I SA/Bd 6/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-03-03

Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka, Izabela Najda-Ossowska, Jarosław Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek przystąpić do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, jeśli dane osobowe zobowiązanego (w tym nazwisko) wskazane w tytule wykonawczym różnią się od danych zawartych w oficjalnych rejestrach (np. PESEL), mimo zgodności numeru PESEL?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie ma obowiązku przystąpić do egzekucji, jeśli tytuł wykonawczy zawiera błędy w obligatoryjnych elementach, takich jak nazwisko zobowiązanego, nawet jeśli numer PESEL jest zgodny. Niezgodność nazwiska stanowi podstawę do zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi, ponieważ organ egzekucyjny nie jest uprawniony do dokonywania zmian w tytule wykonawczym, a przystąpienie do egzekucji z wadliwym tytułem mogłoby skutkować umorzeniem postępowania.
Stan faktyczny
Gmina O. skierowała do egzekucji tytuł wykonawczy na A. G. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił przystąpienia do egzekucji z powodu błędu w nazwisku zobowiązanej, wskazując na rozbieżność z bazą POLTAX (PESEL zgodny). Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie. Gmina O. wniosła skargę, argumentując, że zgodność numeru PESEL jest wystarczająca do identyfikacji, a dane z aktu notarialnego i księgi wieczystej potwierdzają prawidłowość nazwiska. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Sędziowie: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 marca 2015r. sprawy ze skargi Gminy O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nieprzystąpienia do egzekucji oddala skargę 1. Wójt Gminy O. (skarżącej) skierował w dniu [...] r. do egzekucji przez Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. tytuł wykonawczy z dnia [...]r. nr [...] wystawiony na zobowiązaną A. G. 2. Postanowieniem z [...]r. Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. orzekł o nieprzystąpieniu do egzekucji na podstawie przesłanego tytułu wykonawczego z powodu błędu w danych osobowych zobowiązanej, ponieważ wskazane na tytule wykonawczym dane osobowe, według bazy POLTAX, dotyczą A. G. (a nie G., jak podano w tytule). 3. W zażaleniu skarżący wniósł o uchylenie postanowienia, zarzucając naruszenie art. 27 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015, dalej jako ustawa p.e.a.) przez niezasadne uznanie, że w tytule wykonawczym podano błędnie nazwisko zobowiązanej, podczas gdy jest ono prawidłowe. Skarżący zarzucił, że organ egzekucyjny, ustalając nazwisko zobowiązanej, posłużył się własną bazą danych, ponieważ system POLTAX, z którego zaczerpnięto dane personalne zobowiązanej, nie jest systemem jednoznacznie identyfikującym osoby. Organ egzekucyjny zatem, przed podjęciem decyzji o nieprzeprowadzeniu egzekucji, powinien zweryfikować swoje dane z innymi dostępnymi (system PESEL). W ocenie skarżącego podane w tytule wykonawczym dane są prawidłowe, co potwierdzają dokumenty w postaci odpisu z księgi wieczystej [...] oraz akt notarialny, z którego wynika zakup nieruchomości przez A. G. Ponadto zgodny we wszystkich dokumentach jest numer PESEL. 4. Postanowieniem z [...]r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Powołał się na ustawę z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2012 r., poz. 1314 ze zm., dalej jako ustawa o zasadach ewidencji), zgodnie z którą, (art. 2 pkt 1) określono obowiązek ewidencyjny wobec osób fizycznych, które są podatnikami na podstawie odrębnych ustaw. System ewidencyjny, Centralny Rejestr Podmiotów - Krajowa Ewidencja Podatników (CRP KEP), stosownie do art. 14 pkt 1 i 2 powołanej ustawy, prowadzony jest przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w formie elektronicznej i służy m.in. gromadzeniu wybranych danych ewidencyjnych z rejestru PESEL dotyczących osób fizycznych objętych tym rejestrem oraz weryfikacji tych danych i porównaniu ich z rejestrami urzędowymi prowadzonymi na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z art. 14 pkt 4 i 6 ustawy, minister właściwy do spraw wewnętrznych po zarejestrowaniu osoby fizycznej w rejestrze PESEL jest obowiązany przekazywać niezwłocznie z tego rejestru do CRP KEP dane dotyczące nazwiska, imienia, numeru PESEL oraz informacji o dacie zgonu, a także, w przypadku zmiany tych danych, niezwłocznie przekazać zmienione dane przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 lutego 2005r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz w ustawie z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności. Powyższy system, Centralny Rejestr Podmiotów - Krajową Ewidencję Podatników (CRP KEP), stosownie do art. 14a ustawy, wykorzystywany jest m.in. przez organy podatkowe do realizacji celów i zadań ustawowych. 6. Organ odwoławczy potwierdził, na podstawie informacji z CRP KEP, że dane osobowe zobowiązanej figurujące w bazie danych Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. są prawidłowe i zgodne z bazą danych PESEL. Tym samym prawidłowe nazwisko zobowiązanej to G. W świetle powyższego organ uznał, że Naczelnik zasadnie orzekł o nieprzystąpieniu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego na zobowiązaną A. G z uwagi na błędne określenie nazwiska zobowiązanej. Podniósł, że przedłożone przez skarżącego dokumenty w postaci aktu notarialnego z [...]r. oraz odpisu z księgi wieczystej nr [...] nie stanowią podstawy do uznania, że wskazane w tytule wykonawczym nazwisko jest prawidłowe, gdyż nie są oficjalnym rejestrem, na podstawie którego dokonuje się identyfikacji osoby fizycznej. 7. Organ wskazał, że zgodnie z art. 26 § 1 ustawy p.e.a., organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego. Na wierzycielu spoczywa obowiązek ustalenia aktualnych danych zobowiązanego i wskazania ich w tytule wykonawczym, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do dokonywania jakichkolwiek zmian i poprawek na tym dokumencie. 8. W skardze do sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zarzuciła naruszenie art. 27 § 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ustawy p.e.a. w zw. z art. 3 i 14 ustawy o zasadach ewidencji przez błędne przyjęcie, że rozbieżność w nazwisku dłużnika powoduje niemożność przystąpienia do egzekucji, podczas gdy w rzeczywistości zaistniała rozbieżność nie jest przeszkodą do przyjęcia tytułu wykonawczego, tym bardziej, że zgodnie z ww. przepisami ustawy o zasadach ewidencji nie ma ona zastosowania w zakresie ustalania nazwiska, a jedynie numeru PESEL. 9. W uzasadnieniu skargi podała, że nie ma podstaw do ustalenia danych osobowych, osoby, co do której dysponuje wiarygodnymi danymi z księgi wieczystej oraz aktu notarialnego, na podstawie których ustalono dane personalne osoby. Skarżąca podkreśliła, że we wszystkich dokumentach dane dotyczące numeru PESEL są zgodne, nie ma zatem możliwości, że wskazany tytuł egzekucyjny dotyczy innej osoby. Bez osobistego zainteresowania sprawą samej zobowiązanej nie jest możliwe naniesienie zmian w dokumentach, Gmina nie ma możliwości dokonania tego samodzielnie. Skarżąca podniosła, że nr PESEL jest zgodny, zatem nie ma podstaw do negatywnego stanowiska organu w zaskarżonym postanowieniu. Zgodnie z art. 3 ust 1. ustawy o zasadach ewidencji identyfikatorem podatkowym jest numer PESEL - w przypadku podatników będących osobami fizycznymi objętymi rejestrem PESEL nie prowadzącymi działalności gospodarczej. W ocenie skarżącej dla potrzeb postępowania egzekucyjnego wystarczającym dowodem istnienia obowiązku przyjęcia tytułu wykonawczego powinno być uznanie tożsamości numeru PESEL, bez konieczności ustalania, czy nazwisko dłużnika jest zgodne w rejestrach, czy też nie. 11. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: 12. Skarga nie jest zasadna albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Należy wskazać, że sąd administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r poz. 270 ze zm. dalej ustawa p.p.s.a.) uchyla postanowienie, kiedy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 13. Podstawą wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej jest tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela. Tytuł wykonawczy, który jest dokumentem urzędowym, sporządzany jest według wzorca ustalanego w drodze rozporządzenia przez właściwego ministra do spraw finansów publicznych. Regulacja prawna samej treści tytułu wykonawczego zawarta jest natomiast w ustawie prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 26 § 1 ustawy p.e.a. egzekucja administracyjna może być prowadzona tylko na podstawie prawidłowo wystawionego tytułu wykonawczego. W art. 27 § 1 ustawy p.e.a., ustawodawca wymienił w punktach obligatoryjne składowe tytułu wykonawczego. W pkt 2 określił m.in., że tytuł wykonawczy powinien zawierać wskazanie imienia i nazwiska lub firmy zobowiązanego i jego adresu. Z art. 27 § 1 w zw. z art. 26 § 2 zd. drugie ustawy p.e.a. nie wynika, konieczność wskazania nr PESEL dla prawidłowego sporządzenia tytułu wykonawczego. Jeżeli jednak wskazano taki numer i zachodzi niezgodność pomiędzy tym numerem a oznaczeniem zobowiązanego, która nasuwa wątpliwość co do poprawności określenia nazwiska zobowiązanego, wówczas obowiązkiem organu egzekucyjnego jest zwrócenie tytułu wykonawczego wierzycielowi (por. wyrok NSA z 5 sierpnia 2010 r., II FSK 518/09 dostępny na www.orzeczeniansa.gov.pl). 14. Dane osobowe zawarte w zbiorze PESEL gromadzone są na bieżąco od momentu powstania tego zbioru w oparciu o przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r o ewidencji ludności i dowodach osobistych. System ewidencyjny, na który powołał się organ, a więc Centralny Rejestr Podmiotów – Krajowa Ewidencja Podatników opiera się na danych ewidencyjnych przekazanych z rejestru PESEL. Kwestie te reguluje ustawa o zasadach ewidencji, na którą powołał się organ w zaskarżonym postanowieniu. W istocie skarżąca w skardze nie kwestionowała powyższych zasad ewidencjonowania danych, ani braku rozbieżności w przypadku zobowiązanej pomiędzy danymi z ewidencji PESEL a brzmieniem nazwiska, lecz prezentowała stanowisko, że – bez względu na poprawność danych nazwiska – jednoznaczne i wystarczające dla identyfikacji zobowiązanej pozostaje wskazanie nr PESEL. 15. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, nie będąc jednak uprawnionym do badania zasadności i wymagalności objętego tytułem wykonawczym obowiązku. Oprócz badania dopuszczalności egzekucji organ egzekucyjny zobowiązany jest przeprowadzić kontrolę, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi zawiera wszystkie elementy przewidziane w ustawie. Zdaniem Sądu kontrola ta nie sprowadza się tylko do formalnego stwierdzenia, że w tytule wykonawczym pozycja dotycząca nazwiska i imienia zobowiązanej (poz. 10) została wypełniona, z pominięciem oceny, czy nastąpiło to w sposób prawidłowy, czy nie. Skoro inne dane zawarte w tytule wykonawczym, nr PESEL, pozwalają na stwierdzenie, że nieprawidłowo zostało określone nazwisko skarżącej, co stanowi ustawowo wymagany składnik tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny nie może pominąć takiej rozbieżności. Zasadnie organ wskazał, że ignorując przedmiotową nieprawidłowość i przystępując do egzekucji, przesuwa jedynie moment podniesienia tej okoliczności na etap złożenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, co skutkować będzie koniecznością umorzenia postępowania egzekucyjnego. 16. Argumentacja skarżącej, że dane dotyczące nazwiska są prawidłowe albowiem zostały zaczerpnięte z treści aktu notarialnego i wpisów w księdze wieczystej, nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości dokonanej przez organ egzekucyjny kontroli poprawności spornego tytułu wykonawczego. Powołane zapisy nie dają gwarancji ich poprawności i mogą podlegać sprostowaniu we właściwym trybie. 17. Skoro wskazanie m.in. nazwiska zobowiązanej osoby fizycznej stanowiło z mocy art. 27 § 1 pkt 2 ustawy p.e.a. obligatoryjny element i konieczną treść tytułu wykonawczego, to zaniechanie w tym zakresie obciąża wierzyciela i skutkuje realizacją przesłanki zastosowania art. 29 § 2 ustawy p.e.a., co nastąpiło w sprawie. Należy zauważyć, że w miejsce zwróconego tytułu wykonawczego wierzyciel może wystawić tytuł wykonawczy spełniający wymagania formalne i ponownie złożyć wniosek o wszczęcie egzekucji. 18. Mając na uwadze przedstawioną wyżej argumentację Sąd oddalił skargę jako niezasadną na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło