I SA/Bd 595/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Asesor sądowy Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 05 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: odmówić przywrócenia terminu Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Na decyzję organu II instancji strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Postanowieniem z dnia 01 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę S. K. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że skarżący pomimo wezwania do uzupełnienia braków skargi w postaci uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł, należnego wpisu nie uiścił. Pismem z dnia 05 października 2007 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu wskazał, że od dnia 10 sierpnia 2007 r. choruje na nerwicę i depresję, przyjmuje leki uspokajające. Od tego dnia najczęściej przebywał pod adresem zameldowania u matki. W dniach od 24 września 2007 r. do 01 października 2007 r. w związku z chorobą przebywał w szpitalu. Podał, że otrzymane pisma sądowe trudno mu było zrozumieć, a czytający je sąsiad stwierdził, że należy poczekać na formularz do uiszczenia wpisu sądowego. Wskazał, że w dniach 08 lub 09 października 2007 r. osobiście w Sądzie złoży wypis potwierdzający jego pobyt w szpitalu. Jednocześnie strona uiściła wpis w wysokości 200 zł. Zgodnie z zarządzeniem z dnia 12 października 2007 r., pismem z dnia 16 października 2007 r. Sąd wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu przez dołączenie w terminie 7 dni kopii wypisu szpitalnego dotyczącego pobytu w szpitalu w okresie od dnia 24 września 2007 r. do dnia 01 października 2007 r. i wyjaśnienie, w jakim związku pozostawała ta hospitalizacja ze stanem zdrowia strony w okresie od dnia 10 września 2007 r. do dnia 17 września 2007 r. W odpowiedzi, pismem z dnia 25 października 2007 r. wnioskodawca wskazał, że od dnia kiedy dowiedział się o odmowie przyznania kredytu hipotecznego na realizację inwestycji tj. od dnia 10 sierpnia 2007 r. cierpi na nerwicę i depresję. W okresie tym bliski był targnięcia się na życie, leczył się ogólnie dostępnymi środkami bez recepty i domowymi nalewkami ziołowymi. Stany te próbował również leczyć alkoholem, co jak wskazał, nie przyniosło jednak żadnych efektów. Dnia 24 września 2007 r. zgłosił się do lekarza rodzinnego, który skierował go do szpitala na leczenie. W załączeniu do pisma strona przesłała kopię karty informacyjnej leczenia szpitalnego z Wojewódzkiego Samodzielnego Zespołu Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej w G.-Z., Oddział Leczenia Alkoholowych Zespołów Abstynencyjnych. Z karty tej wynika, że pacjent został przyjęty do szpitala w dniu [...] i został z niego wypisany w dniu [...] r. Hospitalizowany po raz 8. Rozpoznanie: zespół uzależnienia od alkoholu, majaczenie alkoholowe, padaczka. Pacjent przyjęty po przerwaniu ciągu alkoholowego trwającego 40 dni. Zastosowano podstawowe leczenie psychotropowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu ze względu na treść art. 87 § 1, 2 i 4 wskazanej ustawy wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W świetle powyższych uregulowań przesłankami przywrócenia terminu są: 1. wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, 2. uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, 3. dokonanie równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której strona nie dokonała w terminie. Należy podkreślić, ze instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłankę przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt I CKN 556/98, postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 667/98, wyrok WSA z dnia 06 października 2005 r. sygn. akt II SA/Bk 369/05, postanowienie NSA z dnia 04 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 02 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, postanowienie NSA z dnia 04 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00). Wskazane w art. 87 § 2 omawianej ustawy kryterium braku winy polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Orzecznictwo sądowe wskazuje jednoznacznie, iż niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw nie uzasadnia przywrócenia terminu (por. post. NSA z dnia 10 lutego 2000 r. sygn. akt SA/Sz 1117/99). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00, wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt I SA/Ka 1609/97). Skarżący, jako przyczynę nieuzupełnienia braków skargi i uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego wskazał głównie chorobę i związany z nią pobyt w szpitalu. Ponadto powołał się na błędną poradę sąsiada w sprawie oczekiwania na formularz do uiszczenia wpisu. Zdaniem Sądu przyczyny te nie mogą uzasadniać przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że długotrwała choroba nie jest okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu, a za taką chorobę należałoby uznać stan skarżącego w świetle przedłożonej karty informacyjnej leczenia szpitalnego. W karcie tej znajdujemy informacje, że pacjent został przyjęty do szpitala po przerwaniu ciągu alkoholowego trwającego 40 dni. Rozpoznano u niego m. in. zespół uzależnienia alkoholowego. Hospitalizowany po raz 8. Informacje te nie pozwalają na stwierdzenie, że choroba skarżącego miała charakter nagły. W odróżnieniu od nagłej choroby, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, to długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez domownika (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt SA/Sz 1435/97). Ponadto, z przedłożonej karty informacyjnej nie wynika, aby jak powołuje się strona skarżąca, dolegliwości jej związane były z nerwicą i depresją. Karta informacyjna leczenia szpitalnego jednoznacznie wskazuje na zespół uzależnienia alkoholowego. W zaleceniach lekarza wskazano abstynencję, dalsze leczenie w Poradni Uzależnień oraz mitingi AA. Również wskazana przez skarżącego data przebywania w szpitalu - od dnia 24 września 2007 r. do dnia 01 października 2007 r. - mija się z datą terminu 7-dniowego do uiszczenia wpisu sądowego, która biegła od dnia następującego po dniu, w którym został doręczony odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego tj. do dnia 11 września 2007 r. i upływała z dniem 17 września 2007 r. Z zestawienia tych dat wynika jednoznacznie, że skarżący w terminie do uiszczenia wpisu sądowego nie przebywał w szpitalu. Z wniosku z dnia 05 października 2007 r. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego wynika, że przed przyjęciem do szpitala w dniu 24 września 2007 r. strona skarżąca przebywała pod adresem zameldowania u matki. Przywołane więc przez stronę choroby, jak również przebywanie w ich trakcie u matki przed przyjęciem do leczenia szpitalnego nie stanowią przesłanki do przywrócenia terminu. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 809/04 stwierdził, że nawet choroba wymagająca leżenia, jeżeli skarżący mógł nadać pismo w ustawowym terminie korzystając z pomocy domowników nie jest przyczyną uzasadniającą przywrócenie terminu. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że strona nie uprawdopodobniła swoją argumentacją okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Również argumentacja dotycząca błędnej porady sąsiada nie może być rozpatrywana w kategorii braku winy, jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu. Z otrzymanego odpisu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego nie wynika, aby Sąd miał dodatkowo przesyłać stronie skarżącej formularz wpłaty. Przeciwnie, zarządzenie zawiera wskazanie, że wymienioną w nim kwotę należy uiścić w kasie Sądu bądź na rachunek bankowy Sądu w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Nadto w piśmie przewodnim Sąd pouczył skarżącego, że w dowodzie wpłaty należy powołać sygnaturę akt sprawy, że o zachowaniu terminu do uiszczenia wpłaty decyduje data jej uiszczenia oraz że za datę uiszczenia wpłaty przyjmuje się datę dokonania tej wpłaty w kasie Sądu jak również na rachunek bankowy Sądu w banku lub urzędzie pocztowym. Mając na względzie powyższe, postanowiono jak w sentencji.