I SA/Bd 516/09
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-10-20
Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może otrzymać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet jeśli strona dysponuje pewnym dochodem, ale jego wysokość, w kontekście poziomu cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych, uniemożliwia wygospodarowanie środków na prowadzenie postępowania sądowego, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
J.L. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Skarżąca utrzymuje się z hodowli zwierząt, osiągając roczny przychód z produkcji rolnej w wysokości 7.034,07 zł i szacując miesięczne dochody na 1000 zł brutto. Mieszka w lokalu siostry i ponosi opłaty związane z utrzymaniem gospodarstwa rolnego po zmarłych rodzicach. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 20 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanowił przyznać stronie skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego
J.L. wniosła o przyznanie prawa pomocy w sprawie zainicjowanej zaskarżeniem do Sądu wskazanej wyżej decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego negatywnej decyzji w sprawie uzupełniającej płatności obszarowej.
Skarżąca pracowała w gospodarstwie rolnym należącym do nieżyjących w chwili obecnej rodziców. Zaświadczyła, że przychodowość roczna z produkcji rolnej wynosił 7.034,07 zł. Jak wynika z treści formularza PPF, skarżąca utrzymuje się z hodowli zwierząt, którą prowadzi w ramach gospodarstwa rolnego należącego do zmarłego w dniu 31 marca 2009 r. J.L. Wnioskująca oszacowała swoje miesięczne dochody na kwotę 1000 zł brutto. Wyjaśniła, że z uwagi na sytuację rodzinną zamieszkuje w R., w lokalu należącym do siostry M.L.. Podała również, że jej pełnoletnia córka przebywa w W. Na potwierdzenie, że ponosi opłaty związane z utrzymaniem gospodarstwa w O. przedłożyła faktury za zużycie energii elektrycznej oraz decyzje w sprawie wymiaru podatku rolnego. Zainteresowana dopiero od września bieżącego roku jest posiadaczem rachunku bankowego, na który mają zostać przekazane przyszłe dotacje.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Na wstępie należy poczynić uwagi ogólnej natury, dotyczące kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Zgodnie z dyspozycją art.199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., strony postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej.
Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta - uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a.
Art. 246 p.p.s.a. określa przesłanki przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z § 1 pkt 1 wskazanego artykułu osobie fizycznej można przyznać pomoc prawną w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata dopiero wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na względzie ustalenia faktyczne dokonane w niniejszym postępowaniu stwierdzić trzeba, że skarżącej nie można zaliczyć do osób zamożnych. Z pewnością sytuacja ekonomiczna, w której się znajduje nie jest tragiczna, gdyż dysponuje ona dochodem w wysokości 1000 zł. Zwrócić jednak należy uwagę, że zainteresowana wyjaśniła wątpliwości dotyczące swoich możliwości płatniczych. Uwzględniając zatem poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych przyjąć należało, że nie jest ona w stanie wygospodarować dodatkowych środków na prowadzenie postępowania sądowego. Powyższe daje więc podstawę przypuszczać, że opłacenie kosztów sądowych i pełnomocnika z wyboru jest niemożliwe. Stąd wniosek niniejszy należało uwzględnić celem zapewnienia dochodzenia w pełni praw skarżącej przed Sądem.
Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z poszanowaniem poglądów wyrażonych w orzecznictwie i doktrynie, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło