I SA/Bd 940/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-12-07
Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony jej profesjonalny pełnomocnik na podstawie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawczyni wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, w tym wpisu i wynagrodzenia pełnomocnika, biorąc pod uwagę jej sytuację majątkową i życiową. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
A.D. i J.D. złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. dotyczącą uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. A.D. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, przedstawiając szczegółowe dane o dochodach i wydatkach czteroosobowego gospodarstwa domowego, w tym rentę rodzinną oraz koszty utrzymania i leczenia. Wnioskodawczyni jest uczącą się osobą w wieku 21 lat, a jej stan zdrowia jest poważny.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą A.D. od kosztów sądowych oraz ustanowiono jej adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 07 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. D. i J. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanowił - zwolnić skarżącą A. D. od kosztów sądowych - ustanowić adwokata
A.D. i J.D. złożyli skargę na wskazane w sentencji postanowienia rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, opisali w urzędowym formularzu PPF swoją sytuację materialną i rodzinną. Oświadczyli też, że nie zatrudniają, jak i nie pozostają w innym stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem. Na 3.807 zł oszacowali miesięczny dochód czteroosobowego gospodarstwa domowego, w którym pozostają. Jego zasadniczymi komponentami są wynagrodzenia za pracę uzyskiwane przez J.D. i jego żonę. Ponadto uczącej się skarżącej przyznano tytułem renty rodzinnej 690 zł. Wśród wydatków związanych z utrzymaniem rodziny wygenerowano: środki na utrzymanie domu – 1.000 zł, koszty dojazdu do szkoły - 630 zł, zakup lekarstw - 300 zł. Wyliczono też, że na zapewnienie pozostałych potrzeb bytowych domowników pozostaje 1.927 zł, co daje na osobę około 480 zł. J.D. za istotną dla oceny swoich możliwości płatniczych uznał informacje o stanie zdrowia, w tym przebytych zabiegach. Jako majątek zainteresowani wskazali dom.
W sprawie zważono, co następuje:
Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Stosownie do przepisu art.245 § 1 p.p.s.a. pomoc prawna może być przyznana w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które ubiega się wnioskująca, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz uprawnienie do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia kosztów jego wynagrodzenia. Ze względu na tak określone granice prawa pomocy, skarżąca winna uprawdopodobnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania( art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przy badaniu przesłanek przyznania prawa pomocy należy zawsze uwzględnić porównanie dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej.
W kontekście powyższego stwierdzić należało, że wnioskodawczyni wykazała, iż nie jest w stanie samodzielnie opłacić kosztów zainicjowanego postępowania, w tym wpisu, który miałby wynieść 100 zł, jak i minimalnego wynagrodzenia należnego pełnomocnikowi z wyboru. O zasadności uwzględnienia wniosku przesądziły ustalenia odnośnie sytuacji majątkowej i życiowej, w której skarżąca aktualnie się znajduje. Z nich wynika, że ubiegająca liczy sobie 21 lat i uczy się. Z tego tytułu otrzymuje świadczenie rentowe wynoszące 690 zł. Ponadto, z akt innych spraw zawisłych przed tut. Sądem wynika, że stan zdrowia ubiegającej jest poważny. Również uwagę zwraca kompletna wysokość budżetu gospodarstwa domowego, w którym strona pozostaje. Bez wątpienia kwota 3.807 zł pozwala czterem osobom funkcjonować, co najwyżej, na poziomie utrzymania koniecznego.
Skoro więc oczekiwania A.D. nie kłócą się z ratio legis instytucji prawa pomocy, to z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło