I SA/Bd 854/11

WyrokWSA w Bydgoszczy2011-12-06

Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy choroba żony, która odebrała korespondencję i nie poinformowała o tym męża z powodu zaników pamięci, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że choroba żony skarżącego, cierpiącej na zaniki pamięci, która odebrała korespondencję i nie przekazała jej mężowi, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ pominął ten fakt, nie ustosunkowując się do niego, co stanowi naruszenie przepisów KPA, w szczególności art. 7, 77 i 58. Dodatkowo, organ błędnie wydał decyzję zamiast postanowienia w sprawie pozostawienia wniosku bez rozpoznania, co skutkowało błędnym pouczeniem strony.
Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej umorzenia odsetek za zwłokę. Skarżący tłumaczył uchybienie terminu chorobą żony, która odebrała korespondencję i nie poinformowała go o tym z powodu zaników pamięci. Organ uznał, że przyczyna ta nie uzasadnia przywrócenia terminu i dodatkowo stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie. Skarżący w skardze zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 7, 77 i 58, wskazując na niewyjaśnienie stanu faktycznego i powierzchowne zapoznanie się z argumentacją. Podkreślił, że dokumentacja medyczna żony potwierdza jej stan zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i określono, że nie może być wykonana w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 06 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił stronie umorzenia odsetek za zwłokę w łącznej kwocie 7.114 zł powstałych od należności z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. W wyniku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] postanowił o pozostawieniu sprawy bez rozpatrzenia z powodu niezachowania terminu do wniesienia wniosku. Wnioskiem z dnia 18 lipca 2011 r. skarżący wystąpił o przywrócenie terminu do rozpatrzenia sprawy powołując się na fakt, iż opóźnienie w złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy spowodowane było tym, że korespondencję z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odebrała żona chorująca na zaniki pamięci, która nie poinformowała go o fakcie odebrania przesyłki. Skarżący podał, że dopiero po pewnym czasie natknął się na list, w którym znajdowała się decyzja z dnia 19 maja 2011 r. Po tym fakcie niezwłocznie złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku, z powodu przekonania, że termin ten jeszcze nie upłynął. Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowił odmówić przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu organ wskazał, że małżonka strony, w dniu 24 maja 2011 r. własnoręcznym podpisem, złożonym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, potwierdziła odbiór przedmiotowej decyzji, w której strona została pouczona o możliwości zwrócenia się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. Pismo o ponowne rozpatrzenie wniosku o umorzenie zadłużenia z tytułu składek skarżący złożył w dniu 21 czerwca 2011 r., natomiast termin 14 dni na złożenie ww. wniosku minął w dniu 08 czerwca 2011 r. Zatem z uwagi na upływ terminu do złożenia powyższego wniosku, w dniu [...] została wydana decyzja o pozostawieniu sprawy bez rozpatrzenia. Zdaniem organu, w złożonym wniosku o przywrócenie terminu skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności świadczących o braku winy w uchybieniu terminu. W tym zakresie organ podał, że do przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej, które uzasadniają brak winy w uchybieniu terminu zalicza się przede wszystkim okoliczności utożsamiane z działaniem siły wyższej, takie jak przerwa w komunikacji, powódź, pożar, nagła choroba, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Skarżący natomiast wskazał jedynie, że powodem złożenia wniosku po terminie był fakt, iż korespondencję z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odebrała żona chorująca na zaniki pamięci, która nie poinformowała go o fakcie odebrania przesyłki. Ponadto organ dodał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony co najmniej 21 dni po ustaniu przyczyny uchybienia terminu, albowiem pismo o ponowne rozpatrzenie wniosku w sprawie umorzenia należności zostało złożone w dniu 21 czerwca 2011 r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do złożenia przedmiotowego wniosku skarżący złożył w dniu 19 lipca 2011 r. tj. 28 dni po ustaniu przyczyny uchybienia terminowi. Mając na uwadze powyższe, organ uznał, że strona nie wykazała żadnych przesłanek do przywrócenia terminu, które wynikają z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego tzn. nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy oraz nie złożyła wniosku w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę powstałych od należności z tytułu składek. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 i art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego, powierzchowne zapoznanie się z podnoszoną argumentacją oraz pozbawienie strony możliwości rozpatrzenia wniosku przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn nie leżących po jego stronie. Podniósł, że korespondencję odebrała jego żona, która ma zaniki pamięci, położyła list na stosie gazet i innych dokumentów nie informując go o tym fakcie. Skarżący wskazał, że robiąc porządki natknął się na ten list i po jego przeczytaniu niezwłocznie złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Ponieważ nie wiedział, kiedy nastąpił odbiór listu poleconego, nie składał wniosku o przywrócenie terminu. Dopiero po otrzymaniu decyzji złożył wniosek o przywrócenie terminu. Wskazał, że w zgromadzonej przez Zakład dokumentacji znajduje się również dokumentacja medyczna jego żony, która potwierdzała stan jej zdrowia i zakres dolegliwości. Końcowo skarżący podkreślił, że pozbawienie go możliwości skorzystania z ponownego rozpatrzenia sprawy przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie może spowodować obarczenie go ogromną sumą odsetek, których nie jest w stanie spłacić i co może spowodować radykalne pogorszenie jego sytuacji życiowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że dopatrzył się naruszenia prawa, które pozwala na wyeliminowanie zaskarżonego postanowienia z obiegu prawnego. Przedmiotem sporu jest odmowa przywrócenia terminu do wniesienia wniosku. Powyższą kwestię reguluje przepis art. 58 cyt. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) dalej Kpa. W myśl, którego : " W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Jak wynika z akt sprawy skarżący uchybienie terminowi tłumaczył chorobą żony, która cierpi na zaniki pamięci i w związku z czym po odebraniu korespondencji nie przekazała jej skarżącemu. Według strony ten fakt jest wystarczającym powodem do uznania, że strona nie ponosi winy za niedochowanie terminu. Ponadto, co należy podkreślić, organ postanawiając pozostawić wniosek strony bez rozpoznania, błędnie wydał decyzję a kwestię tę winien rozstrzygnąć postanowieniem. W konsekwencji, w zaskarżonym akcie znalazło się błędne pouczenie, do którego strona się zastosowała i złożyła w podanym terminie 14 dni wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Strona zatem poniosła konsekwencje błędu organu. Skoro organ pismo strony tym razem potraktował jako wniosek o przywrócenie terminu i ten warunek został spełniony dlatego należy również rozważyć, czy nie została spełniona kolejna przesłanka, jaka jest choroba żony zwłaszcza, że w aktach sprawy znajduje się dokumentacja medyczna potwierdzająca tę okoliczność. Zdaniem Sądu organy pominęły zupełnie ten fakt nie ustosunkowując się do niego, do czego były zobowiązane. Doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania zawartych w cyt. ustawie Kpa a w szczególności art. 7 i 77 jak również art. 58 tejże ustawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien powyższe uwagi uwzględnić. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono, jak w sentencji orzeczenia. O wykonalności orzeczono w oparciu o art. 152. E. Kruppik – Świetlicka H. Adamczewska – Wasilewicz U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło