I SA/Bd 652/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2007-05-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, Sędzia WSA Dariusz Dudra, Asesor sądowy Ewa Kruppik - Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego, wydane na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może być zaskarżone zażaleniem, mimo błędnego pouczenia o prawie do jego wniesienia?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego nie podlega zaskarżeniu zażaleniem, ponieważ ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ani Kodeks postępowania administracyjnego nie przewidują takiej możliwości. Błędne pouczenie organu egzekucyjnego o prawie do wniesienia zażalenia nie tworzy uprawnienia do jego złożenia, a organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność takiego środka zaskarżenia.Stan faktyczny
Skarżąca Beata F. złożyła zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które stwierdziło niedopuszczalność jej zażalenia na postanowienie ZUS o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone na mocy umowy ratalnej, która następnie uległa rozwiązaniu z powodu niedotrzymania warunków spłaty przez skarżącą. ZUS podjął zawieszone postępowanie, a skarżąca, błędnie pouczona o prawie do zażalenia, złożyła je do Dyrektora Izby Skarbowej. Organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia, co skarżąca zaskarżyła do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra Asesor sądowy Ewa Kruppik - Świetlicka (spr.) Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 08 maja 2007 r. sprawy ze skargi Beaty F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2006r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B., na podstawie art. 134 i art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) , w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. ) stwierdził niedopuszczalność zażalenia złożonego w dniu [...] 2006r. przez Beatę F. na postanowienie ZUS z dnia [...] 2006r. [...], w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego.
W uzasadnieniu Dyrektor Izby Skarbowej przywołał stan faktyczny sprawy i wskazał, że Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Oddział w B., Inspektorat w B. na podstawie tytułów wykonawczych Nr [...] do [...] prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku skarżącej z tytułu składek na :
• Fundusz Ubezpieczeń Społecznych,
• Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego;
• Fundusz Pracy;
• Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Organ podniósł, iż w toku postępowania, zawiadomieniem z dnia [...] 2006r. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę u dłużnika zajętej wierzytelności "A." Pracownia Architektów z siedzibą w W. przy ul. [...].
Zajęcie wierzytelności poprzedzone było następującymi działaniami:
W dniu [...] 2004r. wpłynął wniosek dłużniczki o rozłożenie należności na raty. Wierzyciel przychylając się do powyższego wniosku, w dniu [...] 2005r. podpisał stosowną umowę z Beatą F., a następnie postanowieniem z dnia [...] 2005r. zawiesił postępowanie egzekucyjne.
W związku z niedotrzymaniem przez dłużnika warunków spłaty , umowa uległa rozwiązaniu z mocy prawa. Skutkiem czego Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Inspektorat w B. postanowieniem z dnia [...] 2006r. Nr [...] podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne.
Z uwagi na błędne pouczenie zawarte w powyższym postanowieniu dłużniczka zgodnie z jego treścią złożyła zażalenie do organu odwoławczego - Dyrektora Izby Skarbowej w B.
Dyrektor Izby Skarbowej w B., powołując się na treść art. 134 , w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) dalej KPA, stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność złożonego środka zaskarżenia (zażalenia), wskazując, że przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959 ze zm. ) nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania.
Beata F. w skardze do Sądu wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia z dnia [...] 2006r. w przedmiocie podjęcia postępowania egzekucyjnego uzasadniając, iż zaskarżone przez nią postanowienie zostało podjęte w ramach swobody uznaniowej, w sposób formalny, bez merytorycznej analizy faktów, zawartych w dokumentacji sprawy.
Podniosła, że ze względu na swą złą sytuację finansową nie jest w stanie spłacać zadłużenia nawet rozłożonego na raty. Przyznała, że do tej pory dług w postaci nieopłaconych składek, spłacał za nią jej ojciec 74 letni emeryt, ze swego uposażenia. Z uwagi jednak na fakt, że na utrzymaniu ojca pozostaje również niepracujący brat, rodzina żyje w nędzy, poniżej minimum socjalnego. Podniosła, że ona sama nie jest w stanie bez pomocy ojca utrzymać się i pracować w W. Wskazała, że procedury natychmiastowego wykonania decyzji uznane zostały przez rząd i parlamentarzystów za niesłuszne, bo narażają Skarb Państwa na gigantyczne odszkodowania. Dlatego wnosi o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu przywołał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu, dodatkowo argumentując, że postanowienie zgodnie z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - jest formą prawną, w którym organ rozstrzyga i zajmuje stanowisko w sprawach dotyczących tego postępowania.
Na wydane postanowienie przysługuje zażalenie, tylko wtedy gdy ustawa tak stanowi. Na postanowienie o podjęciu postępowania egzekucyjnego ustawa nie przewiduje żadnego środka zaskarżenia. Dalej organ przyznał, że w zaskarżonym postanowieniu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] 2006 r. znalazło się błędne pouczenie o przysługującym zażaleniu i to ZUS ponosi odpowiedzialność za ten stan rzeczy. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy mógł jedynie stwierdzić niedopuszczalność wniesionego zażalenia, co też uczynił.
Niedopuszczalność ta wynikła jedynie ze względów przedmiotowych, gdyż postępowanie w sprawie podjęcia postępowania egzekucyjnego jest jednoinstancyjne i stanowi wyjątek od postępowania dwuinstancyjnego.
Charakter sprawy wyznaczał zakres działania organu , ograniczając go do ustalenia czy wniesione zażalenie było dopuszczalne w sprawie czy też nie, bez wnikania w meritum sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje :
Skarga jest niezasadna albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Należy wskazać, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia organu z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.
Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja czy jak w niniejszej sprawie postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny w sprawie nie był sporny i w istotnych dla rozstrzygnięcia okolicznościach sprowadzał się do ustalenia, że przyczyną wydania postanowienia o podjęciu postępowania egzekucyjnego był fakt rozwiązania umowy ratalnej, zawartej pomiędzy skarżąca a wierzycielem tj. Zakładem Ubezpieczeń Społecznych.
Należy stanowczo podkreślić, iż przedmiotem rozważań Sądu jest wyłącznie kwestia dopuszczalności złożonego przez skarżącą zażalenia na wydane postanowienie o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego, bez wnikania w merytoryczne podstawy prowadzonej egzekucji.
W dniu [...] 2004r. wpłynął wniosek dłużniczki o rozłożenie należności na raty. Wierzyciel przychylając się do powyższego wniosku, w dniu [...] 2005r. podpisał stosowną umowę z Beatą F., a następnie postanowieniem z dnia [...] 2005r. zawiesił postępowanie egzekucyjne.
W związku z niedotrzymaniem przez dłużnika warunków spłaty, umowa uległa rozwiązaniu ( vide § 7 umowy) . Skutkiem czego Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Inspektorat w B. postanowieniem z dnia [...] 2006r. Nr [...] podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne.
Z uwagi na błędne pouczenie zawarte w powyższym postanowieniu dłużniczka zgodnie z jego treścią złożyła zażalenie do organu odwoławczego - Dyrektora Izby Skarbowej w B.
Dyrektor Izby Skarbowej w B., powołując się na treść art. 134 , w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) dalej KPA, stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność złożonego środka zaskarżenia (zażalenia), wskazując, że przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959 ze zm.) nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2004 r. Nr 96, poz. 959 ze zm.) w art. art. 57 § 1 reguluje kwestie podjęcia postępowania, stanowiąc :
"Organ egzekucyjny podejmie zawieszone postępowanie egzekucyjne po ustaniu przyczyny zawieszenia " .
Jak wynika z akt sprawy, umowa ratalna zawarta z Beatą F. a ZUS-em w § 7 ( k- 57 akt administracyjnych ) – przewidywała rozwiązanie umowy w sytuacji wystąpienia czterech warunków, a mianowicie :
1. nieopłacenie dwóch kolejnych rat ;
2. zaległość o wartości dwóch kolejnych rat;
3. opóźnienia powyżej 14 dni w terminach spłat
4. brak lub zwłoka powyżej 14 dni w opłatach bieżących .
Należy zauważyć, że skarżąca nie podniosła zarzutów, co do rozwiązania umowy ratalnej, przyznając, iż nie mogła spłacić ciążącego zadłużenia z uwagi na złą sytuację finansową jej i rodziny.
Co pozwala stwierdzić, że ustała przyczyna zawieszenia postępowania, którą była obowiązywanie umowy ratalnej. W przypadku jej rozwiązania organ prawidłowo orzekł wydając stosowne postanowienie, zgodnie z zacytowanym przepisem art. 57 § 1, że postępowanie egzekucyjne do tej pory zawieszone należy podjąć. Postanowienie to można zaskarżyć tylko wtedy, gdy ustawa przewiduje taką możliwość.
Art. 17 w § 1 cyt. ustawy stanowi :
"O ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia.
Należy stwierdzić, iż żaden przepis ani ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ani przepis znajdujący się w kodeksie postępowania administracyjnego nie przewiduje się możliwości złożenia zażalenia na wydane postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania.
W istocie, w wydanym przez wierzyciela postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania znalazło się błędne pouczenie o przysługującym prawie do zaskarżenia wydanego postanowienia - w drodze zażalenia. To błędne pouczenie nie tworzy jednak uprawnienia dla skarżącej, gdyż żaden z przepisów ustawowych takich możliwości nie daje. A zatem organ odwoławczy prawidłowo orzekł, iż w tej sytuacji gdy ustawa nie przewiduje środka zaskarżenia, złożenie takiego środka zaskarżenia jest niedopuszczalne, nawet gdy skarżąca zachowała się zgodnie z błędnym pouczeniem.
Mając powyższe na względzie, Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło