I SA/Bd 870/16

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2017-07-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona posiada już ustanowionego z wyboru profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego nie może zostać uwzględniony, jeśli strona posiada już ustanowionego z wyboru profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z art. 246 § 3 PPSA, ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w ramach prawa pomocy jest wykluczone, gdy strona pozostaje w stosunku prawnym z takimi osobami z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżący M. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wcześniej skarżący był zwolniony od wpisu od skargi, a jego skarga na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej została oddalona. Skarżący posiadał już ustanowionego z wyboru radcę prawnego.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienia radcy prawnego).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 2013 r. oraz za sierpień 2013 r. postanowił: 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wraz ze skargą wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu PPF wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Prawomocnym postanowieniem z dnia 14 lutego 2017r. referendarz sądowy zwolnił skarżącego od wpisu od skargi i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wyrokiem z dnia [...] maja 2017r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] października 2016r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2013r. W dniu [...] lipca 2017r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, tożsame informacje jak w pierwotnym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że instytucja prawa pomocy stanowi zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Umożliwia bowiem realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Zgodnie z regulacją art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności należy wskazać, że jedynym wydatkiem jaki obecnie skarżący będzie zobligowany podnieść jest wpis od skargi kasacyjnej – w przypadku jej złożenia. Mając zatem na uwadze, że sytuacja skarżącego od momentu złożenia pierwotnego wniosku nie uległa poprawie orzekający uznał, że zasadne jest udzielenie pomocy sądowej skarżącemu w postaci zwolnienia od uiszczenia tego wpisu. Odnosząc się do wniosku strony dotyczącego ustanowienia radcy prawnego z urzędu wskazać należy, że w dniu [...] grudnia 2016r. wpłynęła do Sądu skarga M. L. sporządzona przez R. P.. Do skargi dołączono pełnomocnictwo (K-36 akt sądowych), z którego wynika, że skarżący upoważnił ww. pełnomocnika do występowania w jego imieniu przed sądami administracyjnymi w sprawach dotyczących podatku od towarów i usług. Powyższe pełnomocnictwo nie zostało odwołane i rozciąga się na wszystkie instancje, łącznie z postępowaniem kasacyjnym. Podkreślenia wymaga, że sam fakt ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru automatycznie wyklucza jego ustanowienie w ramach prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 246 § 3 p.p.s.a. adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z wyżej wskazanymi osobami. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Jak podkreśla się w doktrynie przesłanka negatywna z art. 246 § 3 p.p.s.a. wyklucza badanie wniosku o przyznanie prawa pomocy pod kątem wystąpienia przesłanek pozytywnych co do żądania ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego (por. J. Harczuk "Zwroty szacunkowe jako przesłanka przyznania prawa pomocy", ZNSA 2007, Nr 5, s. 69 i n.). W niniejszej sprawie skarżący pozostaje z radcą prawnym w stosunku prawnym w rozumieniu art. 246 § 3 p.p.s.a., zatem wniosek strony w tym zakresie należało uznać za niezasadny. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło