I SA/Bd 717/11
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-10-25
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, może zostać uwzględniony w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek ZUS?Ratio decidendi
Zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych następuje z mocy ustawy i nie wymaga indywidualnego przyznania. Natomiast ustanowienie adwokata jako pełnomocnika przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezzasadny, gdyż strona jest z mocy ustawy zwolniona, natomiast wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony ze względu na brak środków na pokrycie kosztów pełnomocnika, co skutkowałoby pozbawieniem prawa do sądu.Stan faktyczny
D. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie skargi na decyzję ZUS dotyczącą odmowy umorzenia należności z tytułu składek. Strona jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, uzyskuje pomoc finansową od babci, nie posiada dochodów ani oszczędności, a także ma zadłużenia w bankach i urzędach skarbowych.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla strony oraz oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 25 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanowił: 1) ustanowić adwokata, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie
I SA/Bd 717/11
UZASADNIENIE
W dniu 10 października 2011r. (uzupełniony 22 października 2011r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) D. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W przedmiotowej sprawie zastosowanie będzie miał przepis art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy odmowy umorzenia należności z tytułu składek, a więc mieści się w zakresie ww. ustawowego zwolnienia od kosztów. Strona wystąpiła o zwolnienie jej od kosztów sądowych, od których to ponoszenia jest zwolniona z mocy ustawy tak więc przyznanie stronie prawa pomocy w tym zakresie jest bezzasadne i to niezależnie od jej sytuacji materialnej czy zdrowotnej.
Odnosząc się do kwestii ustanowienia adwokata to należy stwierdzić, że w tym przypadku rozpatruje się sytuację materialną strony.
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Uzyskuje pomoc finansową od babci w wysokości 300 zł miesięcznie. Według zeznań podatkowych PIT-37 za 2009r. nie uzyskała żadnego dochodu natomiast w 2010r. dochód wyniósł 232,70 zł. Poza tym posiada zadłużenie w instytucjach bankowych oraz skarbowych. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
Zatem reasumując należy stwierdzić, że ustanowienie pełnomocnika w postaci adwokata jest niemożliwe, gdyż skarżąca nie mając środków na pokrycie jego kosztów zostałaby pozbawiona prawa do sądu, które jest zagwarantowane przez Konstytucję RP.
Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło