I SA/Bd 89/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2008r. do sierpnia 2009r. postanowił: oddalić wniosek W dniu 1 lutego 2012r. (uzupełniony 2 marca 2012 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu formularza podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z żoną oraz dwójką dzieci, z których syn jest pełnoletni lat 21 i małoletnia córka lat 5. Jego żona prowadzi działalność gospodarczą, z której uzyskuje dochód w wysokości około [...] zł miesięcznie zaś skarżący od dnia 30 grudnia 2010r. zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Wraz z żoną są członkami Polskiego Związku Działkowców i w związku z tym przysługuje im prawo użytkowania działki położonej w O. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Stan rachunku bankowego na dzień 31 stycznia 2012r. wynosił [...] zł. Wnioskodawca oświadczył, że rachunek ten jest ,,zablokowany przez urząd skarbowy w B.". Dalej podał, że posiada samochód osobowy 2004 rok produkcji oraz samochód multivan 1997 rok produkcji. Zarządzeniem z dnia 16 lutego 2012r. zobowiązano stronę skarżącą do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. W odpowiedzi na nie wnioskodawca w piśmie z dnia 16 lutego 2012r. podał, że jest osobą bezrobotną, jednakże nie jest zarejestrowany w urzędzie pracy z uwagi na brak prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Podał, że w 2011r. nie osiągnął żadnych dochodów, w 2010r. zanotował stratę w wysokości [...] zł, zaś w 2009r. osiągnął dochód w wysokości [...] zł. Żona skarżącego w 2010r. zanotowała stratę w wysokości [...] zł zaś za 2009r. stratę w wysokości [...] zł. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. Skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Nie przedstawił jakichkolwiek oświadczeń czy zaświadczeń stosownych organów np. o uzyskiwaniu zasiłków z pomocy społecznej czy dodatku mieszkaniowego, o statusie bezrobotnego czy też starającego się uzyskać pomoc od organizacji charytatywnych. Brak jest również pisma, z którego wynikałoby, że rachunek bankowy został zajęty. Informacje przedstawione w formularzu PPF mają charakter lakoniczny i niespójny. Wobec powyższego zarządzeniem z dnia 16 lutego 2012r. zobowiązano go do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i finansową. Należy uznać, że skarżący nie wykonał ciążącego nań obowiązku, ponieważ nadesłał jedynie kserokopie części dokumentów i częściowo ustosunkował się do wezwania. Oświadczył wprawdzie, że jest osobą bezrobotną, ale nie zarejestrowaną w urzędzie pracy z uwagi na brak prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Tym samym należy stwierdzić, że nie udowodnił faktu bycia osobą bezrobotną. Przemilczał sytuację finansową syna, który jest pełnoletni lat 21. Z uzyskanych informacji wynika, że zarówno syn jak i skarżący lat 42 są w pełni sił fizycznych i zdrowi a zatem zdolni do podjęcia pracy. Ponadto skarżący nie przedstawił udokumentowanego oświadczenia o wysokości ponoszonych miesięcznie wydatkach związanych z utrzymaniem zarówno swoim jak i dwóch samochodów. Wezwany do złożenia oświadczenia o tytule prawnym przysługującym do obecnie zamieszkiwanego lokalu przedstawił deklarację członkostwa Polskiego Związku Działkowców. Tymczasem z przedłożonych kserokopii zeznań podatkowych skarżącego oraz formularza PPF wynika, że zamieszkuje w B. przy ul. [...]. Trudno na podstawie tych danych całościowo ocenić sytuację finansową strony oraz jego możliwości płatnicze w tym możliwość uiszczenia kosztów sądowych. Jednakże na podstawie tych danych należy stwierdzić, że np. za 2009r. – uzyskał dochód w wysokości 313.293,63 zł. Jest to wysoka kwota, która z całą pewnością mogła służyć rodzinie skarżącego m.in. w zaspokajaniu jego potrzeb życiowych. Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Prawo pomocy zaś przysługuje osobom, które znajdują się w trudnej sytuacji życiowej jak np. bezrobocie, choroba, klęska żywiołowa, ogólna nieporadność życiowa czy też śmierć jedynego żywiciela rodziny. Żadne z tych zdarzeń nie dotyczy skarżącego. Na marginesie należy wzmiankować, że zasady racjonalizmu jak i doświadczenia życiowego wskazują bowiem, że osoba bezrobotna rejestruje się w urzędzie pracy nie tylko po to aby uzyskać zasiłek dla bezrobotnych ale np. również i po to aby być objętym ubezpieczeniem zdrowotnym czy też uzyskać pomoc w znalezieniu pracy czy też innej formy pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.