I SA/Bd 779/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-12-17
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykonała wezwania do uzupełnienia dokumentacji obrazującej jej sytuację majątkową i finansową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. Brak wykonania takiego wezwania skutkuje brakiem możliwości oceny, czy istnieją przesłanki do przyznania prawa pomocy, co prowadzi do odmowy jego przyznania.Stan faktyczny
Skarżąca B. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. w przedmiocie podatku akcyzowego. Skarżąca złożyła oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, które okazało się niewystarczające do oceny jej sytuacji. Referendarz sądowy wezwał ją do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, a następnie przedłużył jej termin. Skarżąca jednak nie przedłożyła wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...]2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy
W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału wzywające do uiszczenia wpisu sądowego skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego od skargi..
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz dwójką małoletnich dzieci. Skarżąca oświadczyła, że z tytułu umowy o prace uzyskuje dochód w kwocie [...] zł miesięcznie, jednakże w chwili obecnej przebywa na zwolnieniu lekarskim w związku z urodzeniem dziecka. Strona oświadczyła, że wraz z mężem jest współwłaścicielką mieszkania o pow. [...] m², ponadto jej mąż jest właścicielem dwóch mieszkań o pow. [...] m² i [...] m². Posiada z mężem rozdzielność majątkową. Mąż wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą która jak wskazuje strona notuje stratę. Ponadto wnioskodawczyni wskazał, że obciążają ją zobowiązania kredytowe w kwocie [...]EUR, oraz jej męża w kwocie [...] zł. Dalej strona wskazuje, że przebywa na urlopie wychowawczym Nie posiada żadnych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych oraz nieruchomości.
Zarządzeniem z dnia 22 października 2013r. referendarz sądowy wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów obrazujących sytuację majątkowa i finansową wnioskodawczyni oraz jej męża.
Pismem z dnia 01 listopada 2013r. strona wniosła o przedłużenie terminu zakreślonego w zarządzeniu referendarza sądowego z dnia 22 października 2013r.
Zarządzeniem z dnia 15 listopada 2013r. referendarz sądowy przedłużył skarżącej termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o 10 dni licząc od dnia doręczenia zarządzenia.
Do dnia dzisiejszego skarżąca nie przedłożyła stosownych dokumentów oraz oświadczeń.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domagał się skarżący, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z cytowanego przepisu wynika, że dla przyznania prawa pomocy konieczne jest niewątpliwe udowodnienie, że poniesienie kosztów postępowania przekracza możliwości majątkowe strony. Art. 246 § 1 p.p.s.a. bowiem - dla przyznania prawa pomocy - wymaga wykazania, nie zaś innego - sumarycznego i uproszczonego dowiedzenia istnienia wskazanych w jego treści przesłanek.
W razie jednak, gdyby treść oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, obligatoryjnie składanego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (art. 252 § 1 p.p.s.a.) nie zawierała danych wystarczających do oceny, bądź też nasuwała by wątpliwości co do rzeczywistego stanu majątkowego strony i jej zdolności płatniczych, referendarz sądowy zgodnie z art. 255 p.p.s.a. zobligowany jest do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia tych okoliczności poprzez wezwanie strony do złożenia konkretnie określonych dokumentów i oświadczeń i dopiero w oparciu o taki materiał dowodowy wydaje rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy.
Niezastosowanie się przez stronę do wezwania referendarza sądowego wystosowanego w trybie wyznaczonym przez art. 255 p.p.s.a. ma ten skutek, że Referendarz sądowy nie może skorzystać ze wszystkich koniecznych do rozstrzygnięcia wniosku oświadczeń bądź dokumentów źródłowych. Ich brak powoduje, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości. Konsekwencją procesową takiego stwierdzenia może być nieuwzględnienie wniosku w jego pełnym zakresie, a nawet odmowa przyznania prawa pomocy (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, Warszawa 2008, str. 613-614 i powołane tam orzecznictwo).
W przedmiotowej sprawie, oświadczenia zawarte we wniosku skarżącej złożone na urzędowym formularzu PPF, były niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie strony skarżącej do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jej sytuacji majątkowej. Wezwano skarżącą m.in. do złożenia oświadczeń, potwierdzonych stosownymi dokumentami o uzyskiwanych dochodach i ponoszonych wydatkach oraz do nadesłania np. wyciągów z rachunku bankowego, czyli zasadniczego i miarodajnego dowodu obrazującego stan posiadania i możliwości płatniczych skarżącego.
Mając, zatem na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez skarżącą wykonane, uznać należy, że nie wykazała ona, iż ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jej osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych, z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło