I SA/Bd 514/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 rok z tytułu dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych postanowił: oddalić wniosek W dniu 14 marca 2012r. (uzupełniony 10 kwietnia 2012 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu formularza podał, że jest osobą bezdomną oraz samotną. Zlikwidował działalność gospodarczą. Żywi się w jadłodajniach charytatywnych. Oświadczył, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Zarządzeniem z dnia 15 marca 2012 r. zobowiązano pełnomocnika strony skarżącej do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. W odpowiedzi na wezwanie skarżący podał, że nie posiada odpisów zeznań podatkowych za ostatnie 2 lata kalendarzowe oraz wyciągów z rachunków i lokat bankowych. Oświadczył, że nie jest również osobą bezrobotną. Ponownie podkreślił, że jest osobą bezdomną, nie posiada żadnego źródła utrzymania. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Prawo pomocy zaś przysługuje osobom, które znajdują się w trudnej sytuacji życiowej jak np. bezrobocie, choroba, klęska żywiołowa, ogólna nieporadność życiowa czy też śmierć jedynego żywiciela rodziny. Żadna z wyżej wymienionych sytuacji nie dotyczy skarżącego. Skarżący oświadczył bowiem, że nie posiada statusu bezrobotnego. Nie zostały również wskazane jakiekolwiek konkretne problemy zdrowotne skarżącego prócz oświadczenia, że posiada schorzenia ale się nie leczy. Dalej podał, że jest osobą bezdomna i samotną. Z drugiej jednak strony jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który w piśmie z dnia 10 lutego 2012r. podał, że ,,skarżący w roku 2011 zmuszony był dokonać likwidacji działalności gospodarczej, jego małżeństwo także w roku 2011 zostało sądownie rozwiązane". Nie jest to odległy termin i dotarcie do stosownej dokumentacji jak np. zeznania roczne nie powinno stanowić problemu. O ile można przyjąć, że wnioskodawca może być przytłoczony zbiegiem ostatnich wydarzeń to należy uznać, że pełnomocnik, od którego należy wymagać pewnych standardów zachowania należytej staranności powinien pomóc swemu klientowi w takim przygotowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy aby przyniósł on pozytywny skutek. Tymczasem pełnomocnik poprzestał na nadesłaniu pisma z kilkoma lakonicznymi sformułowaniami. Należy również mieć i to na względzie, że skarżący w dniu 14 lipca 2011r. uiścił wpis sądowy w wysokości 1.116,00 zł a następnie opłatę kancelaryjną w kwocie 100,00 zł w dniu 17 listopada 2011r. Wynika z tego, że jeszcze w zeszłym roku dla skarżącego uiszczanie kosztów sądowych nie stanowiło żadnego problemu i nie występował z wnioskiem o zwolnienie od nich. Natomiast w chwili obecnej nastąpiło pogorszenie jego sytuacji finansowej i nie jest w stanie uiścić kwoty 558,00 zł tytułem wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy nie kwestionuje takiego stanu rzeczy, jednakże pragnął dokonać analizy sytuacji finansowej skarżącego i dlatego wezwał pełnomocnika do uzupełnienia wniosku. Zresztą ten sam pełnomocnik skarżącego reprezentuje jego sprawę od dłuższego czasu i z całą pewnością mógł się z nią dokładnie zapoznać. Ponadto w swych pismach pełnomocnik powołuje fakt bycia bezdomnym jego klienta. Tymczasem w każdym z tych pism widnieje ten sam adres, który jest w użyciu od początku prowadzenia niniejszej sprawy. Natomiast zasady doświadczenia życiowego wskazywałyby na to, że osobie bezdomnej trudno wskazać adres miejsca pod którym można by ją zastać tym bardziej że w sprawie ma ustanowionego pełnomocnika. Reasumując powyższe uznać należy że twierdzenia skarżącego są niewystarczające i niewiarygodne w związku z tym nie zasługują na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.