I SA/Bd 817/07
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2008-07-31
Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która została zwolniona z kosztów sądowych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli jej miesięczny dochód po odliczeniu stałych wydatków pozwala na pokrycie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona została już zwolniona z kosztów sądowych, a jej dochód po odliczeniu stałych wydatków pozwala na pokrycie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika. Przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zarówno zwolnienie od kosztów, jak i opłacenie pełnomocnika ma charakter wyjątkowy i przysługuje osobom pozbawionym środków do życia lub których środki są ograniczone.Stan faktyczny
Strona M.G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. Wcześniej została zwolniona z kosztów sądowych. Strona argumentowała, że jej trudna sytuacja materialna, spowodowana chorobą żony i syna, uniemożliwia jej opłacenie kosztów postępowania i pełnomocnika. Wskazała na dochód gospodarstwa domowego w wysokości 3303 zł i miesięczne wydatki w kwocie 1045 zł.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy M.G. w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania postanowił odmówić przyznania prawa pomocy.
I SA/Bd 817/07
UZASADNIENIE
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 1 lutego 2008 r. przyznano M.G. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania.
Wyrokiem z dnia 11 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na wyżej wskazaną decyzję. Wraz ze skargą kasacyjną od orzeczenia Sądu, odrzuconą postanowieniem z dnia 11 marca 2008 r., skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W formularzu PPF zainteresowany zaznaczył jednak, iż ubiega się o ustanowienie radcy prawnego. Ponownie podniósł, że sytuacja materialna, w której się znajduje uniemożliwia opłacenie kosztów zainicjowanej sprawy sądowoadministracyjnej. Podkreślił, iż ponosi "stale koszty prowadzenia spraw", przy czym również toczy się wobec niego postępowanie egzekucyjne. W dalszej części uzasadnienia żądania przytoczył argumentację zawartą we formularzu z dnia 7 stycznia 2008 r. odnośnie szczególnej szczególną sytuacji rodzinnej i materialnej, na która wpływa ciężka choroba żony oraz syna i wynikające z tego wysokie koszty leczenia. Dochód gospodarstwa domowego wynosi 3303 zł. Wnioskodawca oświadczył, iż od dnia 1 lutego 2008 r. nie uległy zmianie jego możliwości płatnicze.
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie.
Prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenie jego wynagrodzenia i wydatków( art.244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Wniosek o ustanowienie adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym ( art.245 § 3 ustawy p.p.s.a.).Zgodnie z przepisem art.246 § 1 pkt 2 powoływanej ustawy przysługuje ono osobie fizycznej w sytuacji, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z danych zawartych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi z żoną oraz synem wspólne gospodarstwo domowe. Zatem przy ustalaniu sytuacji materialnej wnioskodawcy należy brać pod uwagę nie tylko jego dochód, ale również dochód osoby pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Z wniosku wynika, iż wynosi on 3303 zł i obejmuje dochód z tytułu działalności gospodarczej prowadzonej przez stronę w formie spółki "[...] " sc w Grudziądzu - 1830 zł oraz wynagrodzenie żony za pracę - 1830 zł.
Po stronie stałych miesięcznych wydatków skarżący wykazał następujące pozycje: czynsz: 596 zł, zakup energii elektrycznej -224 zł, dostęp do internetu 55 zł, zakup leków 170 zł. Rodzina ponosi bliżej nieokreślone koszty dojazdu i pobytu w szpitalu oraz spłaty kredytu. Łącznie suma stałych miesięcznych wydatków wynosi 1045 zł. Zatem po odliczeniu ich od dochodu rodzinie pozostaje do dyspozycji kwota – 2258 zł.
Podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w pierwszym rzędzie w dwóch aspektach – z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej jej możliwości finansowych.
Jak już wskazano wyżej, skarżący nie ponosił dotychczas żadnych kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem sądowoadministracyjnym ( wpis, opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku), gdyż z tego obowiązku został zwolniony postanowieniem referendarza z dnia 1 lutego 2008 r. Z kolei do kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika należy zaliczyć wynagrodzenie należne za prowadzenie sprawy. Stawka minimalna wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego w sprawie wynosi stosownie do § 14 ust. 2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) 240 zł netto (292,80 zł brutto).Odnosząc więc kwotę 292,80 zł do miesięcznych dochodów rodziny skarżącego, która po odliczeniu stałych miesięcznych wydatków wynosi – 2258 zł, jak i faktu uprzedniego zwolnienia od kosztów sądowych stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uznania, iż zainteresowany nie jest w stanie w takiej sytuacji ponieść części kosztów postępowania. Tym bardziej, że nie wykazał nowych okoliczności świadczących o pogorszeniu jego sytuacji finansowej. Przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zarówno zwolnienie od kosztów jak i opłacenie pełnomocnika ma charakter wyjątkowy i przysługiwać powinno osobom pozbawionym środków do życia, lub których środki te są ograniczone.
W świetle powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło