I SA/Bd 760/11
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-11-16
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która wykazała miesięczny dochód netto gospodarstwa domowego w wysokości 4.231,29 zł i ponosi miesięczne zobowiązania w kwocie 3.743,05 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Kwota netto środków finansowych przypadających na jednego członka rodziny wynosi 1.057,82 zł, a po uiszczeniu zobowiązań pozostaje kwota wolna w wysokości 488,24 zł. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być ograniczone do sytuacji, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe. Wnioskodawczyni nie znajduje się w szczególnej trudnej sytuacji życiowej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni E. W. – F. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Wnioskodawczyni uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, wskazując na dochód netto gospodarstwa domowego w wysokości 4.231,29 zł i miesięczne zobowiązania w kwocie 3.743,05 zł. Referendarz sądowy uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
I SA/Bd 760/11 POSTANOWIENIE Dnia 16 listopada 2011r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. W. – F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanowił: oddalić wniosek
SA/Bd 760/11
UZASADNIENIE
Dnia 8 listopada 2011r. E. w. – F. złożyła wniosek (formularz PPF) o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Wniosek uzasadniła trudną sytuacją materialną. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z mężem oraz dwoma małoletnimi uczącymi się córkami. Posiada mieszkanie o powierzchni 46,40 m2. Mąż prowadzi działalność gospodarczą, zaś wnioskodawczyni jest zatrudniona w ramach stosunku pracy. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego wynosi 4.231,29 zł netto. Podała, że zobowiązania gospodarstwa domowego wynoszą 3.743,05 zł miesięcznie. Oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż nie wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż kwota netto środków finansowych przypadających na jednego członka rodziny wynosi 1.057,82 zł. Podkreślenia wymaga, że jest to kwota netto a więc wolna od wszelkich należności fiskalnych jak podatki, czy składki ZUS. Ponadto skarżąca podała, że zobowiązania gospodarstwa domowego wynoszą 3.743,05 zł miesięcznie zaś dochód gospodarstwa domowego wynosi 4.231,29 zł netto. Tak więc po uiszczeniu wszelkich zobowiązań pozostaje kwota wolna w wysokości 488,24 zł.
Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Prawo pomocy zaś przysługuje osobom, które znajdują się w trudnej sytuacji życiowej jak np. bezrobocie, choroba, klęska żywiołowa, ogólna nieporadność życiowa czy też śmierć jedynego żywiciela rodziny. Wnioskodawczyni nie dotyczy żadna z ww okoliczności.
Na marginesie należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie będzie miał przepis art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy odmowy umorzenia należności z tytułu składek, a więc mieści się w zakresie ww. ustawowego zwolnienia od kosztów.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło