I SA/Bd 872/13
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-12-10
Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Teresa Liwacz, Izabela Najda-Ossowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku budynku wielolokalowego, w którym ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obciąża zarząd wspólnoty mieszkaniowej, czy też poszczególnych właścicieli lokali?Ratio decidendi
W przypadku budynku wielolokalowego, w którym ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wynikający z art. 6m ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, obciąża osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali, lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. Skoro w przedmiotowej sprawie wybrano zarząd wspólnoty mieszkaniowej, to on był zobowiązany do złożenia deklaracji.Stan faktyczny
Wójt Gminy określił Wspólnocie Mieszkaniowej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wspólnota odwołała się, podnosząc, że obowiązek złożenia deklaracji obciąża poszczególnych właścicieli lokali, a nie wspólnotę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wspólnota wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz Ordynacji podatkowej, a także przepisów KPA dotyczących postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ulicy [...] w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę
1. Decyzją z dnia [...] 2013r. Wójt Gminy K. określił Z. wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położonej w K. przy ul. [...] oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...]na kwotę [...]zł.
2. W odwołaniu Z. podniósł, że obowiązek złożenia deklaracji obciąża właściciela nieruchomości a nie Z. dlatego też poszczególni właściciele lokali złożyli swoje deklaracje. Zaznaczono też, że ustawa nie przewiduje zbiorczej deklaracji.
3. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze W T. decyzja z dnia [...] 2013r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że z treści art. 6h, 6l i 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wynika, że obowiązki związane ze złożeniem deklaracji i ponoszeniem stosownych opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi obciążają, co do zasady, właścicieli nieruchomości zlokalizowanych na terenie danej gminy. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy nieruchomość zabudowana jest budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokali, wówczas stosownie do przepisu art. 2 ust. 3 powyższej ustawy obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali lub właścicieli lokali, jeśli zarząd nie został wybrany. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] mimo ciążącego na nim obowiązku z mocy prawa oraz wezwania z dnia [...] 2013 roku ponowionego w [...] 2013 roku nie złożył deklaracji.
4. W skardze wywiedzionej do Sądu strona wniosła o uchylenie powyższej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji Wójta Gminy K.zarzucając naruszenie:
- art. 6m ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku
w gminach poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez uznanie, iż nie doszło do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w wypadku gdy żaden przepis prawa nie zobowiązuje Zarządu Wspólnoty do złożenia deklaracji zbiorczej, natomiast zostały złożone pojedyncze deklaracje dotyczące większości poszczególnych właścicieli lokali, które nie zostały uwzględnione przy ustalaniu wysokości opłaty, w szczególności w zakresie wyboru selektywnej formy zbiórki odpadów;
- art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez nieuwzględnienie, iż w niniejszej sprawie doszło do złożenia deklaracji dotyczących poszczególnych właścicieli lokali, którzy zadeklarowali sposób zbiórki odpadów (selektywny lub nieselektywny), które nie zostały uwzględnione przez Wójta Gminy K. przy ustalaniu wysokości opłaty;
- art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z art. 59 § 1 pkt 1 w zw. z art. 60 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie,
iż zobowiązanie z tytułu przedmiotowych opłat jest zobowiązaniem osobistym, ciążącym na właścicielach poszczególnych lokali we Wspólnocie, które nie mogą być uregulowane przez osobę trzecią, którą w tym wypadku byłaby Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...];
- art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie z uwagi na brak przeprowadzenia przez organ administracji wyczerpującego postępowania dowodowego na okoliczność liczby osób zajmujących poszczególne lokale
we Wspólnocie oraz liczby lokali we Wspólnocie i dokonanie ustaleń w tym zakresie niezgodne ze stanem faktycznym i w ich wyniku ustalenia błędnej wysokości opłaty.
5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6. Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 poz. 270 ) - zwana dalej p.p.s.a. - ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje
na uwzględnienie.
7. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia czy w przypadku budynku wielolokalowego deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami o której mowa w art. 6m ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz. U. z 2012r. poz. 391 ze zm.) – zwana dalej u.p.c.g. ma złożyć zarząd wspólnoty czy poszczególni właściciele wyodrębnionych lokali.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisu powołanej powyżej ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
W myśl art. 6c § 1 u.p.c.g. gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Zgodnie z art. 6h u.p.c.g. właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W art. 6m ust. 1 ustawodawca określił, że właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Jak wynika z powyższego to właściciel nieruchomości ma obowiązek złożenia wskazanej deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Natomiast w art. 2 ust. 1 pkt 4 u.p.c.g. na potrzeby tej ustawy, zawarto definicje właściciela nieruchomości - rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Ponadto w ust. 3 tego przepisu wskazano, że jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkami wielolokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 oraz z 2004 r. Nr 141, poz. 1492), lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. Z powyższych regulacji zdaniem Sądu wynika, że w przypadku budynków wielolokalowych obowiązek z art. 6m u.p.c.g. jest wykonywany przez osoby wskazane w rozdziale 4 ustawy o własności lokali – zwana dalej u.w.l.. Zgodnie z przepisami tego rozdziału, zarząd nieruchomością wspólną właściciele wyodrębnionych lokali mogą powierzyć osobie fizycznej lub prawnej (art. 18 ust. 1 u.w.l.) bądź też sprawować go samodzielnie (art. 19 u.w.l.). W tym drugim przypadku sposób sprawowania zarządu zależy, od wielkości wspólnoty mieszkaniowej. Jeśli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych, należących nadal do dotychczasowego właściciela, nie jest większa niż siedem, do zarządu nieruchomością wspólną mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności (tzw. mała wspólnota mieszkaniowa). Jeżeli zaś liczba lokali w danym budynku przekracza siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (art. 21 ust. 1 u.w.l.). Nie jest sporne
w sprawie, że dokonano wyboru Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej, a także że liczba lokali w przedmiotowej nieruchomości przekracza siedem. Zatem w przypadku budynku wielolokalowego, deklarację z art. 6m u.c.p.g. w imieniu właścicieli wyodrębnionych lokali zobowiązany jest złożyć zarządca, powołany w trybie art. 18 u.w.l., natomiast tak jak jest w przedmiotowej sprawie, zarząd wspólnoty który został wybrany.
Na tej samej zasadzie, zgodnie z art. 6h u.c.p.g. ustala się podmioty zobowiązane do uiszczania na rzecz gminy opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jeżeli więc nieruchomość jest zabudowana budynkami wielolokalowymi, w których ustanowiono odrębną własność lokali, obowiązek ponoszenia opłaty obciąża osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany.
Tylko wówczas, gdy zarząd nie został wybrany, obowiązki właścicieli nieruchomości obciążają wszystkich właścicieli lokali. Każdy z właścicieli lokali będzie zobowiązany do wykonania obowiązków wynikających z przepisów ustawy o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach. Będą odpowiedzialno jak dłużnicy solidarni. Wszelkie ujemne konsekwencje związane z niewłaściwym realizowaniem obowiązków, jak podanie fałszywych danych obciążają właścicieli nieruchomości.
Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej w zakresie naruszenia art. 77 § 1 k. p. a. oraz art. 80 k. p. a. Na podstawie art. 6g u.c.p.g. w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) z tym, ze uprawnienie organów podatkowych przysługuje wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta.
W ocenie Sądu organ uprawniony – wójt wydając decyzję o wysokości opłaty w zakresie wystarczającym dla rozstrzygnięcia sprawy, dokonał ustalenia stanu faktycznego w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy w sprawie tj. informacje z rejestru gruntów, informacje złożone przez osoby zamieszkujące przedmiotową nieruchomość, informacje wynikające z protokołu sporządzonego w dniu [...] 2013 r., zestawienie ilości osób zamieszkujących w poszczególnych gospodarstwach domowych z dnia [...] 2013 r. oraz dokonał wszechstronnej oceny tego materiału dowodowego bez naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, zgodnie z art. 122, art. 187 §1, art.191 Ordynacji podatkowej.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło