I SA/Bd 941/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-12-07
Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony profesjonalny pełnomocnik w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na trudną sytuację materialną i zdrowotną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca uprawdopodobnił swoją niemożność poniesienia kosztów postępowania, w tym wpisu i wynagrodzenia pełnomocnika, na podstawie wykazania trudnej sytuacji majątkowej i zdrowotnej. W związku z tym przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, zwalniając od kosztów sądowych i ustanawiając adwokata.Stan faktyczny
A.D. i J.D. złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. dotyczącą uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Wnioskowali o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, przedstawiając szczegółowe dane o dochodach i wydatkach czteroosobowego gospodarstwa domowego oraz wskazując na problemy zdrowotne J.D. i trudną sytuację finansową.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego J.D. od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata jako pełnomocnika w postępowaniu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 07 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A.D. i J.D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanowił - zwolnić skarżącego J.D. od kosztów sądowych - ustanowić adwokata
A.D.i J.D. złożyli skargę na wskazane w sentencji postanowienia rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, opisali w urzędowym formularzu PPF swoją sytuację materialną i rodzinną. Oświadczyli też, że nie zatrudniają, jak i nie pozostają w innym stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem. Na [...] zł oszacowali miesięczny dochód czteroosobowego gospodarstwa domowego, w którym pozostają. Jego zasadniczymi komponentami są wynagrodzenia za pracę uzyskiwane przez J.D. i jego żonę. Ponadto uczącej się skarżącej przyznano tytułem renty rodzinnej [...] zł. Wśród wydatków związanych z utrzymaniem rodziny wygenerowano: środki na utrzymanie domu – [...]zł, koszty dojazdu do szkoły - [...] zł, zakup lekarstw - [...] zł. Wyliczono też, że na zapewnienie pozostałych potrzeb bytowych domowników pozostaje [...] zł, co daje na osobę około [...] zł. Skarżący za istotną dla oceny swoich możliwości płatniczych uznali informacje o stanie zdrowia J.D., w tym przebytych zabiegach. Przypomnieli również, że opłacili wpisy w sześciu innych postępowaniach. Jako majątek zainteresowani wskazali dom.
W sprawie zważono, co następuje:
Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się według przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Ustawodawca jako odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony stworzył instytucję pomocy prawnej, która ma zagwarantować możliwość realizacji konstytucyjnego prawa do Sądu, wyrażonego w art. 45 ust.1 Konstytucji ( Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.). Instytucja ta – uregulowana w oddziale 2 rozdziału 3 p.p.s.a.- stanowi lex specialis względem normy z art.199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.
Stosownie do przepisu art.245 § 1 p.p.s.a. pomoc prawna może być przyznana w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które ubiega się wnioskujący, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz uprawnienie do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez ponoszenia kosztów jego wynagrodzenia. Ze względu na tak określone granice prawa pomocy, skarżący winien uprawdopodobnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania( art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Przy badaniu przesłanek przyznania prawa pomocy należy zawsze uwzględnić porównanie dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej.
W kontekście powyższego stwierdzić należało, że wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie samodzielnie opłacić kosztów zainicjowanego postępowania, w tym wpisu, który miałby wynieść 100 zł, jak i minimalnego wynagrodzenia należnego pełnomocnikowi z wyboru. O zasadności uwzględnienia wniosku przesądziły ustalenia odnośnie sytuacji majątkowej i życiowej, w której skarżący aktualnie się znajduje. Z nich wynika, że ubiegający zarabia [...]zł miesięcznie. Ponadto akta innych spraw zawisłych przed tut. Sądem potwierdzają, że skarżący ma problemy ze zdrowiem, oczekując na kolejna operację, jak również, że zmuszony został do zaciągnięcia pożyczki. Za pozytywnym uwzględnieniem żądania J.D. przemawia też wysokość budżetu gospodarstwa domowego, w którym strona pozostaje. Bez wątpienia kwota [...]zł pozwala czterem osobom funkcjonować, co najwyżej, na poziomie utrzymania koniecznego.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło