I SA/Bd 792/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krenz- Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...] odmówił stronie wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] r. w sprawie wymiaru zaliczek na podatek dochodowy od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, na podstawie złożonej w dniu [...] r. korekty deklaracji PIT-6 do wymiaru zaliczek podatku dochodowego od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej za 2015 r. Pismem z dnia [...] r., uznanym przez organ za zażalenie, skarżący wniósł o uznanie zmniejszonych przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej zadeklarowanej w PIT-36 za 2015 r. Uzasadniając wniosek wskazał na trudną sytuację rodzinną i nieznajomość przepisów prawa podatkowego. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zażalenie skarżącego zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] r. zawierało prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie prawie do wniesienia zażalenia w ustawowym terminie, tj. 7 dni od dnia jego doręczenia. Postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, z uwagi na niemożność doręczenia w trybie art. 148 Ordynacji podatkowej, było dwukrotnie awizowane w dniach 2 i [...] r. i ostatecznie pozostawiono je, zgodnie z art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej, w aktach sprawy uznając za doręczone z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. po upływie 14 dni przechowywania pisma w placówce pocztowej - dnia [...] r. W świetle przywołanych, zaistniałych w niniejszej sprawie okoliczności organ stwierdził, że ustawowy termin do wniesienia zażalenia upłynął z dniem [...] r., zaś zażalenie skarżący wniósł dopiero w dniu [...] r., tj. 32 dni po ustawowym terminie. Z tego powodu organ uznał, iż w przedmiotowej sprawie termin zawity nie został zachowany. W zażaleniu nie zawarto wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że uchybienie ustawowego terminu do wniesienia zażalenia uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie przez organ odwoławczy przedmiotowej sprawy w administracyjnym toku postępowania. W skardze strona wniosła o rozpatrzenie "zażalenia na odmowną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej na zmniejszenie przychodu z działów specjalnych za rok 2015". Skarżący wskazał, że zgłoszony areał upraw na 2015 r. nie został w całości zagospodarowany z powodu jego choroby oraz choroby i śmierć żony. Podał, że obecnie nie prowadzi żadnych upraw. Wskazał, że nie był zapoznany z przepisami dotyczącymi zgłoszenia zmian w uprawach. Wniósł o rozpatrzenie zażalenia na korzyść podatnika z uwzględnieniem jego szczególnego przypadku. Końcowo wskazał, że złożył w dniu [...] r. PIT-36 za 2016 rok ze zmniejszonym dochodem i opłacił należny podatek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż postanowienie to nie narusza prawa. Swoje rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej oparł na art. 228 § 1 pkt 2 O.p. (w zw. z art. 239 tej ustawy). Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia. W myśl art. 236 § 2 pkt 1 O.p. zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia zażalenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. m.in. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2003 r. SA/Bk 271/2003, wyrok WSA z dnia 29 czerwca 2006 r., III SA/Wa 1085/2006). W rozpatrywanej sprawie postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] roku w sprawie wymiaru zaliczek na podatek dochodowy od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, na podstawie złożonej w dniu [...] roku korekty deklaracji PIT-6 do wymiaru zaliczek podatku dochodowego od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej za 2015 rok. Postanowienie to zawierało prawidłowe pouczenie o przysługującym prawie do wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. Postanowienie to zostało doręczone w trybie zastępczym uregulowanym w art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, w razie niemożności doręczenie pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) – w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez upoważnioną osobę. W takiej sytuacji - stosownie do art. 150 § 1a Ordynacji podatkowej - adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Natomiast art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej stanowi, że zawiadomienie o pozostawaniu pisma umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Powyższy przepis, ustanawiając zastępczy tryb doręczenia pism, umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo, którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej lub z urzędu gminy (miasta) w określonym terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu. W orzecznictwie sądowym jest powszechnie przyjęty pogląd, iż nie można uznać doręczenia za skuteczne, w sytuacji gdy nie wiadomo, czy doręczyciel powiadomił adresata o nadejściu pisma i miejscu gdzie może je odebrać. Miejsce pozostawienia awiza dla adresata winno zostać odnotowane na potwierdzeniu odbioru przesyłki. W sytuacji, gdy w aktach sprawy brak jest potwierdzenia, gdzie doręczyciel pozostawił awizo, nie można uznać, iż przesyłka została skutecznie doręczona w trybie doręczenia zastępczego (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., I FSK 565/05, wyrok NSA z dnia 14 sierpnia 1998 r., I SA/Gd 1457/96, wyrok SN z dnia 22 lutego 2001 r., III RN 70/00, wyrok WSA w Łodzi z dnia 7 listopada 2008 r., III SA/Łd 783/07). W rozpatrywanej sprawie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 14) wynika, że przesyłkę z powodu niezastania adresata pozostawiono w placówce pocztowej "F. ". Przesyłka była dwukrotnie awizowana w dniu 2 i [...] r. ,a awiza pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej. Podkreślenia wymaga, ze strona nie kwestionuje prawidłowości wypełnienie druku zwrotnego potwierdzenia odbioru przez doręczyciela. W rezultacie wskazane wyżej postanowienie należy uznać za skutecznie doręczone w dniu [...]. Zatem termin do wniesienia zażalenia upływał [...] r. Tymczasem skarżący pismem z dnia [...] r. (k. 21) wniósł zażalenie, a zatem po upływie terminu ustawowego do jego wniesienia. Zdaniem Sądu, powyższego pisma skarżącego z dnia [...] r. nie można potraktować jako wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Z adnotacji służbowej sporządzonej w dniu [...] r. przez pracownika Urzędu Skarbowego we [...], na okoliczność przeprowadzonej ze stroną rozmowy telefonicznej wynika, iż skarżący oświadczył, że powołane pismo stanowi zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego we [...] z dnia [...] r., z wnioskiem o jego uchylenie i uwzględnienie pierwotnego zeznania PIT-36 za 2015 r., które złożono dnia [...] r. Również w skardze skarżący nazywa powyższe pismo zażaleniem. Wskazane w skardze okoliczności związane z chorobą i śmiercią żony skarżącego oraz chorobą M. S., mogłyby być przez niego podnoszone w postępowaniu związanym z przywróceniem terminu do wniesienia zażalenia, jednakże takiego wniosku skarżący nie złożył, na co zwrócił uwagę organ w zaskarżonym postanowieniu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę w całości.