I SA/Bd 513/11
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2012-06-14
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która w poprzednim roku osiągnęła dochód z działalności gospodarczej i otrzymuje pomoc od rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji życiowej uniemożliwiającej jej poniesienie kosztów postępowania. Osiągnięcie dochodu z działalności gospodarczej w poprzednim roku, otrzymywanie pomocy od rodziny oraz wcześniejsze uiszczanie kosztów sądowych świadczą o tym, że nie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni T. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej podatku dochodowego. Wskazała, że nie posiada dochodów, mieszka z synem i otrzymuje pomoc od rodziny. W trakcie postępowania okazało się, że w poprzednim roku osiągnęła dochód z działalności gospodarczej i wcześniej uiszczała koszty sądowe. Sąd zobowiązał ją do uzupełnienia wniosku, jednak przedstawione informacje okazały się niewystarczające do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 rok z tytułu dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych postanowił: oddalić wniosek
W dniu 12 kwietnia 2012r. (uzupełniony 6 czerwca 2012 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu formularza podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje ze studiującym synem. Nie posiada dochodów. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Posiada dom o powierzchni 110 m2.
Zarządzeniem z dnia 11 maja 2012 r. zobowiązano pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca podała, że nie posiada wyciągów z rachunków i lokat bankowych. Oświadczyła, że nie jest również osobą bezrobotną. Źródłem jej utrzymania jest pomoc rzeczowa i finansowa udzielana przez rodzinę. Z nadesłanej kserokopii zeznania rocznego PIT-36 za 2011r. wynika, że wnioskodawczyni osiągnęła dochód w wysokości 36.457,59 zł. Poza tym do nadesłanego wniosku załączyła kopię zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
Wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Prawo pomocy zaś przysługuje osobom, które znajdują się w trudnej sytuacji życiowej jak np. bezrobocie, choroba, klęska żywiołowa, ogólna nieporadność życiowa czy też śmierć jedynego żywiciela rodziny. Żadna z wyżej wymienionych sytuacji nie dotyczy skarżącej. Skarżąca oświadczyła bowiem, że nie posiada statusu bezrobotnego a wręcz przeciwnie z nadesłanego zeznania rocznego PIT-36 za 2011r. wynika, że wnioskodawczyni osiągnęła dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Ponadto oświadczyła, że uzyskuje pomoc rzeczową i finansową od rodziny.
Nie zostały również wskazane jakiekolwiek konkretne problemy zdrowotne skarżącej.
Należy również mieć i to na względzie, że skarżąca w dniu 14 lipca 2011r. uiściła wpis sądowy w wysokości 1.116,00 zł a następnie opłatę kancelaryjną w kwocie 100,00 zł w dniu 15 listopada 2011r. Wynika z tego, że jeszcze w zeszłym roku dla skarżącej uiszczanie kosztów sądowych nie stanowiło żadnego problemu i nie występowała z wnioskiem o zwolnienie od nich. Natomiast w chwili obecnej nastąpiło pogorszenie jej sytuacji finansowej i nie jest w stanie uiścić kwoty 558,00 zł tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
Referendarz sądowy nie kwestionuje takiego stanu rzeczy, jednakże pragnął dokonać analizy sytuacji finansowej skarżącej i dlatego wezwał pełnomocnika do uzupełnienia wniosku. Zresztą ten sam pełnomocnik skarżącej reprezentuje jej sprawę od dłuższego czasu i z całą pewnością mógł się z nią dokładnie zapoznać.
Reasumując powyższe należy wysnuć wniosek, że skarżąca nie przedstawiła faktów w sposób wiarygodny i rzetelny, ponieważ z jednej strony podała, że obecnie nie osiąga żadnych dochodów z drugiej zaś strony wyraźnie oświadczyła, że nie jest osobą bezrobotną i nie otrzymuje żadnych świadczeń ZUS. Ponadto z nadesłanego zeznania rocznego ewidentnie wynika, że w 2011r. prowadziła działalność gospodarczą z której uzyskała dochód. Ponadto nie przedstawiła żadnych konkretnych danych (kwot, rachunków) dotyczących utrzymania domu czy też siebie i studiującego syna do czego była zobowiązana przez zarządzenie. Tymczasem doświadczenie życiowe wskazuje, że są to niemałe koszty. Natomiast enigmatycznie oświadczyła, że uzyskuje pomoc rzeczową i finansową od rodziny.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło