I SA/Bd 796/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2007-01-23
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, nie rozważając jednocześnie możliwości zastosowania przepisów dotyczących pomocy publicznej (art. 67b Ordynacji podatkowej), mimo że podatnik korzystał już z umorzeń i osiąga dochody z najmu?Ratio decidendi
Organy podatkowe naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 122 i 187 § 1, poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Nie rozważono zastosowania art. 67b Ordynacji podatkowej, który dotyczy pomocy publicznej dla przedsiębiorców, mimo że podatnik korzystał z wcześniejszych umorzeń i osiąga dochody z najmu, co mogło wskazywać na prowadzenie działalności gospodarczej. Brak wyjaśnienia tych okoliczności uniemożliwia ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Skarżący J. W. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza S. odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za 2006 r. Skarżący zarzucał błędną ocenę jego sytuacji finansowej i niezasadność obciążeń podatkowych dotyczących nieruchomości w stanie surowym. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że sytuacja finansowa podatnika pozwala na zapłatę podatku i nie istnieją przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2006 r. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego kwotę 500,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Asesor sądowy Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za 2006r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa , że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego kwotę 500,00 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Bd 796/06
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] 2006 r. Burmistrz S. odmówił umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości w kwocie 6.061 zł stanowiącej I ratę i w kwocie 6.064 zł stanowiącej II ratę tego podatku za rok 2006.
Od decyzji tej strona wniosła, podnosząc zarzut błędnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego poprzez przyjęcie, iż sytuacja finansowa podatnika pozwala na uiszczenie należnego podatku od nieruchomości. Skarżący zarzucił ponadto organowi pierwszej instancji przyjęcie "absurdalnego" wniosku, iż sprzedaż posiadanych przez podatnika nieruchomości stanowić może źródło spłaty należności podatkowych. Skarżący kwestionuje także zasadność obciążeń podatkowych dotyczących nieruchomości, które w jego ocenie, nie nadają się w aktualnym stanie do jakiegokolwiek użytku, ponieważ wymagają nakładów inwestycyjnych.
Decyzją z dnia [...] 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ wskazał, że zaskarżona decyzja podjęta została na zasadzie uznania administracyjnego określonego w art. 67a § l pkt 3 Ordynacji podatkowej, który pozwala umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub też odsetki za zwłokę w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Ulga ta ma charakter wyjątkowy, bowiem zasadą jest płacenie podatków.
Powyższe decyzje organów podatkowych podlegać mogą kontroli instancyjnej tylko w zakresie dotyczącym oceny sposobu zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a także oceny tego, czy uznanie organu podatkowego nie posiada cech działania dowolnego.
Zdaniem organu II instancji zaskarżona decyzja wydana została po przeprowadzeniu wszechstronnego postępowania dowodowego, w trakcie którego organ pierwszej instancji, zgodnie z art. 187 § l Ordynacji zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały dostępny materiał dowodowy.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wyczerpujące i trafnie ocenia sytuację finansowa podatnika. Odmowa umorzenia zaległości podatkowych została w sposób prawidłowy uzasadniona zarówno pod względem prawnym, jak i faktycznym.
Organ odwoławczy stwierdził, że nie sposób zgodzić się z zarzutem strony błędnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, tym bardziej, że argumentacja podniesiona w odwołaniu nie odnosi się do całokształtu zbadanych w postępowaniu podatkowym dowodów. Ogólnie sformułowany zarzut nieprawidłowej oceny wpływów i wydatków nie może stanowić podstawy wnioskowania o konkretnych błędach w ocenie materiału dowodowego, tym bardziej, że zupełności przeprowadzonego postępowania dowodowego skarżący nie kwestionuje.
Zdaniem organu konstatacja zaskarżonej decyzji, iż sytuacja finansowa podatnika pozwala na uiszczenie należnego podatku od nieruchomości, jest prawidłowa. Odmienna teza w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie mogłaby się ostać, tym bardziej, że skarżący nie przedstawił własnej oceny dowodów, która prowadziłaby do przeciwnego wniosku.
Argumentacja skarżącego zmierzająca do wykazania przesłanek wnioskowanej ulgi nie zasługuje, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, na uwzględnienie, ponieważ nie wskazuje na istnienie obiektywnych, względnie mających charakter losowy zdarzeń uniemożliwiających zapłatę podatku. Zdarzeniem takim nie mogą być przewidywane trudności w kontynuacji rozpoczętych inwestycji. Organ podniósł, iż skarżący zdawał sobie sprawę ze stanu nabywanych nieruchomości, konieczności nakładów inwestycyjnych oraz zapłaty związanych z nimi podatków. Podejmując się kosztownych robót remontowo-adaptacyjnych oraz zaciągając na ten cel kredyt, skarżący bez wątpienia kalkulował skutki swojego przedsięwzięcia i uwzględniać także musiał obciążenia podatkowe. Zasadnie zatem organ pierwszej instancji uznał, że nie istnieją przesłanki wnioskowanej ulgi, w postaci ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, w której wniosła o uchylenie decyzji organów l i II instancji. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nabyta przez niego nieruchomość stanowi zespół budynków poprodukcyjnych oraz budynek mieszkalny. Od chwili nabycia we wrześniu 2004 r. do chwili obecnej wykonał wiele prac zapobiegawczych i adaptacyjnych. Podniósł, iż w obecnym stanie budynki poprodukcyjne, które są obłożone wysokim podatkiem, nie mogą spełnić żadnej funkcji użytkowej, gdyż są to tylko surowe mury. Wskazał, że za budynki w stanie surowym, które nie zostały przekazane do użytku nie płaci się podatku. Do tej kwestii nie odniósł się ani organ l ani II instancji. Ponadto skarżący zaznaczył, że rozstrzygając kwestię zapłaty podatku od nieruchomości, musiał wybierać pomiędzy rezygnacją z jego zapłaty, a remontem dachu oraz zakupem węgla na zimę, aby zapewnić mieszkańcom dobre warunki mieszkania.
Wskazał, że jego obecna sytuacja finansowa nie pozwala na zapłatę przedmiotowego podatku. W jego ocenie nie można żądać, aby wyzbył się majątku, którego się dorobił po to, aby zapłacić podatek, który jego zdaniem jest bezzasadny.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art.134 § 1 tej ustawy Sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie któregoś z naruszeń prawa, powodujących wzruszenie zaskarżonej decyzji.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo.
Zgodnie z art. 67a §1 pkt 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art.67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.
Wspomniany art.67b §1 stanowi, że organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a:
1) które nie stanowią pomocy publicznej;
2) które stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis;
3) które stanowią pomoc publiczną: a) udzielaną w celu naprawienia szkód wyrządzonych przez klęski żywiołowe lub inne nadzwyczajne zdarzenia, b) udzielaną w celu zapobieżenia lub likwidacji poważnych zakłóceń w gospodarce o charakterze ponadsektorowym, c) udzielaną w celu wsparcia krajowych przedsiębiorców działających w ramach przedsięwzięcia gospodarczego podejmowanego w interesie europejskim, d) udzielaną w celu promowania i wspierania kultury, dziedzictwa narodowego, nauki i oświaty, e) będącą rekompensatą za realizację usług świadczonych w ogólnym interesie gospodarczym powierzonych na podstawie odrębnych przepisów, f) na szkolenia, g) na zatrudnienie, h) na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw, i) na restrukturyzację, j) na ochronę środowiska,
k) na prace badawczo-rozwojowe, l) regionalną,m) udzielaną na inne przeznaczenia określone na podstawie § 6 przez Radę Ministrów.
Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych wynikające z art. 67b §1 Ordynacji organ może udzielić w oparciu o ogólne przesłanki wynikające z art.67a, tj. w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.
Przez działalność gospodarczą, o której mowa w powyższym przepisie, w myśl art.3 pkt 9 Ordynacji podatkowej, rozumie się każdą działalność zarobkową w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców.
W przedmiotowej sprawie organy podatkowe podjęły rozstrzygnięcie w oparciu o art. 67a §1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził, że odmowa umorzenia zaległości podatkowych - w oparciu o ten przepis - została uzasadniona w sposób prawidłowy przez organ I instancji zarówno pod względem prawnym, jak i faktycznym.
Organy podatkowe nie rozważały natomiast w ogóle zastosowania w sprawie ar. 67b Ordynacji. Podstawowe znaczenia w tym zakresie ma wyjaśnienie czy skarżący prowadził działalność gospodarczą w rozumieniu Ordynacji podatkowej i czy ubiegał się o wnioskowaną ulgę w związku z tą działalnością.
Organ I instancji stwierdził, że skarżący osiąga dochody w postaci czynszu najmu w kwocie 2.300 zł miesięcznie. Remontowane lokale zamierza przeznaczyć na cele usługowo - mieszkalne. W piśmie z dnia 18 lipca 2006 r., będącego ustosunkowaniem się do wniesionego przez stronę odwołania, Burmistrz S. wskazał, że skarżący korzystał już z pomocy publicznej (bez wskazania jej rodzaju) w postaci umorzenia podatku od nieruchomości. W roku 2006 r. umorzono mu kwotę 5.836,50 zł, w 2005 r. kwotę 17.509,50 zł, a w 2004 r. kwotę 5.614,20 zł. Należy zauważyć, że z pomocy publicznej na podstawie obecnie, jak i poprzednio obowiązujących przepisów mogły korzystać podmioty prowadzące działalność gospodarczą.
Niewyjaśnienie powyższych okoliczności narusza art. 122 i art.187 §1 Ordynacji podatkowej. Wyrażona w art.122 zasada prawdy obiektywnej oznacza obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Zasadę te realizuje szereg przepisów o postępowaniu dowodowym, spośród których zasadnicze znaczenie ma art.187 §1, nakazujący zebrać i rozpatrzyć w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odpowiada też wymogom określonym w art.210 §4 Ordynacji. Przed rozważeniem czy w sprawie zaistniały przesłanki zastosowania art.67b Ordynacji nie jest możliwe stwierdzenie, czy podjęte przez organy podatkowe rozstrzygnięcie jest prawidłowe.
Mając powyższe uwadze na podstawie art.145§1 pkt 1 lit. a oraz c ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art.152 cyt. ustawy Sąd określił, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach sądowych rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło