I SA/Bd 656/23

WyrokWSA w Bydgoszczy2024-01-16

Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Leszek Kleczkowski, Tomasz Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie egzekucyjne może zostać umorzone z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego, gdy bieg terminu przedawnienia został zawieszony i przerwany na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego został zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej w związku z wszczęciem postępowania karno-skarbowego oraz przerwany na podstawie art. 70 § 4 tej ustawy wskutek zastosowania środków egzekucyjnych. Wobec tego zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu, a zatem nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec P. N. z tytułu zaległości w podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do listopada 2003 r. Skarżący złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia zobowiązania. Organ umorzył postępowanie dotyczące części tytułów wykonawczych, a odmówił umorzenia w zakresie pozostałych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy odmowę umorzenia. WSA uchylił postanowienie organu odwoławczego z powodu braku dowodu zakończenia okresu zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Po uzupełnieniu materiału dowodowego Dyrektor Izby ponownie utrzymał postanowienie odmowne. Skarżący wniósł skargę do WSA, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Leszek Kleczkowski sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi P. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 5 października 2023 r. nr 0401-IEE.7113.103.2023.3 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec P. N. ("Skarżący", "Strona", "Zobowiązany") na podstawie tytułów wykonawczych o nr: [...] obejmujących należność z tytułu podatku od towarów i usług za okres od kwietnia 2003 r. do listopada 2003 r. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, pismem z dnia [...] lipca 2022r. Zobowiązany złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022r. poz. 479 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") w brzmieniu obowiązującym do 30 lipca 2020r z powodu braku wymagalności obowiązku (jego przedawnienia). Przedmiotowy wniosek dotyczył postępowań prowadzonych w oparciu o tytuły wykonawcze nr: [...]. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2022r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...] dotyczących zaległości w podatku od towarów i usług za okres od lipca do listopada 2003 r. z powodu braku wymagalności obowiązku oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...] dotyczących zaległości w podatku od towarów i usług na okres od kwietnia do czerwca 2003 r. Uzasadniając odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i SM6/1992/09 organ egzekucyjny wskazał, iż [...] listopada 2008r. organ finansowy postępowania przygotowawczego w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B. wszczął śledztwo z art. 56 § 1 Kodeksu karnego skarbowego, które zostało zakończone [...] marca 2014 r. W związku z powyższym uznał, że zaistniały przesłanki określone w art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej "O.p.") zawieszające bieg terminu przedawnienia. Okoliczność ta spowodowała dopuszczalność wydania decyzji określającej z dnia [...] grudnia 2008 r. Decyzja ta była przedmiotem kontroli sądowej i nie została uchylona. Zdaniem organu egzekucyjnego, po okresie zawieszenia postępowania egzekucyjnego bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek skutecznie zastosowanych środków egzekucyjnych. Na powyższe postanowienie Skarżący złożył zażalenie w części dotyczącej odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...] i [...]. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Zobowiązany złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] maja 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 140/23, uchylił postanowienie organu odwoławczego z [...] stycznia 2023 r. W uzasadnieniu wskazano, że organy analizując okres zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od kwietnia do listopada 2003 roku przyjęły, że trwał on od dnia [...] listopada 2008 r. do dnia [...] marca 2014 r. W aktach sprawy brak jest jednak dowodu potwierdzającego datę zakończenia okresu zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku ze wszczęciem postępowania karnego skarbowego w sprawie Strony. Wobec powyższego Sąd uznał, że w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego brak było podstaw do przyjęcia, że okres zawieszenia biegu terminu przedawnienia zakończył się [...] marca 2014 r., a w związku z tym do przedawnienia zobowiązania podatkowego, przy uwzględnieniu powyższego, doszłoby z dniem [...] maja 2014 r. Po ponownym rozpoznaniu zażalenia w związku z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z [...] maja 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] października 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ podał, że materiał dowodowy został uzupełniony poprzez dołączenie do akt sprawy pisma Naczelnika [...] Urzędu Celno - Skarbowego w T. z [...] lipca 2019r., z którego wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. prowadził postępowanie karne skarbowe wobec P. N.. Śledztwo wszczęto [...] listopada 2008 r., natomiast wyrokiem Sądu Rejonowego w I. z [...] czerwca 2013 r. sygn. akt [...] skazano oskarżonego. Wyrok uprawomocnił się [...] marca 2014 r. Organ wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 2070 ze zm.) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Podkreślił, że postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych zostało wszczęte i nie zostało zakończone przed wejściem w życie powołanej ustawy tj. [...] lipca 2020r. W związku z tym w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego zastosowanie mają przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji obowiązujące przed nowelizacją. Po przytoczeniu treści art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym przed [...] lipca 2020 r. oraz art. 70 § 1 i 6 pkt 1 O.p. organ wskazał, że zobowiązania podatkowe za kwiecień, maj i czerwiec 2003r., objęte tytułami wykonawczymi nr [...] i [...] co do zasady przedawniłyby się z końcem 2008 r. Podkreślił jednak, że z akt sprawy wynika, iż [...] listopada 2008r. finansowy organ postępowania przygotowawczego w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B. wszczął śledztwo z art. 56 § 1 Kodeksu karnego skarbowego, które zostało zakończone [...] marca 2014r. Wobec tego, w świetle powołanego przepisu bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych został zawieszony od [...] listopada 2008 r. do [...] marca 2014 r. Z kolei [...] grudnia 2008 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Zatem organ stanął na stanowisku, że w chwili wydania decyzji bieg terminu przedawnienia był zawieszony. Na skutek wniesionego odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z [...] maja 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Następnie wyrokiem z 24 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 581/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na powyższą decyzję, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 28 czerwca 2012r. sygn. akt I FSK 1567/10 oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez stronę skarżącą od powyższego wyroku WSA. A zatem decyzja leżąca u podstaw spornych tytułów wykonawczych została poddana kontroli sądowej i nie została uchylona, co oznacza, że została wydana zgodnie z przepisami prawa. Nadto organy podatkowe obu instancji, jak również sądy z urzędu zbadały czy określony obowiązek podatkowy jest wymagalny i czy nie uległ przedawnieniu. Organ zauważył, że Sąd administracyjny dokonując kontroli legalności decyzji wymiarowej w zakresie podatku od towarów i usług doszedł do wniosku, iż w sprawie nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Dyrektor podkreślił przy tym, że w świetle art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zarówno Naczelnik Urzędu Skarbowego w I., jak również Dyrektor Izby Skarbowej w B. przy rozpatrywaniu wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego są związani prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 24 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 581/09. Organ odnosząc się do argumentu zawartego w zażaleniu, że w związku z niekonstytucyjnością przepisu art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia obowiązku, gdyż podatnik nie został poinformowany o wszczęciu postępowania karno-skarbowego, stwierdził, że zarzut ten jest niezasadny. Podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt P 30/11, w którym Trybunał orzekł, że art. 70 § 6 pkt 1 O.p. jest niekonstytucyjny, został wydany 17 lipca 2012r., po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny 28 czerwca 2012r., a zatem przepis ten w momencie wydania wyroku obowiązywał. Dyrektor wskazał przy tym, że w świetle orzecznictwa sądowo-administracyjnego powoływanego przez Stronę wyrok Trybunału Konstytucyjnego ma moc wsteczną, co oznacza, że przepis jest niekonstytucyjny od chwili jego wejścia w życie. Organ jednak podkreślił, że powołane wyroki odnoszą się wyłącznie do sytuacji, gdy Sąd ponownie rozpoznaje sprawę, w której w międzyczasie doszło do zmiany stanu prawnego w wyniku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu, a w niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Zauważył także, że Skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zgodnie z art. 240 § 1 pkt 8 O.p. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, w związku powyżej przywołanym z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Ustawodawca przewidział odpowiedni tryb umożliwiający wzruszenie decyzji ostatecznej, jakim w badanej sprawie jest wznowienie postępowania wymiarowego. Po wydaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, był wyznaczony czas, w którym podatnik powinien wystąpić z wnioskiem o wznowienie, to podjęcie działań w zakresie ewentualnego wzruszenia ustaleń dokonanych przez organy powinno nastąpić zgodnie z tymi przepisami. Mając na uwadze powyższe, organ stanął na stanowisku, że bieg terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku został zawieszony, na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., od [...] listopada 2008 r. do [...] marca 2014 r., a w dniu wszczęcia postępowań egzekucyjnych [...] i [...] lipca 2009 r. (daty wystawienia tytułów wykonawczych) obowiązki były wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Następnie Dyrektor dodał, że po okresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia, zobowiązania podatkowe przedawniłyby się z upływem [...] maja 2014 r. Jednakże zgodnie z art. 70 § 4 O.p. bieg terminu przedawnienia został przerwany wskutek zastosowania środków egzekucyjnych, o których Zobowiązany został zawiadomiony. Dyrektor zauważył, że ostatnim skutecznym środkiem egzekucyjnym zastosowanym do każdego z przedmiotowych tytułów wykonawczych było zajęcie wierzytelności pieniężnej z tytułu zwrotu kosztów postępowania sądowego, dokonane zawiadomieniem z [...] września 2023 r. Zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności [...] września 2023 r. Oznacza to w świetle powołanego przepisu, że bieg terminu przedawnienia biegnie na nowo od [...] września 2023 r. Termin przedawnienia dla przedmiotowych zaległości upłynie zatem najwcześniej z dniem [...] września 2028 r. (o ile w sprawie nie zostaną zastosowane kolejne środki egzekucyjne). W związku z tym w ocenie organu, nie ma podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia obowiązku. Odnosząc się do kwestii doręczenia odpisu zarządzenia zabezpieczenia przed doręczeniem decyzji o dokonaniu zabezpieczenia Dyrektor poinformował, że w okolicznościach niniejszej sprawy pozostaje to bez wpływu na kwestie przedawnienia należności objętych tytułami wykonawczymi nr [...] i [...]. Mając na uwadze powyższe, organ stanął na stanowisku, że należności objęte wskazanymi tytułami wykonawczymi były wymagalne w dniu wszczęcia postępowania egzekucyjnego i nie uległy przedawnieniu. Zatem nie została spełniona przesłanka z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., w brzmieniu sprzed nowelizacji. Nie ma zatem podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...]. W skardze wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. w zakresie oddalającym wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) w wersji tego przepisu obowiązującej przed dniem 30 lipca 2020 r. przez jego niezastosowanie przez brak umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych: Nr [...], Nr [...], Nr [...], mimo zaistnienia ku temu przyczyn, 2) art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749); w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169; poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221; poz. 1650) przez jego niezastosowanie w związku z: 3) art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 58 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169; poz. 1387 oraz z 2007 r. Nr 221, poz. 1650) w zakresie określonym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2012 r. sygn. akt P 30/11 przez jego niezastosowanie, a także w związku z art. 145 § 2 O.p. poprzez brak doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania karno-skarbowego pełnomocnikowi Skarżącego, 4) art. 70 § 4 O.p. przez jego naruszenie poprzez przyjęcie, że doszło do przerwania biegu przedawnienia zobowiązań podatkowych wskutek zastosowania środka egzekucyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący domagał się od organu egzekucyjnego umorzenia prowadzonego przeciwko nim postępowania egzekucyjnego w związku ze sformułowanym zarzutem przedawnienia dochodzonych należności wobec braku doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania karno-skarbowego wobec Strony jej pełnomocnikowi. Organy uznały, że nie ma ku temu podstawy, ponieważ nie wystąpiła podniesiona przez Stronę okoliczność w postaci przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wskutek podejmowanych czynności egzekucyjnych doszło bowiem do zawieszenia a następnie przerwania biegu terminu przedawnienia, po czym termin ten biegł na nowo w sposób szczegółowo opisany w zaskarżonym postanowieniu. W pierwszej kolejności należy jednak odnieść się do zarzutu sformułowanego w skardze co do niewykonania przez organ wskazań Sądu zawartych w wyroku z dnia 23 maja 2023r. sygn. akt I SA/Bd 140/23. W przywołanym orzeczeniu Sąd podniósł, że w aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego datę zakończenia okresu zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku ze wszczęciem postępowania karnego skarbowego, wobec czego organ został zobowiązany do uzupełnienia materiału dowodowego w tym zakresie. Ponownie rozpatrując sprawę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uzupełnił materiał dowodowy, poprzez dołączenie do akt sprawy pisma Naczelnika [...] Urzędu Celnego - Skarbowego w T. z [...] lipca 2019r., z którego wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. prowadził postępowanie karne skarbowe wobec P. N.. Śledztwo wszczęto [...] listopada 2008r. natomiast wyrokiem Sądu Rejonowego w I. z [...] czerwca 2013r. sygn. akt [...] skazano oskarżonego. Wyrok uprawomocnił się [...] marca 2014r. (k- 273 akt admin.). Ponadto do akt załączono wyrok Sądu Rejonowego w I. II Wydziału Karnego z [...] czerwca 2013r. o sygn. akt [...] (k. 281 akt admin.) oraz wyrok Sądu Okręgowego w B. IV Wydziału Karnego Odwoławczego z [...] marca 2014r. o sygn. akt [...] (k. 282 – 289 akt admin.). Orzeczenia sądowe potwierdzają zawartą w piśmie Naczelnika [...] Urzędu Celnego - Skarbowego w T. z [...] lipca 2019r. informację o toczącym się wobec Skarżącego postępowaniu karnym skarbowym w okresie od [...] listopada 2008r. do [...] marca 2014r. Wobec powyższego zarzut skargi co do naruszenia art. 153 p.p.s.a. należy uznać za bezpodstawny. Przechodząc zatem do meritum wskazać należy, że zaskarżone postanowienia wydano na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070) a więc w stanie prawnym obowiązującym przed 30 lipca 2020r. Zgodnie z ówczesnym brzmieniem tego przepisu, postępowanie egzekucyjne podlegało umorzeniu, jeżeli obowiązek nie był wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Przedawnienie powoduje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego (art. 59 § 1 pkt 9 O.p.). Upływ terminu zobowiązania podatkowego oznacza, że zobowiązanie podatkowe, choć nie zostało opłacone, nie może być już przez organy administracji skarbowej dochodzone. Wskutek upływu określonego terminu zobowiązanie wygasa z mocy prawa, bez konieczności wydania lub podjęcia jakiegokolwiek aktu administracyjnego. Niezapłacone zobowiązanie podatkowe wraz z należnościami ubocznymi (odsetkami za zwłokę) przestaje istnieć. Jednak dopóki zobowiązanie podatkowe istnieje, organy administracji skarbowej obowiązane są podejmować działania w celu ich dochodzenia, ponieważ z mocy art. 84 Konstytucji RP każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie (por. także art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz art. 5 i art. 6 O.p.). Termin przedawnienia, wynoszący 5 lat, liczony od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 O.p.), może jednak ulec zawieszeniu albo przerwaniu. Skutek zawieszenia jest taki, że po ustaniu przyczyny zawieszenia termin przedawnienia biegnie dalej. Natomiast skutek przerwania jest taki, że po zdarzeniu, które go spowodowało, biegnie on na nowo. Stosownie do art. 70 § 6 pkt 1 O.p., w brzmieniu obowiązującym przed 15 października 2013r. (wejście w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2013 roku o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa, ustawy Kodeks Karny Skarbowy oraz ustawy Prawo Celne, Dz.U. z 2013 r., poz. 1149), bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Jak wynika z akt sprawy [...] listopada 2008r. finansowy organ postępowania przygotowawczego w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B. wszczął wobec Skarżącego śledztwo z art. 56 § 1 Kodeksu karnego skarbowego (pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] lutego 2009r.), które zostało zakończone [...] marca 2014r. Wobec tego, w świetle powołanego przepisu, jak zasadnie przyjął organ, bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych został zawieszony od [...] listopada 2008r. do [...] marca 2014r. W dniu [...] grudnia 2008r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług. Zatem w chwili wydania decyzji, tak jak wskazano w zaskarżonym postanowieniu, bieg terminu przedawnienia był zawieszony. Na skutek wniesionego odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z [...] maja 2009r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wyrokiem z 24 lutego 2010r. sygn. akt I SA/Bd 581/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na powyższą decyzję. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 czerwca 2012r. sygn. akt I FSK 1567/10 oddalił skargę kasacyjną P. N. od wyroku WSA. Mając zatem na uwadze fakt, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. jak i decyzja organu odwoławczego poddane zostały kontroli sądowej i nie zostały uchylone, za zasadne uznać należy stanowisko organu iż decyzje te wydano zgodnie z przepisami prawa. W ocenie Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie podnoszona przez Stronę argumentacja, że w związku z niekonstytucyjnością przepisu art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia obowiązku, gdyż podatnik nie został poinformowany o wszczęciu postępowania karno-skarbowego. Sąd zwraca uwagę, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt P 30/11, w którym Trybunał orzekł, że art. 70 § 6 pkt 1 O.p. jest niekonstytucyjny, został wydany 17 lipca 2012r. a więc po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny ( wyrok z dnia 28 czerwca 2012r.). W związku z tym, w momencie orzekania przez NSA przepis art. 70 § 6 pkt 1 O.p. korzystał z domniemania zgodności z Konstytucją. Zgodzić się należy ze Skarżącym, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego ma moc wsteczną, co oznacza, że przepis jest niekonstytucyjny od chwili jego wejścia w życie. Nie mniej podkreślić należy, że powołane przez Stronę wyroki odnoszą się wyłącznie do sytuacji, gdy sąd ponownie rozpoznaje sprawę, w której w międzyczasie doszło do zmiany stanu prawnego w wyniku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu. Sytuacja taka nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie, bowiem decyzja określająca należności w podatku od towarów i usług nie została uchylona do ponownego rozpatrzenia i jest prawomocna. Istotne jest również, na co zwrócił uwagę organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że zgodnie z art. 240 § 1 pkt 8 O.p. Skarżącemu przysługiwało prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, z czego jednak Strona nie skorzystała. Dopiero wznowienie postępowania dałoby możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy po zmianie stanu prawnego związanego z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Skoro zatem ustawodawca przewidział odpowiedni tryb umożliwiający wzruszenie decyzji ostatecznej, jakim w badanej sprawie jest wznowienie postępowania wymiarowego, po wydaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, wyznaczył czas, w którym podatnik powinien wystąpić z wnioskiem o wznowienie, to podjęcie działań w zakresie ewentualnego wzruszenia ustaleń dokonanych przez organy powinno nastąpić zgodnie z tymi przepisami. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że organ zasadnie przyjął, iż bieg terminu przedawnienia dochodzonego obowiązku został zawieszony, na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p., od [...] listopada 2008r. do [...] marca 2014r. Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że w dniu wszczęcia postępowań egzekucyjnych [...] i [...] lipca 2009r. (data wystawienia tytułów wykonawczych) obowiązki były wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Po okresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia, zobowiązania podatkowe przedawniłyby się z upływem [...] maja 2014. Jednakże zgodnie z art. 70 § 4 O.p. bieg terminu przedawnienia został przerwany wskutek zastosowania środków egzekucyjnych, o których Skarżący został zawiadomiony. Zgodnie bowiem z art. 70 § 4 O.p. jednym ze zdarzeń powodujących przerwanie biegu terminu przedawnienia jest zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia z tej przyczyny biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Środki egzekucyjne, o których mowa, zostały wymienione w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Wśród nich znajdują się takie, jakie zastosowano wobec Skarżącego a które organ szczegółowo omówił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia (str. 9-10 uzasadnienia). W przekonaniu Sądu kontrolowane postanowienia (zaskarżone i wydane w I instancji) nie naruszały prawa procesowego, ani materialnego. Organy poczyniły niezbędne ustalenia faktyczne i należycie uzasadniły podjęte rozstrzygnięcia. Nie stwierdziły podstaw do umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego, ponieważ zobowiązanie podatkowe, nie uległo przedawnieniu. Sąd ocenę tę podzielił i uznał za zgodną z prawem. Odnosząc się do kwestii doręczenia odpisu zarządzenia zabezpieczenia przed doręczeniem decyzji o dokonaniu zabezpieczenia zgodzić się należy z organem, że w okolicznościach niniejszej sprawy pozostaje to bez wpływu na kwestie przedawnienia należności objętych tytułami wykonawczymi nr [...] i [...]. Wobec prawidłowego ustalenia przez organy, że zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług dochodzone na podstawie wymienionych wyżej tytułów wykonawczych, nie uległo przedawnieniu, ponieważ wskutek podejmowanych czynności egzekucyjnych doszło do zawieszenia a nastąpienie przerywania biegu terminu przedawnienia, a po każdym takim przerwaniu termin przedawnienia biegł na nowo, dopuszczalne jest zaś wielokrotne wywołanie skutku przerwania terminu przedawnienia (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 czerwca 2010 r. sygn. P 26/10 orzekający o zgodności z Konstytucją RP przepisu art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej), to brak było podstaw do uwzględnienia żądania Strony do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wydane w następstwie rozpatrzenia żądania postanowienia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, w ocenie Sądu są zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło