I SA/Bd 804/16

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2017-01-19

Skład orzekający: Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób należyty swojego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, pomimo wezwania do uzupełnienia dokumentacji?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wywiązała się z obowiązku wykazania swojego stanu majątkowego i możliwości płatniczych poprzez dostarczenie wymaganych dokumentów źródłowych, mimo wezwania organu. Prawo do sądu nie jest absolutne i może być ograniczane, a inicjatywa dowodowa w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości. Mimo wezwania referendarza sądowego do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, spółka nie odpowiedziała na wezwanie. Spółka podała jedynie ogólne informacje o swoim kapitale zakładowym, środkach trwałych, stracie, stanie konta, środkach w kasie oraz zobowiązaniach. W uzasadnieniu wniosku wskazała na trudną sytuację finansową wynikającą z kryzysu w branży włókienniczej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...]" sp. z o.o. w T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "[...]" sp. z o.o. w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2011 r. postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy Wraz ze skargą wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosek skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych na urzędowym formularzu PPPr wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi [...] zł. W. środków trwałych wnioskodawcy wynosi [...] zł. Natomiast strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła [...] zł. Stan konta wynosi [...] zł. Ponadto skarżąca spółka wskazała, że środki pieniężne w kasie wynoszą [...] zł. Ponadto spółka posiada zobowiązania: z tytułu dostaw i usług – [...] zł; z tytułu podatków i ubezpieczeń [...] zł; z tytułu pożyczek długoterminowych – [...] zł. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w połowie 2013r. spółka na skutek głębokiego kryzysu gospodarczego, jaki wybuchł na rynku włókienniczym zmuszona została zaprzestać prowadzenia produkcji. Umowy z pracownikami wygasły w połowie maja 2013r. Jedyną osobą zatrudnioną w spółce pozostaje jej prokurent. Miesięczne zobowiązania spółki wynoszą ok. [...] zł, podczas gdy miesięczne przychody spółki wynoszą jedynie [...] zł. i pochodzą wyłącznie z wynajmu sieci wodnokanalizacyjnej oraz zabezpieczenia dostaw energii. Spółka posiada zobowiązania o znacznej wartości z tytułu pożyczek otrzymanych od jej wspólnika. Zarządzeniem z dnia [...] grudnia 2016r. referendarz sądowy wezwał spółkę do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Powyższe wezwanie pozostało bez odpowiedzi. W dniu [...] grudnia 2016r. spółka uiściła wpis od skargi. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, które stosownie do art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, może nastąpić dopiero wtedy, gdy wnioskodawca wykaże przesłanki pozwalające to uczynić, wskazane w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a., tj. że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jeżeli zatem strona nie wywiąże się w sposób należyty z ciążących na niej powinności przejawiających się przede wszystkim w wyczerpującym podawaniu informacji na temat jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz w dostarczaniu wszelkich dokumentów źródłowych pozwalających na wolną od wątpliwości weryfikację złożonego w tym zakresie oświadczenia, przyznanie prawa pomocy nie może zostać przyznane. Odnosząc powyższe do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca spółka do dnia dzisiejszego nie wykonała wezwania z dnia 6 grudnia 2016 r., tj. nie nadesłała żądanych dokumentów źródłowych oraz oświadczeń, które w pełni zobrazowałyby jej sytuację majątkową i finansową, w której się znajduje. Przyjąć zatem należy, że skarżąca nie wykazała jakoby zasługiwała na przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Bo skoro skarżąca spółka nie wykazała się chęcią współpracy, albowiem do dnia dzisiejszego nie odpowiedziała na wezwanie referendarza do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, to brak było podstaw aby przyjąć jakoby zasługiwała na dofinansowanie z budżetu państwa, gdyż prawo pomocy jest właśnie taką formą dotowania. Niedostarczenie żądanych dokumentów źródłowych potwierdzających aktualną sytuację finansową Spółki, w której się znajduje musi mieć bowiem wpływ na dokonywaną przez rozpoznającego wniosek ocenę (vide: S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka – Medek "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", Warszawa 2007 r., wyd. 1, s. 244). Nie zasługuje przecież na aprobatę stanowisko strony, która uchyla się od zaprezentowania stosownej dokumentacji potwierdzającej jej stan majątkowy i możliwości płatnicze. Z treści art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy p.p.s.a. wynika wszakże, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania istnienia przesłanek przemawiających za słusznością przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka poprzestała jedynie na ogólnikowych wyjaśnieniach, które uznano za niewystarczające w ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy powtórzyć, że prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń, gdyż to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku (vide: postanowienia NSA z dnia 15 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 258/06 oraz z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt I FZ 63/05). To z kolei oznacza, że dopóki skarżąca spółka nie nadeśle żądanych dokumentów źródłowych potwierdzających jej obecną sytuację finansową jej wniosek nie będzie zasługiwał na uwzględnienie. Treść art. 255 ustawy p.p.s.a. nie pozostawia bowiem wątpliwości co do tego, że od stron ubiegających się o przyznanie prawa pomocy oczekuje się aktywnej postawy procesowej przejawiającej się w dostarczaniu wszelkich żądanych dokumentów w oparciu o które ma zostać poddana analizie ich kondycja finansowa i możliwości płatnicze, albowiem uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za uwzględnieniem złożonego wniosku nie oznacza gołosłownego stwierdzenia przez podmiot na nie się powołujący, że te istnieją. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło