I SA/Bd 69/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Asesor sądowy Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 marca 2007 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie opłaty targowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz D. P. kwotę 160 (sto sześćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z dnia [...] 2006 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie określenia D. P. wysokości zobowiązania w opłacie targowej za okres od 01 do 30 kwietnia 2006 r. oraz od 02 do 31 maja 2006 r. w kwocie 400,00 zł. Rozstrzygnięcie swoje organ odwoławczy oparł na następujących ustaleniach. Jak wynika ze zgromadzonych przez organ podatkowy pierwszej instancji materiałów, skarżąca prowadzi działalność handlową w wynajętym pomieszczeniu handlowym, tj. boks nr [...] na targowisku miejskim tzw. "Pasażu handlowym" zlokalizowanym w G.. Ustalono, iż w dniach od 01 do 30 kwietnia 2006 r. oraz od 02 do 27 maja 2006 r. podatniczka uchyliła się od uiszczenia opłaty targowej z tego tytułu. Stało się to podstawą do określenia jej, zgodnie z przepisami art. 15 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz § 1 ust. 1 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej G. z dnia [...] 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłaty targowej, wysokości zobowiązania w opłacie targowej za okres 50 dni (oprócz niedziel) w kwocie 400 zł. Jednocześnie organ podatkowy pierwszej instancji stwierdził, iż skarżąca nie będąc podatnikiem podatku od nieruchomości, nie podlega zwolnieniu od opłaty targowej na podstawie art.16 ww. ustawy. Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2006 r. strona reprezentowana przez pełnomocnika zwróciła się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie z wymienionym wnioskiem złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Grudziądza, żądając jej uchylenia. W uzasadnieniu wskazała, iż posiada stałe miejsce wykonywania działalności, którym jest targowisko w G. Zgodnie z zawartą umową, wynajmuje boks handlowy, za który płaci miesięczny czynsz umowny. Podkreśliła, iż z zgodnie z utrwalonym poglądem doktryny, za targowisko uznaje się miejsce, w którym każdy sprzedający musi mieć swobodny dostęp do miejsc sprzedaży. W jej opinii, w pasażu handlowym w G. taki swobodny dostęp do miejsc sprzedaży mają jedynie ci przedsiębiorcy, którzy zawarli umowy najmu. Są to więc ograniczenia cywilno – prawne. Odwołująca się stwierdziła, iż w związku z powyższym powinna ona, płacić podatek od nieruchomości, a nie opłatę targową. Na poparcie swojego stanowiska powołała się m.in. na wyrok NSA z dnia 25 marca 1993 r. SA/Po 207/93. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. stwierdziło, iż z art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jednoznacznie wynika, że podmiotem zobowiązanym do uiszczenia opłaty targowej jest podmiot dokonujący sprzedaży na targowisku. Dalej organ wyjaśnił, że według ust. 2 powołanego artykułu, targowiskami są wszelkie miejsca, w których jest prowadzony handel, z zastrzeżeniem ust. 2a, który stanowi, iż opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub częściach budynków, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. W ocenie organu odwoławczego nie było podstaw do uznania, że miejsce prowadzenia działalności skarżącej nie znajduje się na targowisku. Powołał przy tym § 1 ust. 1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej G. z dnia [...] 2004 r. w sprawie zasad funkcjonowania targowisk i hal targowych w granicach administracyjnych Gminy-Miasto G., który stanowi, że targowiska miejskie wraz z określeniem przedsiębiorcy prowadzącego określa załącznik nr 1 do uchwały, którego pkt 4 wskazuje Targowisko detaliczne położone przy [...]. Organ podkreślił, iż przepisy ww. uchwały stanowią prawo miejscowe i są źródłami prawa powszechnie obowiązującego, które w zakresie swojego obowiązywania wiążą organy podatkowe właściwe w sprawie. Następnie organ wskazał, że zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opłatę targową pobiera się niezależnie od należności przewidzianych w odrębnych przepisach za korzystanie z urządzeń targowych oraz za inne usługi świadczone przez prowadzącego targowisko, stąd uiszczanie czynszu umownego z tytułu najmu przedmiotowego boksu nie ma wpływu, zdaniem SKO w Toruniu, na obowiązek uiszczania opłaty targowej. Nie ma również, według organu odwoławczego, podstaw do zwolnienia strony z obowiązku uiszczania opłaty, gdyż jak ustalono, podatnikiem podatku od nieruchomości obejmującym przedmioty opodatkowania położone na targowisku jest przedsiębiorca prowadzący targowisko, tj. Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Nieruchomościami Sp. z o.o. z siedzibą w G., będące zgodnie z wyciągiem z rejestru gruntów właścicielem targowiska. Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu, a zwłaszcza przytoczonych poglądów doktryny i orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ odwoławczy stwierdził, że zostały one wyrażone w stanie prawnym, w którym obowiązywała inna definicja targowiska zawarta w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, stąd nie mogą być one wprost zastosowane do interpretacji obowiązujących przepisów prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto stwierdziła, iż utrwalona w orzecznictwie i literaturze prawniczej definicja targowiska nie zmieniła się i nadal obowiązuje zasada, iż targowisko to nie miejsce, w którym zlokalizowane są stałe przedsiębiorstwa handlowe. Ponownie wskazała, iż prowadzi przedsiębiorstwo handlowe, zgodnie z zawartą umową najmu z Miejskim Przedsiębiorstwem Gospodarki Nieruchomościami Sp. z o.o. w G., przedmiotem umowy jest nieruchomość – boks i z tego tytułu płaci czynsz dzierżawny. Stwierdziła, iż zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, jako posiadacz samoistny, jest podatnikiem podatku od nieruchomości za tę część nieruchomości, która jest przedmiotem umowy najmu. W związku powyższym, jej zdaniem, nie ma obowiązku zapłaty opłaty targowej. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie i podtrzymano argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego, w związku z tym podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego, aczkolwiek z innych przyczyn niż przywołane w skardze. Podkreślić należy, że na podstawie art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi. Oznacza to, że wniosek skarżącego wyznaczający zakres zaskarżenia nie pokrywa się z granicami rozpoznania przez sąd. Nie będąc związany granicami skargi sąd zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu (zasada oficjalności) wszelkich naruszeń prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Sąd zauważa, że decyzja organu I instancji została wydana dnia 3 sierpnia 2006r. (dowód doręczenia – 7 sierpnia 2006r.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz odwołanie noszą datę 23 sierpnia 2006r. (data wpływu do organu – 24 sierpnia 2006r.). Z treści podanego wniosku wynika, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminowi. Na podstawie art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania – jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowemu terminowi powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało złożone w przewidzianym przepisami terminie (Ordynacja podatkowa – B.Adamiak, J.Borkowski, R.Mastalski, J.Zubrzycki, Wydawnictwo "Unimex", s. 763). Stosownie do art. 228 § 1 pkt 2 tej ustawy organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie tego terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. W przypadku jednak złożenia odwołania po terminie wraz z wnioskiem o jego przywrócenie, organ odwoławczy nie może wydać postanowienia stwierdzającego uchybienie do wniesienia odwołania przed rozpatrzeniem wymienionego wniosku. Uwzględnienie prośby o przywrócenie terminu wyłącza bowiem możliwość wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (Ordynacja podatkowa – komentarz, S.Babiarz, B.Dauter, B.Gruszczyński, R.Hauser, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004r, 596). Zauważyć należy, iż z przedłożonych Sądowi akt administracyjnych nie wynika, aby organ odwoławczy rozpatrzył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania stosownie do trybu określonego w art. 162-163 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji również brak jest jakiegokolwiek odniesienia się do kwestii terminu do wniesienia odwołania. Na rozprawie przed tut. Sądem pełnomocnik skarżącego oświadczyła, że nie ma żadnej wiedzy, aby jej wniosek z dnia 23 sierpnia 2006 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji został rozpoznany. Podaje nadto, że wniosek o przywrócenie terminu złożyła osobiście w Urzędzie w dniu 24 sierpnia 2006 r. W sytuacji, w której odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminowi do jego wniesienia, niedopuszczalne jest rozpatrzenie odwołania bez uprzedniego wydania postanowienia o przywróceniu terminu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art. 152 cytowanej ustawy Sąd określił, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonane w całości. O kosztach sądowych rozstrzygnięto na podstawie art. 200 wskazanej ustawy.