I SA/Bd 828/16
WyrokWSA w Bydgoszczy2017-02-07
Skład orzekający: Zdzisław Pietrasik, Leszek Kleczkowski, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ulga w podatku rolnym z tytułu klęski żywiołowej, która wystąpiła pod koniec roku podatkowego, może zostać przyznana za rok następny, jeśli podatnik nie zapłacił podatku za rok, w którym wystąpiła klęska?Ratio decidendi
Ulga w podatku rolnym z tytułu klęski żywiołowej może być przyznana za rok, w którym klęska miała miejsce. Jeżeli klęska wystąpiła po zapłaceniu podatku za dany rok, ulga stosuje się w następnym roku podatkowym. W sytuacji, gdy podatnik nie zapłacił podatku za rok, w którym wystąpiła klęska, nie może domagać się ulgi za rok następny, ponieważ granica przyznania ulgi jest wymiar podatku za dany rok.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie ulgi w podatku rolnym za 2016 rok, argumentując, że pod koniec 2015 roku wystąpiła klęska żywiołowa (przemarznięcie upraw). Organy podatkowe odmówiły przyznania ulgi, wskazując, że nie został wprowadzony stan klęski żywiołowej, a ponadto ulga mogła być przyznana tylko za rok, w którym klęska wystąpiła (2015), a nie za rok następny (2016), zwłaszcza że spółka nie zapłaciła podatku za 2015 rok. Spółka podnosiła również zarzuty proceduralne dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krenz- Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017r. sprawy ze skargi O. H. Z. Z. Spółka z o. o. w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania ulgi w podatku rolnym oddala skargę
1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2016r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza C. z dnia [...] kwietnia 2016r. odmawiającą przyznania ulgi w podatku rolnym z tytułu wystąpienia klęski żywiołowej poprzez zaniechanie ustalenia albo poboru w całości lub w części podatku rolnego od gruntów stanowiących własność O.C.Z.Z. Sp. z o.o. w C. (skarżąca) za 2016r.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
P. z dnia [...] marca 2016r. skarżąca zwróciła się do organu podatkowego z wnioskiem o przyznanie ulgi w podatku rolnym poprzez zaniechanie ustalania i poboru w całości podatku rolnego od gruntów stanowiących jej własność położonych na terenie Gminy C. za rok 2016.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że z końcem roku kalendarzowego 2015 - w miesiącu grudniu - wystąpiła klęska żywiołowa polegająca na nagłym obniżeniu temperatury i braku pokrywy śnieżnej, która spowodowała przemarznięcie na znacznych obszarach upraw należących do skarżącej, tym samym powstanie istotnych szkód. Klęska wystąpiła pod koniec grudnia 2015r., a zatem po zapłaceniu przez spółkę
podatku za 2015r., stąd zasadny w jej ocenie był wniosek o przyznanie ulgi w podatku w 2016r.
2. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. Burmistrz [...] odmówił skarżącej przyznania wnioskowanej ulgi. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ powołując się na art. 13 c ustawy z dnia [...] listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013r. poz. 1381 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od dnia [...] stycznia 2016r. wskazał, że na terenie Gminy C. nie został wprowadzony stan klęski żywiołowej, stąd nie została spełniona przesłanka z art. 13c ww. ustawy.
3. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o uchylenie powyższego rozstrzygnięcia zarzucając naruszenie: art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1, art. 200 § 1, art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. (Dz. U. z 2015r. poz. 613 ze zm. – dalej "O.p."), a także art. 13 c pkt 1 ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015r. poprzez jego niezastosowanie, a zastosowanie przepisu w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 stycznia 2016r.
4. Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło zarzuty zawarte w odwołaniu dotyczące nieprawidłowego zastosowania przez organ I instancji przepisu art. 13 c ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016r., a także pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Jednocześnie organ wskazał, że powyższe uchybienia nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia. Organ przywołał treść art. 13c ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015r. wskazując, że ulga unormowana w tym przepisie nie mogła być przyznana bowiem spółka nie zapłaciła podatku za 2015r. Zdaniem organu w sytuacji gdy podatnik żądał we wniosku zastosowania ulgi w podatku rolnym za 2016r., a nie zapłacił podatku za 2015r., należało odmówić przyznania ulgi w podatku rolnym przez zaniechanie jego ustalania albo poboru w całości lub w części w 2016r. Podatnik w takiej sytuacji mógł żądać ulgi (i taka mogła mu być przyznana) tylko za ten rok podatkowy, w którym klęska miała miejsce tj. za 2015r.
5. W skardze do Sądu strona wniosła o uchylenie powyższe decyzji zarzucając jej naruszenie:
- art. 200 § 1 O.p. przez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się w przedmiocie całego zgromadzonego materiału dowodowego, albowiem już po zawiadomieniu strony o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia w przedmiocie materiału dowodowego w piśmie z dnia [...] sierpnia 2016r., doręczonego w dniu [...] sierpnia 2016r., i po wniesieniu przez pełnomocnika wnioskodawcy odpowiedzi na w ww. pismo w dniu [...] września 2016r., w sprawie został zgromadzony dodatkowy materiał dowodowy w postaci pisma organu I instancji z dnia [...] września 2016r., z którym pełnomocnik skarżącej nie miał możliwości się zapoznać i zająć stanowiska w przedmiocie tego pisma;
- art. 233 § 2 w zw. z art. 121 § 1, art. 122 i art. 187 § 1 O.p., przez jego błędne niezastosowanie i nieuchylenie w całości decyzji organu I instancji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia jej przez ten organ, co doprowadziło do sprzecznego z zasadą budzenia zaufania do organów podatkowych niepodjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz naruszenia obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, przez nieprzeprowadzenie dowodów wskazanych przez skarżącą w wypowiedzeniu się co do zebranego materiału dowodowego z dnia [...] kwietnia 2016r. i oparcie rozstrzygnięcia na faktach nieznajdujących potwierdzenia zgromadzonym materiale dowodowym;
- art. 201 § 1 ust. 2 O.p., zgodnie z którym: "Organ podatkowy
zawiesza postępowanie: gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione
od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd", w sytuacji
gdy rozpoznanie niniejszej sprawy i uwzględnienie bądź nie wniosku o
zwolnienie z podatku rolnego za rok 2016 organ podatkowy uzależnił od zapłaty
przez podatnika podatku rolnego za rok 2015, w której to sprawie postępowanie
nadal się toczy i nie zostało jeszcze ostatecznie zakończone;
- art. 13 c pkt 3 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1381 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2015r. - poprzez jego błędne zastosowanie, które miało miejsce przedwcześnie, bowiem postępowanie w przedmiocie zapłaty podatku rolnego przez skarżącą za rok 2015 nadal jest w toku, w związku z czym oddalenie wniosku o zwolnienie z podatku rolnego należnego za rok 2016 było przedwczesne, bowiem w razie uwzględnienia podatku rolnego dotyczącego roku 2015 skarżąca w ogóle nie będzie zobowiązana do uiszczania tego podatku, a w razie jego ostatecznego nieuwzględnienia w całości lub w części skarżąca będzie zobowiązana do zapłaty podatku za rok 2015 w całości lub w części, w związku z czym podatek ten zostanie zapłacony.
6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
7. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej "p.p.s.a."). W myśl art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje
na uwzględnienie.
8. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podzielił zarzuty strony zawarte w odwołaniu dotyczące nieprawidłowego zastosowania przez organ I instancji przepisu art. 13 c ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016r., a także pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, stwierdzając jednocześnie, że powyższe uchybienia nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia, albowiem przesłanka określona w art. 13c ust. 3 ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015r. nie została spełniona, bowiem spółka nie zapłaciła podatku za 2015r.
Storna w skardze podnosi, że oprócz wniosku strony zawartego w piśmie z dnia [...] marca 2016r. o przyznanie ulgi w podatku rolnym za 2016r. z uwagi na wystąpienie zdaniem strony w miesiącu grudniu 2015r. klęski żywiołowej w wyniku, którego wydana została zaskarżona decyzja będąca przedmiotem skargi toczy się postępowanie wywołane wnioskiem strony z września 2015r. o przyznanie ulgi w podatku rolnym za 2015r. z uwagi na wystąpienie w 2015r. innej klęski żywiołowej – suszy. Jak podnosi strona organ odwoławczy w sprawie wywołanej wnioskiem strony z miesiąca września 2015r. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji (sprawa zarejestrowana w Samorządowym Kolegium Odwoławczym pod nr [...]) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Strona podnosi również, że w przypadku przyznania jej ulgi w podatku rolnym, o którą wniosła we wrześniu 2015r. nie będzie zobligowana do zapłaty podatku za ten okres rozliczeniowy.
9. W myśl art. 13c ust. 1 ustawy o podatku rolnym w brzmieniu obowiązującym do [...] grudnia 2015r., który jak trafnie wskazał organ odwoławczy i strona skarżąca winien znaleźć zastosowanie w przedmiotowej sprawie w razie wystąpienia klęski żywiołowej, która spowodowała istotne szkody w budynkach, ziemiopłodach, inwentarzu żywym lub martwym albo w drzewostanie, przyznaje się podatnikom ulgi w podatku rolnym przez zaniechanie jego ustalania albo poboru w całości lub w części, w wysokości zależnej od rozmiarów strat spowodowanych klęską w gospodarstwie rolnym. Przy przyznawaniu ulg i ustalaniu ich wysokości uwzględnia się wysokość otrzymanego odszkodowania z tytułu ubezpieczenia ustawowego (ust. 2). Ulgę przyznaje się za ten rok podatkowy, w którym klęska miała miejsce; jeżeli klęska miała miejsce po zapłaceniu podatku za dany rok, ulgę stosuje się w następnym roku podatkowym (ust. 3).
W sprawie szczególnego znaczenia nabiera ust. 3 tego przepisu, gdyż ustala on warunki, w jakich klęska żywiołowa może skutkować przyznaniem ulgi. Otóż ustawodawca wyraźnie przypisał ulgę do roku, w którym klęska wystąpiła. Jak wynika z akt sprawy skarżący w piśmie z dnia [...] marca 2016r. wniósł o przyznanie ulgi w podatku rolnym za 2016r. z uwagi na wystąpienie zdaniem strony w miesiącu grudniu 2015r. klęski żywiołowej. Zdaniem Sądu w świetle regulacji art. 13c ust. 3 ustawy o podatku rolnym zaniechanie ustalania czy poboru podatku mogłoby dotyczyć roku 2015 a nie roku 2016, o co wnioskowała strona skarżąca. Takie uregulowanie ma swoje uzasadnienie w tym, że płatność podatku rolnego występuje w trakcie roku i gdyby klęska wystąpiła po uiszczeniu należności, to poprzez brak stosownego zapisu podatnik byłby w tym roku pozbawiony możliwości uwzględnienia szkód w swych rozliczeniach z organem podatkowym. Stąd ustawodawca przewidział możliwość zaniechania podatku za rok następny po roku, w którym wystąpiła klęska żywiołowa. Co prawda organ odmawiając przyznania wnioskowanej ulgi powołał się na okoliczność, że skoro strona nie zapłaciła podatku za 2015r. to należało domówić przyznania ulgi w podatku rolnym za 2016r. pomijając w swoich rozważaniach fakt wystąpienia przez stronę skarżącą wnioskiem z września 2015 o przyznanie ulgi za 2015r. to jednakże w kolejnym zdaniu trafnie stwierdził, że podatnik mógł żądać ulgi tylko za ten rok podatkowy w którym klęska miała miejsce tj. za 2015r.
Podkreślenia wymaga, że ulga w podatku rolnym nie jest tożsama z odszkodowaniem, które to może być wypłacone stronie w razie posiadania stosownej umowy z ubezpieczycielem. G. granicą przyznania ulgi w podatku rolnym za dany rok podatkowy jest wymiar podatku rolnego za ten rok. Zatem zarówno wniosek strony z września 2015r. jak również wniosek z marca 2016r. powinien dotyczyć roku 2015. Skoro strona we wniosku z marca 2016r. domagała się przyznania ulgi w podatku rolnym za 2016r. to organ w świetle art. 13c ust. 3 ustawy o podatku rolnym zobligowany był odmówić przyznania ulgi.
Sąd dostrzegł uchybienie organu dotyczące naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej, jednakże uchybienie to nie miało wpływy na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia z powodów wskazanych powyżej.
Sąd nie podzielił pozostałych zarzutów dotyczących naruszenia reguł postępowania podatkowego w tym art. 121 § 1, art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej.
Reasumując stwierdzić należy, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia w ostatecznym rozrachunku zaskarżona decyzja, co do rozstrzygnięcia odpowiada prawa, co na mocy art. 151 p.p.s.a. spowodowało oddalenie skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło