I SA/Bd 58/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy M. P. po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B. J. na interpretację Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanowił: 1. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego. W dniu [...] marca 2016r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na nieaktualnym formularzu PPF wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego skarżącej został przesłany aktualny urzędowy formularz celem jego wypełnienia i przedłożenia w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, wynikającym z przepisu art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."). W odpowiedzi w dniu 04 kwietnia 2016r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na aktualnym formularzu PPF wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego. W uzasadnieniu wniosku strona podała, że w dniu [...] lutego 2016r. Sąd Rejonowy w T. ogłosił upadłość konsumencką skarżącej obejmującą likwidacje całego majątku. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z pełnoletnią córką. Jako majątek wnioskodawczyni wskazała dom o pow. [...] m˛ z dopiskiem " wartość ustala syndyk masy upadłościowej". Skarżąca utrzymuje się z renty, która po potrąceniach jest wypłacana w kwocie [...]zł. Córka wnioskodawczyni utrzymuje się z renty rodzinnej po zmarłym ojca która po potrąceniach jest wypłacana w kwocie [...]zł. W rubryce zobowiązania i stałe wydatki skarżąca podała: koszt węgla [...] zł miesięcznie; woda – [...] zł miesięcznie; śmieci – [...] zł miesięcznie; prąd – [...] zł na dwa miesiące. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że córka wydatkuje miesięcznie kwotę [...]zł za pobyt w akademiku. Do wniosku skarżąca dołączyła: decyzję o podjęciu wypłaty renty rodzinnej; pismo od syndyka; postanowienie o nabyciu spadku; postanowienie o ogłoszeniu upadłości; orzeczenie komisji lekarskiej. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że orzekający potraktował wniosek skarżącej jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego (tak wskazała skarżąca w pierwotnym wniosku złożonym na nieaktualnym formularzu PPF). Co prawda we wniosku złożonym na aktualnym formularzu PPF skarżąca wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego, jednakże wskazać należy, że zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych (Dz. U. z 2001 r. nr 49 poz. 509) rzecznicy patentowi mogą być pełnomocnikami strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym wyłącznie w sprawach własności przemysłowej, do których sprawa niniejsza się nie zalicza. Zatem mając na uwadze okoliczność, że na obecnym etapie postępowania strona chcąc skorzystać z przysługującego jej środka odwoławczego od postanowienia odrzucającego jej skargę (skarga kasacyjna) jest zmuszona skorzystać z usług profesjonalnego pełnomocnika, którym o czym mowa powyżej nie może być rzecznik patentowy, orzekający potraktował wniosek skarżącej w tym zakresie jako wniosek o ustanowienie radcy prawnego jak wskazano w pierwotnym wniosku o przyznanie prawa pomocy który został złożony na nieaktualnym formularzu PPF. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 p.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. W świetle powyższych ogólnych rozważań stwierdzić należało, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki wskazane w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, że w stosunku do skarżącej Sąd Rejonowy w dniu [...] lutego 2016r. ogłosił upadłość konsumencką. Skarżąca wraz z studiującą córką utrzymują się z rent które po potrąceniach są wypłacane w kwotach [...]zł oraz [...] zł. Po odliczeniu kosztów związanych z utrzymaniem skarżącej (zakup węgla, energia, woda energia) do jej dyspozycji pozostaje kwota ok. [...] zł. Ponadto córka skarżącej z otrzymywanej renty opłaca akademik co wiąże się z kosztem [...] zł miesięcznie, zatem jej do dyspozycji pozostaje kwota ok. [...] zł. Zatem przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym należy uznać za adekwatne do aktualnej sytuacji majątkowej i finansowej strony. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.