I SA/Bd 526/23
WyrokWSA w Bydgoszczy2023-12-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szulc, Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo nałożył karę pieniężną za naruszenie zakazu ruchu pojazdów w czasie obowiązywania ograniczeń, pomimo przedstawienia przez przewoźnika zaświadczenia o konieczności transportu w związku z utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ administracji nie wyjaśnił w sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy. Organ nie podjął odpowiednich kroków w celu weryfikacji zaświadczenia o pracy w ruchu ciągłym, które mogło stanowić podstawę do wyłączenia spod zakazu ruchu pojazdów. Wymierzenie kary bez takiego wyjaśnienia narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na H. S. za wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania zakazu ruchu pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 ton w piątek wieczorem. Skarżący przedstawił zaświadczenie od firmy pracującej w ruchu ciągłym, które miało uzasadniać wyłączenie spod zakazu. Organy administracji uznały jednak, że zaświadczenie jest niewystarczające i nie dowodzi, że transport był niezbędny do utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów KPA poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Inne z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Inne na rzecz H. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] r. M. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ podał, że w dniu [...] r. (piątek) o godzinie 20:20 na drodze krajowej nr [...] w miejscowości B. K. zatrzymano do kontroli drogowej pojazd marki "Renault", poruszający się wraz naczepą marki "Krone". Ww. pojazdem kierował H. S. wykonujący krajowy transport drogowy rzeczy (ładunek piwa w puszkach) na trasie [...] w imieniu własnym, tj. prowadzonego przez siebie przedsiębiorstwa Usługi Transportowe - H. S.. W toku kontroli ustalono, że strona wykonywała przewóz drogowy rzeczy z naruszeniem § 2 ust. 3 lit. a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach (dalej: "rozporządzenie"). W związku z powyższym stwierdzono naruszenie lp. 1.11 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (dalej: "u.t.d."). Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli z dnia [...] r.
Organ wskazał, że § 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia w sprawie okresowych ograniczeń wprowadza okresowe ograniczenia ruchu pojazdów na obszarze całego kraju, w piątek od godz. 18.00 do godz. 22.00 w okresie od najbliższego piątku po zakończeniu zajęć dydaktyczno-wychowawczych albo w piątek, w którym kończą się zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w szkołach do ostatniej niedzieli przed rozpoczęciem zajęć dydaktyczno-wychowawczych w szkołach, dla pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton. Z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że strona wykonywała krajowy transport drogowy rzeczy, zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej wynoszącej powyżej 35 ton, w piątek [...] r. o godzinie 20:20. W związku z powyższym strona poruszała się z naruszeniem ww. zakazu. Jednocześnie na podstawie zebranego materiału dowodowego organ stwierdził, że nie zachodzi wyłączenie z § 3 ww. rozporządzenia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności organ odwoławczy stwierdził, że strona wykonywała przewóz drogowy w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. W oparciu o powyższe organ uznał za zasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości [...] zł tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. Według lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości [...] zł.
Odnosząc się do argumentacji skarżącego podniesionej w odwołaniu organ wskazał, że stosownie do § 3 ust. 1 lit. j rozporządzenia przepisy § 2 ww. rozporządzenia nie mają zastosowania do pojazdów używanych w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym. Biorąc pod uwagę literalną treść ww. przepisu Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że przedmiotowe wyłączenie dotyczy przede wszystkim sytuacji, gdy przewożony towar jest niezbędny do zachowania ciągłości cyklu produkcyjnego i w związku z tym skarżący musiałby wykazać, że przewożony zatrzymanym do kontroli pojazdem towar był niezbędny do utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego. Poza tym z zebranego materiału dowodowego nie wynika by skarżący świadczył usługę transportową niezbędną do utrzymania przedsiębiorstwa w ruchu ciągłym. Powyższe nie zostało wykazane podczas przeprowadzonej kontroli drogowej, w której przedsiębiorca uczestniczył osobiście. Organ stwierdził, że z przedłożonej przez stronę kopii zaświadczenia, które nawet nie zostało opatrzone datą oraz do którego dopisano długopisem numery rejestracyjne kontrolowanych pojazdów, nie wynika, aby przewożony towar spełniał ww. wymogi, a kontrolowany transport był niezbędny do utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego.
W skardze strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie art. 80 k.p.a. przez błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające na przyjęciu, że kontrolowany pojazd nie podlegał wyłączeniu z zakazów ruchu ustanowionych w rozporządzeniu w sprawie okresowych ograniczeń, podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci zaświadczenia wystawionego przez C. [...] S.A. dowodzi, iż zakład ten pracuje w ruchu ciągłym. Skarżący ponadto zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. przez brak wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. wobec wątpliwości organu co do treści zaświadczenia wystawionego przez [...] [...] S.A. zbadania, czy zaświadczenie to zostało wystawione przez jego wystawcę i czy potwierdzało stan faktyczny wskazany w tym zaświadczeniu.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie zgadza się ze stwierdzonym naruszeniem, tj. wykonywaniem przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych pojazdów, gdyż takiego zakazu nie naruszył. Skarżący uważa, że art. 92c ust. 1 u.t.d. określający przypadki wyłączenia odpowiedzialności powinien być uwzględniony, gdyż okoliczności sprawy i dowody wskazują, że jako podmiot wykonujący przewóz skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Wskazał, że w załączeniu do odwołania przesłał zaświadczenie z [...] [...] S.A. potwierdzające, że ww. firma pracuje w trybie ciągłym, tj. 24-godzinnym przez 7 dni w tygodniu, z informacją dotyczącą numerów rejestracyjnych pojazdów przewożących towary dla tej firmy. W tym kontekście skarżący zarzucił, że organ I instancji, jak i organ II instancji, w toku postępowania nie dokonał żadnych ustaleń, np. nie wystąpił do firmy [...] [...] S.A z zapytaniem, czy pracuje ona rzeczywiście w trybie ciągłym, czy skarżący rzeczywiście świadczy usługi dla tej firmy i czy rzeczywiście wystawiła ona takie zaświadczenie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo.
Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] r. (piątek) o godzinie 20.20 funkcjonariusze Inspekcji Transportu Drogowego zatrzymali do kontroli pojazd marki RENAULT wraz z naczepą. Pojazdem kierował H. S.. Pojazdem był transportowany ładunek – piwo w puszkach, na trasie S. - R.. Organ nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. z tytułu wykonywania przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych pojazdów na drogach.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie (ust. 1) Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty [...]złotych (ust. 3). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa załącznik nr 3 do ustawy (ust. 7 pkt 1).
Według lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych pojazdów na drogach sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości [...] zł.
Na podstawie zaś § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia [...] r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach wprowadzono okresowe ograniczenia ruchu pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów, poprzez zakaz ich ruchu na drogach na obszarze całego kraju, w okresie od najbliższego piątku po zakończeniu zajęć dydaktyczno-wychowawczych albo w piątek, w który kończą się zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w szkołach do ostatniej niedzieli przed rozpoczęciem zajęć dydaktyczno-wychowawczych w szkołach, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. h: a) od godziny 18.00 do godziny 22.00 w piątek, b) od godziny 8.00 do godziny 14.00 w sobotę, c) od godziny 8.00 do godziny 22.00 w niedzielę.
W rozpatrywanej sprawie pojazd, którym kierował skarżący został zatrzymany w dniu [...] r., tj. w piątek, o godz. 20.20, a zatem w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Fakt ten potwierdza protokół kontroli drogowej z dnia [...] r. (k. 1-2 akt adm.). Nie budzi zatem wątpliwości, że doszło do naruszenia ograniczeń ruchu pojazdów wynikających ze wskazanego rozporządzenia.
Skarżący stoi jednak na stanowisku, że w ustalonym stanie faktycznym ma zastosowanie wyjątek od okresowych ograniczeń ruchu pojazdów, ustanowiony w § 3 ust. 1 pkt 3 lit. j rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, odnośne ograniczenia nie mają zastosowania do pojazdów używanych w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym. Skarżący w toku postępowania administracyjnego przedłożył kopię zaświadczenie [...] POLSKA S.A., w którym stwierdzono, że spółka ta pracuje w trybie ciągłym, tj. 24 godzinnym przez 7 dni w tygodniu. W zaświadczeniu tym przywołano treść § 3 ust. 1 pkt 3 lit. j rozporządzenia i stwierdzono, że pojazd, którym poruszał się skarżący w trakcie zakazu jest przeznaczony do zapewnienia niezbędności utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym. Już w odwołaniu (a następnie w skardze) strona podnosiła, że w dotychczasowej działalności transportowej miała już kilka kontroli Inspekcji Transportu Drogowego czy policji w okresie obowiązywania zakazów ruchu i zawsze powyższe zaświadczenie było uznawane oraz nie budziło żadnych wątpliwości służb kontrolnych.
W zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że na podstawie materiału dowodowego zabezpieczonego podczas kontroli brak jest podstaw do uznania, by towar był przewożony w związku z niezbędnym utrzymaniem ciągłości cyklu produkcyjnego, a także w ramach świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym. Odnosząc się natomiast do przedłożonej przez skarżącego kopii zaświadczenia, które - jak zauważył organ - "nie zostało opatrzone datą oraz do którego dopisano długopisem numery rejestracyjne kontrolowanych pojazdów, nie wynika aby przewożony towar spełniał ww. wymogi a kontrolowany transport był niezbędny do utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego." (str. 7 zaskarżonej decyzji).
Zdaniem Sądu nie można zgodzić się ze stanowiskiem Głównego Inspektora Transportu Drogowego, że z powyższego zaświadczenie nie wynika, aby transport towaru spełniał wymogi wynikające z § 3 ust. 1 pkt 3 lit. j rozporządzenia, gdyż stwierdzono w nim, że pojazd, którym poruszał się skarżący w trakcie zakazu jest przeznaczony do zapewnienia niezbędności utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym.
Skoro natomiast rzetelność, jak i treść tego dokumentu budzi wątpliwości organu, to powinien on zwrócić się do spółki [...] POLSKA o potwierdzenie, czy skarżący był uprawniony do posługiwania się tym zaświadczeniem, jak i o wyjaśnienie, w jaki sposób transport przez H. S. wymienionego ładunku, wskazanym w zaświadczeniu pojazdem, służył zapewnieniu niezbędności utrzymania ciągłości cyklu produkcyjnego lub świadczenia usług przedsiębiorstwa pracującego w ruchu ciągłym, tj. firmy C. . Pomocne dla wyjaśnienia powyższej kwestii może być ustalenie także kto był odbiorcą przewożonego przez stronę towaru i wyjaśnienie, czy dostawa ta w jakiś sposób służyła realizacji powyższych celów. Wiadomo tylko, że towar był transportowany na trasie S. (magazyn firmy [...] – R..
Zdaniem Sądu wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej bez wyjaśnienia powyższych kwestii narusza art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Przepis art. 7 k.p.a. nakazuje organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, art. 77 § 1 k.p.a. zobowiązuje organ do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, natomiast art. 80 k.p.a. wskazuje, że ocena, czy dana okoliczność została udowodniona powinna być dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niepełny i nie pozwalał na przyjęcie wersji organu i obciążenie skarżącego karą za stwierdzone naruszenie.
Ponownie rozpatrując sprawę organ będzie miał na uwadze wywody i wskazania Sądu zawarte w tym wyroku.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Konsekwencją uwzględnienia skargi było orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego, na podstawie art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 210 § 2 p.p.s.a., poniesionych przez niego kosztów postępowania sądowego, które obejmują wpis sądowy w wysokości [...] zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło