I SA/Bd 940/12

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-02-19

Skład orzekający: Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dokumentów potwierdzających jej stan majątkowy?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. Niewykonanie wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń potwierdzających stan majątkowy wyklucza możliwość oceny, czy zaistniały przesłanki do udzielenia prawa pomocy.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca złożył oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wskazując na posiadany dom i nieruchomość rolną. Referendarz sądowy wezwał stronę do nadesłania dokumentów źródłowych obrazujących jej sytuację materialną. Pomimo przedłużenia terminu, strona nie nadesłała wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2012 r. Nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego obejmującego podatek od nieruchomości i podatek rolny na 2012r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy W dniu 04 grudnia 2012 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, którego dochód stanowi kwota [...] zł. Skarżący jako majątek wskazał dom o pow. [...] m² oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. Zarządzeniem z dnia 06 grudnia 2012r. Referendarz sądowy wezwał stronę do nadesłania dokumentów źródłowych obrazujących jej sytuację materialną. W odpowiedzi pismem z dnia 16 grudnia wnioskodawca wystąpił o przedłużenie terminu na złożenia dokumentów. Zarządzeniem z dnia 31 grudnia 2012r. przedłużono stronie o 10 dni od dnia otrzymania odpisu zarządzenia termin na uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Pomimo przedłużenia terminu strona nie nadesłała jakichkolwiek dokumentów oraz oświadczeń. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), dalej zwana p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. Godzi się zatem przyjąć, iż wprowadzając wyjątek od ogólnej zasady partycypowania w kosztach sądowych, ustawodawca złożył obowiązek wykazania pozytywnych przesłanek na wnioskodawcę, zaś ocenę ich spełnienia pozostawił referendarzowi lub sądowi rozpatrującemu wniosek. Jednocześnie w sytuacji, gdy oświadczenie zawarte we wniosku jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy lub budzi wątpliwości, sąd na podstawie art. 255 p.p.s.a., ma prawo wezwania takiej osoby do złożenia dodatkowego oświadczenia uzupełniającego, jak i potwierdzającego wykazywane przez nią okoliczności. W przedmiotowej sprawie, oświadczenia zawarte we wniosku skarżącego złożonym na urzędowym formularzu PPF, były niewystarczające do oceny czy strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dlatego też niezbędne okazało się wezwanie strony skarżącej do nadesłania dokumentów i złożenia oświadczeń pozwalających na lepszą ocenę jej sytuacji majątkowej. Wezwano skarżącego m.in. do złożenia oświadczeń, potwierdzonych stosownymi dokumentami o uzyskiwanych dochodach i ponoszonych wydatkach oraz do nadesłania np. wyciągów z rachunku bankowego. Mając zatem na uwadze, iż wezwanie nie zostało przez skarżącego wykonane, uznać należy, że nie wykazał on, iż ustawowa przesłanka przyznania tego prawa w odniesieniu do jej osoby wystąpiła. W tym stanie rzeczy nastąpił brak możliwości porównania wysokości obciążeń finansowych, z jakimi wnioskodawca powinien się liczyć w postępowaniu sądowym z jej rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. W konsekwencji, brak ten wykluczył dokonanie oceny czy zaistniały przesłanki uprawniające do udzielenia skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło