I SA/Bd 584/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Szulc Asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Włocławku z dnia 13 września 2023 r. nr 0044-2023-000454 w przedmiocie przyznania pomocy dla rolników postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne W dniu 28 czerwca 2023 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) we Włocławku za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych M. P. (dalej także Skarżący) złożył wniosek o przyznanie pomocy dla rolników w sektorze zbóż i nasion oleistych, którzy ponieśli straty gospodarcze spowodowane przywozem zbóż z Ukrainy. Do wniosku dołączone zostały faktury sprzedaży: pszenżyta nr (...) z dnia 22 maja 2023 r. oraz jęczmienia nr (...) z dnia 27 czerwca 2023 r. W dniu 24 lipca 2023 przez Platformę Usług Elektronicznych wpłynęła zmiana do wniosku o pomoc dla rolników w sektorze zbóż i nasion oleistych. Skarżący w ramach tej zmiany przedłożył dodatkowo o jedną fakturę więcej, fakturę nr (...) z dnia 13 lipca 2023 r. za sprzedaż rzepaku. W dniu 13 września 2023 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku (dalej także organ) po rozpatrzeniu wniosku wydał decyzję, biorąc pod uwagę fakturę nr (...) na sprzedaż pszenżyta oraz fakturę nr (...) na sprzedaż jęczmienia dołączoną wraz z wnioskiem w kwocie 7.083 zł. Ponieważ w ocenie organu decyzja w całości uwzględniała wniosek strony, na podstawie art. 107 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej: "k.p.a." – odstąpiono od jej uzasadnienia. Pismem z dnia 29 września 2023 r. do Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku wpłynęło odwołanie Skarżącego od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku. W istocie rzeczy "odwołanie" stanowiło skargę do sądu z uwagi na fakt, że zgodnie z art. 127 § 1a k.p.a. decyzja wydana w pierwszej instancji, od której uzasadnienia organ odstąpił z powodu uwzględnienia w całości żądania strony – co miało miejsce w niniejszej sprawie – była ostateczna. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku decyzją z dnia 23 października 2023 r. uchylił w całości decyzję z dnia 13 września 2023 r. oraz przyznał Skarżącemu wnioskowaną płatność w wysokości 22.301 zł z uwzględnieniem zmiany do wniosku oraz dołączonej faktury z dnia 24 lipca 2023 r. Pismo z dnia 29 września 2023 r., stanowiące skargę na decyzję z dnia 13 września 2023 r., przekazano do tut. Sądu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634) – dalej: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Stosownie do art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn", w rozumieniu art. 161 § 3 p.p.s.a., ma miejsce wówczas, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja istnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżony akt lub czynność z zakresu administracji publicznej zostanie pozbawiony bytu prawnego w nadzwyczajnym wewnątrzadministracyjnym postępowaniu kontrolnym (np. w wyniku stwierdzenia ich nieważności) lub w rezultacie skorzystania przez organ z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a., jak też na skutek wygaśnięcia decyzji obarczonej terminem ustawowym lub ustalonym w decyzji (por. T. Woś [w:] T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 6, Warszawa 2016, s. 950). Wyeliminowanie zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego przez organ odwoławczy w trybie autokontroli sprawia, że sąd zostaje pozbawiony przedmiotu kontroli, mimo że sprawa w sensie materialnoprawnym nadal istnieje. Sprawa nie staje się więc bezprzedmiotowa, natomiast bezprzedmiotowe staje się postępowanie sądowe, co w świetle art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. daje podstawę do jego umorzenia (por. B. Dauter [w:] A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 161 – wraz z powołanym orzecznictwem). Wskazany wyżej przepis art. 54 § 3 p.p.s.a. umożliwia organowi, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W przepisie tym została zatem dopuszczona przez ustawodawcę możliwość podjęcia przez organ administracji – który wydał akt następnie zaskarżony do sądu administracyjnego – działania w trybie tzw. autokontroli. Akt podjęty w trybie tego przepisu jest nowym aktem, wydanym w tej samej sprawie i w tym samym postępowaniu administracyjnym. Zastępuje on akt zaskarżony do sądu administracyjnego, w związku z tym przysługuje od niego nowa skarga. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której Kierownik Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku uznając argumentację Skarżącego, wydał w dniu 23 października 2023 r. decyzję, na mocy której uchylił w całości zaskarżoną decyzję z dnia 13 września 2023 r. oraz w związku z uwzględnieniem zmiany wniosku o przyznanie pomocy z dnia 24 lipca 2023 r. z tytułu tej pomocy kwotę 22.301 zł uwzględniającą wszystkie trzy faktury przedłożone przez Skarżącego (por. k. 14 akt admin.). Powyższe świadczy o uwzględnieniu skargi w całości. Z akt sprawy nie wynika, że została ona zaskarżona do Sądu. Tym samym należało uznać, że zaskarżona decyzja z dnia 13 września 2023 r. nr 0044-2023-000454 została skutecznie wyeliminowana z porządku prawnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. Jeżeli Skarżący miał jakiekolwiek zastrzeżenia do ww. decyzji autokontrolnej, to mógł skorzystać z prawa do jego zaskarżenia. W tej sytuacji brak jest aktualnie przedmiotu zaskarżenia, co powoduje, że orzekanie przez Sąd w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we Włocławku z dnia 13 września 2023 r. w przedmiocie przyznania pomocy dla rolników w sektorze zbóż i nasion oleistych stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość tę wywołało usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego przez właściwy organ kolejną decyzją. Skoro organ po przeprowadzeniu analizy zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie i w konsekwencji w trybie autokontroli, działając na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie, to niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.