I SA/Bd 659/09
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-09-30
Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest emerytura rolnicza, z której prowadzona jest egzekucja komornicza, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy jedynym dochodem jest niewielka emerytura, z której prowadzona jest egzekucja, a oszczędności brak, opłacenie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek w koniecznym utrzymaniu, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący K.S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wskazał, że jego jedynym dochodem jest emerytura rolnicza w kwocie 644,25 zł miesięcznie, z której prowadzona jest egzekucja komornicza. Nie posiada oszczędności, a jego majątek stanowi dom. Skarga dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 30 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych
I SA/Bd 659/09
UZASADNIENIE
W skardze na wskazaną wyżej decyzję K.S., działający poprzez pełnomocnika, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z wnioskiem oraz danymi zawartymi w treści formularza PPF, skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jedynym źródłem jego dochodu jest emerytura rolnicza w kwocie 644,25 zł. Wnioskujący wyjaśnił, że z tego świadczenia prowadzona jest egzekucja komornicza. Nie zgromadził oszczędności. Jako majątek wskazał dom.
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy poczynić uwagi ogólnej natury, dotyczące kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Zgodnie z dyspozycją art.199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., strony postępowania ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej.
Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a.
Art. 246 p.p.s.a. określa przesłanki przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z § 1 pkt 2 wskazanego artykułu osobie fizycznej można przyznać pomoc prawną w zakresie częściowym dopiero wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak wynika z utrwalonego w orzecznictwie poglądu, wykładnia ustawowego określenia " gdy osoba ta wykaże" sprowadza się do przyjęcia, że to na ubiegającym się o zwolnienie od kosztów spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy.
W niniejszej sprawie, informacje udzielone przez skarżącego, jak i te, które powołał organ decydując o umorzeniu ciążącego na podatniku zobowiązania pozwalają w ocenie referendarza na uznanie, że oświadczenie strony zawarte w formularzu PPF było wystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych.
Reasumując, wnioskujący jest samotną osobą w podeszłym wieku ( 80 lat). Osiąga stały, lecz niewielki dochód w kwocie 644 zł na miesiąc. Nie zgromadził także żadnych zasobów pieniężnych. To oznacza, że wykazał, iż opłacenie kosztów zainicjowanego postępowania sądowego, na obecnym etapie postępowania 100 zł, spowodowałoby uszczerbek w jego koniecznym utrzymaniu. Nie do zaakceptowania jest bowiem sytuacja, kiedy skarżący dochodząc swoich praw przed Sądem pozbawi łby się niezbędnych środków do zaspokajania elementarnych potrzeb życiowych.
Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z poszanowaniem poglądów wyrażonych w orzecznictwie i doktrynie, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło