I SA/Bd 655/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2009r.na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata J. K. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanowił przyznać adwokatowi J. K. ze Skarbu Państwa ( Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy ) kwotę [...] ( [...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu I SA/Bd 655/08 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę w niniejszej sprawie.. Postanowieniem z 24 lutego 2009 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Działając z urzędu jako pełnomocnik R. S. – adwokat J. K. pismem z dnia 18 maja 2009 r. wystąpił do Sądu z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, obejmującej sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Niniejszy wniosek zawierał oświadczenie pełnomocnika, że koszty udzielonej pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości. Wnioskodawca wyraził pogląd, iż przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna w kwocie [...] zł, w związku z czym na podstawie § 18 ust.1 pkt 1 lit.b z uwzględnieniem § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) wynagrodzenie, powiększone o stawkę podatku od towarów i usług, sprowadza się do kwoty [...] zł. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 01 czerwca 2009 r. przyznano adwokatowi J. K. ze Skarbu Państwa kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Od powyższego postanowienia wnioskodawca w dniu 22 czerwca 2009 r. wniósł sprzeciw wskazując, iż przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna w wysokości [...] zł. W związku tym jego zdaniem stawka minimalna obliczona na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 6 pkt 4 oraz mając na uwadze treść § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu winna wynieść [...] zł (powiększone o stawkę podatku VAT) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy zgodnie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Do czynności takich należy sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata uregulowane zostały w powołanym wyżej rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu . Udzielona przez wnioskodawcę pomoc prawna w niniejszej sprawie sprowadziła się do sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu wydanego dnia 16 grudnia 2008 r. Zgodnie z § 18 ust.1 pkt 2 lit b w związku z § 18 ust.1 pkt 1 lit c powołanego rozporządzenia za tę czynność pełnomocnikowi przysługuje odpowiednio 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, nie mniej niż 120 zł. W konsekwencji wynagrodzenie sprowadza się do 146,40 zł (120 zł powiększone o 22% podatek od towarów i usług), gdyż zostało ustalone według stawki należnej "w innej sprawie". W ocenie Sądu przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była odmowa umorzenia należności z tytułu składek a pogląd pełnomocnika, iż przedmiotem tym była należność pieniężna jest niezasadny. Wskazać należy, iż spór nie dotyczył kwestionowania konkretnej wysokości składek, lecz jedynie ustalenia istnienia bądź nieistnienia określonych ustawowo przesłanek uzasadniających umorzenie należności. Zaskarżona decyzja (oraz poprzedzająca ją decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych) nie nakłada na skarżącego określonych zobowiązań mających wartość pieniężną, ani ich nie ustala. Odnosi się jedynie do przesłanek warunkujących umorzenie należności z tytułu składek, określonych w art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. z 2007 r. Nr 11 poz.74 ze zm.). W związku z powyższym żądanie pełnomocnika zastosowania przy wyliczeniu wysokości wynagrodzenia w oparciu o § 18 ust.1 pkt 1 lit a omawianego rozporządzenia nie znajduje usprawiedliwienia. Przepis ten stanowi bowiem podstawę wyliczenia wysokości stawki minimalnej i tym samym wielkości wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu w sprawie, której przedmiotem jest należność pieniężna. Stanowisko powyższe znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2008r. , sygn. Akt II GZ 89/08 stwierdzono, iż "analiza przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych prowadzi do wniosku, iż jakkolwiek przedmiotem żądania ubezpieczonego jest umorzenie określonej kwoty zaległej, to wysokość tej kwoty nie ma bezpośredniego znaczenia dla ustalenia całkowitej nieściągalności długu, o której mowa w art. 28 ust. 2 tej ustawy. Decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zaległych składek nie rozstrzyga zatem kwestii związanych z wysokością tych składek, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia kwoty wynikającej z zaległości."(por. postanowienie NSA z dnia 30 marca 2006r., sygn. akt II GZ 33/06). W złożonym sprzeciwie pełnomocnik uzasadniając swoje stanowisko, iż przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna przywołuje treść uzasadnienia wyroku zapadłego w niniejszej sprawie. Czyni to jednak wybiórczo wskazując na wyrwany z kontekstu fragment wypowiedzi Sądu. Przywołany przez niego fragment jest częścią zdania, które w całości brzmi następująco: "Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny, czy zasadnie organ ubezpieczeń społecznych nie uwzględnił wniosku strony skarżącej o umorzenie powstałych zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy w łącznej kwocie [...] zł oraz naliczonych od tych zaległości odsetek w łącznej kwocie [...] zł." W ocenie Sądu z treści tego fragmentu uzasadnienia nie da się wyciągnąć wniosku , iż spór w sprawie dotyczył należności pieniężnej. Przeciwnie stwierdzono w nim, że przedmiotem skargi jest zasadność odmowy umorzenia zaległych składek. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.