: [...] zł (koszty uzyskania przychodu określono na kwotę [...] zł), wyciągi z rachunków bankowych. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej zwana p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Intencją wprowadzenia przepisów dotyczących prawa pomocy było stworzenie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem osobom, które znajdując się w trudnej sytuacji finansowej nie mogą uiścić kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywoływania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Wskazać należy, że wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega badaniu z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie należy ponieść w konkretnym postępowaniu (wysokość wpisu w przedmiotowej sprawie wynosi [...] zł) oraz możliwości finansowych wnioskodawcy. W wyniku dokonanej analizy wniosku strony o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie, a także zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego orzekający doszedł do przekonania, że przesłanki określone w przepisie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. częściowo zostały w niniejszej sprawie spełnione. Z przedłożonych dokumentów wynika, że mąż skarżącej za lata 2012-2013 osiągnął dochód w kwotach [...]zł i [...]zł. Ponadto jak wynika z załączonej księgi przychodów i rozchodów za okres od stycznia do kwietnia 2014r. działalność gospodarcza męża skarżącej wygenerowała zysk w kwocie ok. [...] zł. Z przedłożonych zaświadczeń o zarobkach wynika, że skarżąca uzyskuje stały dochód w kwocie ok. [...] zł netto. Nieruchomość w której skarżąca zamieszkuje wraz z rodziną obciążona jest kredytem hipotecznym, gdzie wartość pozostałej do spłaty kwoty jak podała skarżąca przewyższa wartość nieruchomości (kredyt zaciągnięty w [...]). Ponadto z wynagrodzenia skarżącej prowadzona jest egzekucja gdzie wysokość potrącenia wynosi [...] zł. Skarżąca wraz z mężem posiada na utrzymaniu dwójkę małoletnich dzieci gdzie koszty związane z comiesięcznym utrzymaniem określono na kwotę ok. [...] zł (opłata związana z zapewnieniem opieki dziennej dla dwójki dzieci, kaszki, pieluszki, mleko modyfikowane, odzież, buty). Ponadto skarżąca korzysta z pomocy finansowej rodziny. Wykazana przez skarżącą sytuacja majątkowa dowodzi, iż na obecnym etapie postępowania nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W ocenie orzekającego zwolnienie od wpisu od skargi spowoduje rozpoznanie skargi a więc umożliwi realizację prawa do sądu. Ponadto mając na uwadze fakt, że przyszłe ewentualne koszty sądowe będą rozłożone w czasie, a także biorąc pod uwagę okoliczność, że mąż skarżącej prowadzi działalność gospodarczą, która obecnie nie generuje znacznego dochodu, nie mniej sytuacja taka może ulec w niedalekiej przyszłości zmianie uzasadnionym na obecnym etapie jest zwolnienie jedynie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. .