I SA/Bd 819/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Asesor sądowy Mirella Łent Protokolant Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Anny N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia [...] 2006 r. nr [...] 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości Decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia [...] 2006r. Nr [...] odmawiająca przyznania Annie N. płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] 2005r. wpłynął do Biura Powiatowego w L. wniosek skarżącej o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych w ramach Planu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Do przedmiotowego wniosku załączono plan rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, akt notarialny umowy nieodpłatnego przekazania gospodarstwa rolnego z dnia [...] 1990r., oświadczenie o prowadzeniu gospodarstwa rolnego z dnia [...] 2005r., umowę dzierżawy z dnia [...] 2002r. oraz zaświadczenie Urzędu Gminy w L. Pismem z dnia [...] 2005r. producent rolny złożył zmianę do wniosku o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych. Decyzją z dnia [...] 2006r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. odmówił Annie N. przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Uzasadniając przedmiotową decyzję organ I instancji wskazał na brak załącznika potwierdzającego prawo własności beneficjenta oraz stwierdził, że powierzchnia użytków rolnych w gospodarstwie jest mniejsza niż 1 ha. Decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. uchylił powyższą decyzję z uwagi na nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] ponownie odmówił skarżącej przyznania wnioskowanej pomocy finansowej. W uzasadnieniu wskazano, iż wnioskodawczyni w dniu złożenia wniosku o pomoc finansową na działanie wspieranie gospodarstw niskotowarowych prowadziła działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o łącznej powierzchni 16,33 ha położonej we wsi H., którego jest współwłaścicielem wraz z panem Bogdanem Andrzejem G. W ocenie organu I instancji przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 grudnia 2004r. (Dz. U. z 2004r. Nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich dla potrzeb przyznania pomocy finansowej dla gospodarstwa niskotowarowego dopuszcza tylko i wyłącznie istnienie współwłasności gospodarstwa rolnego wraz z współmałżonkiem. Pismem z dnia [...] 2006r. skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Przedmiotowemu rozstrzygnięciu zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 grudnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004r. Nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię w/w przepisu. Decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż z treści § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 grudnia 2004r. (Dz. U. z 2004r. Nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich wynika, iż płatność dla gospodarstwa niskotowarowego jest udzielana producentowi rolnemu, który w dniu złożenia wniosku prowadził działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym stanowiącym przedmiot odrębnej własności producenta rolnego albo jego małżonka, albo przedmiot ich współwłasności. Ponadto podkreślono, iż zgodnie z definicją gospodarstwa rolnego zawartą w planie rozwoju obszarów wiejskich, opracowanym na podstawie art. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, za gospodarstwo rolne należy uznać gospodarstwo o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych. Z załączonego do akt sprawy aktu notarialnego wynika natomiast, iż skarżąca jest współwłaścicielem wraz z bratem panem Bogdanem Andrzejem G. nieruchomości położonej we wsi H. o łącznej powierzchni 16,33 ha. W ocenie organu odwoławczego w dniu złożenia wniosku o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych skarżąca nie prowadziła działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym stanowiącym przedmiot jej własności, własności jej współmałżonka, albo będącym przedmiotem ich współwłasności z uwagi na fakt, iż jest właścicielem nieruchomości wraz z osobą trzecią (bratem), a tym samym nie spełnia kryteriów określonych powyższymi przepisami uprawniających ją do otrzymania wnioskowanej płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 grudnia 2004r. (Dz. U. z 2004r. Nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich poprzez błędną wykładnię przedmiotowego przepisu oraz zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonej decyzji polegający na przyjęciu, iż wnioskodawca nie spełnia warunków dla przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. w całości podtrzymując argumentacje zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należy uznać za zasadną, aczkolwiek z innych przyczyn niż te, które zostały w niej podniesione. Stosownie do treści art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd jest uprawniony dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Niemniej jednak Sąd zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna była być przedmiotem postępowania przed organami administracji i wydawanych w nim aktów (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001r., sygn. akt I S.A. 863/00). W przedmiotowej sprawie niezależnie od zarzutów podniesionych przez strony w pismach procesowych Sąd stwierdza, że przepis § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 z póź. zm.) został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Z treści art. 1 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm.) wynika, że może być udzielana pomoc finansowa na wspieranie gospodarstw niskotowarowych. Beneficjentem tej pomocy zgodnie z art. 5 ust. 1 w/w ustawy są producenci rolni. Ustawa nie definiuje pojęcia producenta rolnego, tylko w tym zakresie odsyła do przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Z kolei w ustawie z dnia 18 stycznia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004r. Nr 10, poz. 76 z póź. zm.) w art. 3 pkt 3 podana została definicja producenta rolnego. W rozumieniu powyższego przepisu producentem rolnym jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej - będąca posiadaczem gospodarstwa rolnego lub posiadaczem zwierzęcia. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. Rada Ministrów została upoważniona do określenia szczegółowych warunków i trybu udzielania, wstrzymywania, zawieszania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na działania objęte planem rozwoju obszarów wiejskich. W dniu 7 grudnia 2004 zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 z póź. zm.) Z tej delegacji nie wynika aby Rada Ministrów została upoważniona do zawężenia kręgu podmiotów uprawnionych do skorzystania z pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych bowiem skoro w ustawie określono krąg beneficjentów tej pomocy tj. producenta rolnego w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji to należy przyjąć, że w części w której akt wykonawczy tj. § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia wprowadził ograniczenia podmiotowe do otrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego wyłącznie dla producentów rolnych prowadzących działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym stanowiącym przedmiot odrębnej własności producenta rolnego albo jego małżonka, albo przedmiot ich współwłasności to w tym zakresie rozporządzenie zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Jednocześnie należy podkreślić, że organy administracji publicznej nie mogą odmówić zastosowania przepisu rozporządzenia nawet w przypadku, gdy jest on wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej. Sąd natomiast związany jest wyłącznie Konstytucją i ustawami. Zgodnie bowiem z art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sędziowie sądów administracyjnych w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Zasada powyższa jest powtórzeniem zapisu zawartego w art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do skutecznego kwestionowania mocy obowiązującej aktu podustawowego tj. rozporządzenia, gdyż należy to do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego. Jednakże stwierdzając, iż taki akt w jakiejś części został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, może odmówić zastosowania tego przepisu w konkretnej sprawie. Skoro zatem rozstrzygnięcie sprawy nastąpiło na podstawie przepisu § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, który to przepis w ocenie Sądu został wydany z przekroczeniem ustawowego upoważnienia to tym samym nie może on stanowić podstawy rozstrzygnięcia w tej konkretnej sprawie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 135, art. 145 §1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji. O kosztach sądowych Sąd orzekł stosownie do art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.