I SA/Bd 604/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Ż. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2010r. postanowił: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych W dniu 16 sierpnia 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na urzędowym formularzu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wnioskodawczyni podała, iż posiada ½ domu pow. 89 m². Oświadczyła, że innego majątku nie posiada. W odpowiedzi na zarządzenie referendarza wzywające do nadesłania dokumentów obrazujących sytuacje materialną strony, skarżąca nadesłała: trzy kserokopie faktur VAT na łączną kwotę 764,63 zł.; przedsądowe wezwanie do zapłaty kwoty 24.291.78 na rzecz BRE Banku z siedzibą w Warszawie; wezwanie do zapłaty kwoty 3.113,51 zł (kapitał plus odsetki) na rzecz PKO BP.; wyciągi z rachunku kart kredytowych z zadłużeniami na kwoty 6.839,71 oraz 3.156,33; ostateczne wezwanie skarżącej do zapłaty kwoty 88.269,35 zł na rzecz Getin Noble Bank SA; zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy we Włocławku z którego wynika, że skarżąca od dnia 24 sierpnia 2012r. jest zarejestrowana jako bezrobotna bez prawa do zasiłku; zeznania podatkowe za lata 2010-2011 z których wynika, że skarżąca w tych okresach osiągnęła dochód w wysokości 9.251,03 zł oraz 10.707,73 zł. Ponadto strona oświadczyła, że obecnie utrzymuje ją córka, a koszty związane utrzymania domu określiła na kwotę 400 zł miesięcznie. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej zwana p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest, więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Kluczową zaś rolę dla oceny możliwości płatniczych strony skarżącej ma fakt, iż zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. Zdaniem orzekającego, biorąc pod uwagę aktualną sytuację materialną skarżącej, uiszczenie obecnie wymaganych kosztów postępowania mogłoby spowodować niemożność zapewnienia sobie podstawowych potrzeb życiowych, natomiast zwolnienie skarżącej od wpisu sądowego i ewentualnych innych kosztów zapewni jej przewidziane Konstytucją RP prawo do sądu. Wskazać należy, iż jak wynika z nadesłanych dokumentów skarżąca jest osoba bezrobotną bez prawa do zasiłku posiada zobowiązania finansowe na kwotę ponad 100.000 zł wobec różnych podmiotów, których z uwagi na brak jakichkolwiek dochodów nie jest w stanie spłacać. Należy podkreślić, iż celem instytucji prawa pomocy jest umożliwienie skorzystania z drogi sądowej osobom o znikomych dochodach, znajdujących się na skraju ubóstwa, wobec których konieczność poniesienia kosztów sądowych mogłaby spowodować uszczerbek w koniecznym utrzymaniu. Skarżąca – na podstawie przedstawionych przez nią danych i oświadczeń - do takich osób należy. Dlatego przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych należy uznać za adekwatne do aktualnej sytuacji majątkowej strony. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.