I SA/Bd 559/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi Postanowieniem z dnia 13 lipca 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z uwagi na uiszczenie wpsu po terminie. Pismem z dnia 03 sierpnia 2015r. pełnomocnik strony skarżącej wystąpił do tutejszego Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Uzasadniając wniosek wskazał, że w dniu 15 czerwca 2015r. otrzymał odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wzywający do uiszczenia wpisu od skargi. Pełnomocnik przekazał drogą elektroniczną skany wezwań do uiszczenia wpisów 17 czerwca 2015r. na adres poczty elektronicznej pracownika strony Pani A. I. W dacie otrzymania korespondencji drogą elektroniczną Pani A. I. rzebywała na zwolnieniu lekarskim (17-19 czerwca 2015r.). Odbiór przez nią poczty nastąpił w dniu 22 czerwca 2015r. tj. w ostatnim dniu, w którym należało uiścić wpis. Pełnomocnik skontaktował się telefonicznie z Panią A. I. – jak zawsze w każdym przypadku, gdy w dniu upływu terminu nie otrzymał wydruku płatności – otrzymując zapewnienie o przekazaniu dyspozycji płatności do wykonania. Pani A. I. sporządziła i uzyskała zatwierdzenie dyspozycji płatności przekazanej do księgowości strony znajdującej się w W., ponieważ nastąpiła w tym zakresie centralizacja celem zmniejszenia kosztów. Jednakże dyspozycja płatności została przekazana do banku w dniu następnym, co wynika z obowiązujących procedur strony, gdyż z uwagi na znaną powszechnie niełatwą sytuację finansową kolei państwowych, wszelkie wydatki wymagają weryfikacji i z tego powodu księgowość ma dwa dni na zrealizowanie każdej bez wyjątku płatności jak stanowi pkt 6.3. Zasad postępowania w zakresie regulowania zobowiązań P. SA. W ocenie strony do niedochowanie terminu doszło wskutek zbiegu okoliczności, na które strona nie miała żadnego wpływu - choroba pracownika. Pełnomocnik strony dołożył należytą staranność, gdyż jeszcze przed południem w poniedziałek doszło do rozmowy telefonicznej mającej na celu wyjaśnienie przyczyny braku otrzymania potwierdzenia dokonania wpłaty na konto WSA w Bydgoszczy. Czyli pełnomocnik podjął działanie służące dotrzymaniu terminu także w przypadku zdarzenia losowego - choroba pracownika. Zatem także w przypadku, gdyby choroba pracownika przeciągnęłaby się poza termin, strona miała przewidziane odpowiednie procedury na taki przypadek i z nich skorzystała - rozmowa telefoniczna pełnomocnika ze stroną. W sytuacji losowej, jaka zaistniała w sprawie, gdy nie ma innej możliwości uiszczenia opłaty jak tylko przelewem i to na drugi dzień, po uprzednim uzyskaniu akceptacji księgowości, należy stwierdzić, że strona uczyniła wszystko, co mogła z tej specyficznej w sytuacji uczynić. Ponadto pełnomocnik podniósł, że przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy należy mieć na względzie taką wykładnię przepisów procesowych regulujących instytucję przywrócenia terminu, która zawsze musi mieć na względzie perspektywy uwzględniające treść zasady prawa do sądu, tym samym z perspektywy funkcji ochronnej tego przepisu. W ocenie pełnomocnika w sprawie brak jest winy strony w uchybieniu terminu i można uznać, że zostało on co najmniej uprawdopodobniony, zgodnie z art. 87 § 2 prawa o postępowaniu prze sądami administracyjnymi. Końcowo pełnomocnik wyjaśnił, że powziął wiadomość o uchybieniu terminu otrzymując postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy w dniu 29 lipca 2015 r., co oznacza dotrzymanie terminu 7 dni na złożenie stosownego wniosku oraz wskazuje, ż wpis został uiszczony, co oznacza dopełnienie wymogów formalnych. Wraz z wnioskiem przedłożono: zwolnienie lekarskie Pani A. I.; wydruk korespondencji mailowej; decyzje nr 42 Dyrektora Zarządzającego ds. Finansowych P. S.A. i G. P. z dnia 9 czerwca 2015r. w sprawie przyjęcia procedur p.n. wraz z załącznikiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej zwana "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 88 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie okoliczności faktyczne związane z uchybieniem terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie budzą wątpliwości. Sporna jest jedynie ocena, czy na stronie wnoszącej o przywrócenie terminu spoczywa wina za niedokonanie tej czynności w wymaganym terminie. Zdaniem Sądu strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione. Przystępując do oceny zasadności wniosku należy wskazać, że w pierwszej kolejności Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 p.p.s.a. terminie. W przedmiotowej sprawie moment powzięcia wiadomości o powstałym uchybieniu należy odnieść do daty otrzymania w dniu 29 lipca 2015r. przez pełnomocnika postanowienia Sądu z dnia 13 lipca 2015r. odrzucającego skargę. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu 03 sierpnia 2015 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), zatem nie ulega wątpliwości, że skarżąca Spółka dochowała siedmiodniowego terminu na złożenie przedmiotowego wniosku. Przechodząc do oceny okoliczności podanych przez stronę skarżącą w uzasadnieniu przedmiotowego wniosku, wskazać należy, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Po stronie zainteresowanego istnieje obowiązek wskazania na istnienie przeszkód, które - w jego ocenie - uniemożliwiły dokonanie określonej czynności w zakreślonym terminie. Muszą to być okoliczności istniejące obiektywnie, niezależne od woli strony. Powyższe oznacza, że przywrócenie terminu jest możliwe w sytuacji, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Jak podkreśla się w literaturze (por. np. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 328-329) oraz orzecznictwie (por. np. wyroki NSA z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; Lex nr 40381; wyrok NSA z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98; Lex nr 39797; wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; Lex nr 55307) o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a przy tym powstała ona w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. W szczególności takiej staranności należy oczekiwać od spółki prawa handlowego, prowadzącej swoje interesy w sposób profesjonalny. Przyczyną uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu od skargi, wskazaną przez stronę skarżącą we wniosku z dnia 03 sierpnia 2015r. i udokumentowaną zaświadczeniem lekarskim, korespondencją mailową oraz procedurą dokonywania płatności w spółce była okoliczność, że w okresie od 17 czerwca 2015 r. do 19 czerwca 2015r. pracownik skarżącej spółki, odpowiedzialny za sporządzenie dyspozycji przelewu, przebywał na zwolnieniu lekarskim. Odbiór skanów wezwań wzywających do uiszczenia wpisu od skargi pracownik spółki nastąpił w dniu 22 czerwca 2015r. tj. w ostatnim dniu, w którym należało uiścić wpis. Pracownik sporządził i uzyskał zatwierdzenie dyspozycji płatności przekazanej do księgowości strony znajdującej się w Warszawie. Jednakże dyspozycja płatności została przekazana do banku w dniu następnym, co wynika z obowiązujących procedur w spółce. Odnosząc się do powyższej argumentacji wskazać należy, że okoliczność choroby pracownika skarżącej spółki, odpowiedzialnego za sporządzenie dyspozycji przelewu nie może stanowić samodzielnej przesłanki do przywrócenia terminu spółce, która w sprawie niniejszej jest stroną postępowania. Skarżącą bowiem jest spółką prawa handlowego, a więc jednostką organizacyjną posiadającą osobowość prawną, a tym samym także zdolność procesową. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym czynności o technicznym i niesformalizowanym charakterze, takie jak np. uiszczenie opłaty, mogą być dokonywane w imieniu strony skarżącej przez dowolną osobę fizyczną. Wobec powyższego nie można twierdzić, że okoliczność przebywania jednego z pracowników spółki na zwolnieniu lekarskim uniemożliwiła dokonanie wpisu w wyznaczonym terminie. W ocenie Sądu w ramach kryterium dochowania staranności mieści się właściwa organizacja wewnętrzna działania przez stronę skarżącą, w szczególności w sytuacji zdarzeń losowych, takich jak choroba jednego z pracowników. To jaka jest procedura wewnętrzna spółki – jak podnosi pełnomocnik strony skarżącej w ramach jej procedur księgowość ma dwa dni na zrealizowanie każdej bez wyjątku płatności w zakresie dokonywania wszelkiego rodzaju opłat - jest wyłączną sprawą spółki. Skoro osoba wyznaczona przez skarżącą spółkę do dopełnienia obowiązku poprzez przygotowanie dyspozycji przelewu przebywała na zwolnieniu lekarskim, normy starannego prowadzenia interesów nakazywały stronie skarżącej wyznaczenie innej osoby w zastępstwie nieobecnego pracownika. Sąd zwraca uwagę, że przebywanie jednego z pracowników na zwolnieniu lekarskim nie może wpływać na funkcjonowanie podmiotu gospodarczego oraz być podstawą do przywrócenia terminu. Stwierdzić należy, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła, że nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku nie mogła usunąć przeszkody dla terminowego dokonania czynności. Nie wykazała, że nie był możliwy taki podział zadań, w którym inny pracownik przejąłby obowiązki nieobecnego pracownika. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.