I SA/Bd 951/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018r. sprawy ze skargi P. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia oddala skargę Postanowieniem z dnia [...]. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B. oddalił skargę P. P. na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego. Postanowienie to zostało doręczone Skarżącemu w dniu [...]. W dniu [...]. Skarżący nadał w placówce operatora pocztowego zażalenie na powyższe postanowienie. Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017r., poz. 1201 ze zm.), dalej: "u.p.e.a.", zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżone postanowienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Taką informację zawarto także w pouczeniu zaskarżonego postanowienia. Termin do wniesienia zażalenia upłynął zatem wraz z dniem [...]. Powyższe oznacza, że Skarżący nadając zażalenie w placówce operatora pocztowego w dniu [...]. wniósł je z uchybieniem terminu. Przekroczenie ustawowego terminu do wniesienia środka zaskarżenia skutkuje obligatoryjnym stwierdzeniem uchybienia terminu do jego wniesienia, na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257 ze zm.), dalej: "k.p.a.". Przepis ten ma zastosowanie również do uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na podstawie normy odsyłającej zawartej w art. 144 k.p.a. Oznacza to, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. nie mógł odnieść się merytorycznie do treści wniesionego przez stronę zażalenia z uwagi na uchybienia formalne, polegające na wniesieniu środka odwoławczego (zażalenia) po upływie terminu do jego wniesienia. Na postanowienie organu drugiej instancji Skarżący wniósł skargę, w której stwierdził, że termin do wniesienia zażalenia nie został uchybiony, ponieważ w trakcie jego biegu, tj. w dniu [...]., przypadało święto narodowe, które nie jest liczone jako dzień kolejny. Ponadto Skarżący odnosząc się do postępowania egzekucyjnego podniósł, że Poczta Polska nałożyła na niego obowiązek płacenia abonamentu RTV, pomimo iż nie posiada on odbiornika telewizyjnego. Skarżący zarzucił, że Poczta Polska nie dopełniła obowiązku powiadomienia go o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Skarżący podniósł także, że wystawiony tytuł wykonawczy zawiera wiele niedociągnięć i przekłamań, co czyni ten dokument nieważnym. Zdaniem Skarżącego, na podstawie takiego dokumentu nie można było w sposób właściwy przeprowadzić postępowania egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze, Skarżący wniósł o zwrot pobranych z emerytury kwot wraz z ustawowymi odsetkami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017r., poz. 2188), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369), dalej jako "p.p.s.a.". Z powyższego wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Wskazana regulacja nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. II. W rozpoznawanej sprawie przedmiot zaskarżenia stanowi postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w zakresie określonym kognicją sądu administracyjnego stwierdzić należy, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o art. 134 k.p.a. Przepis ten stawowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W niniejszej sprawie przepis ten ma zastosowanie z mocy art. 18 u.p.e.a., zgodnie z którym jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Na podstawie zaś z art. 17 § 1 u.p.e.a., o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego, następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Terminy do wnoszenia zażalenia są terminami ustawowymi, a więc nie mogą być przedłużane ani skracane przez organ administracji publicznej; są terminami procesowymi obliczanymi według przepisów kodeksu oraz terminami zawitymi, których upływ organ odwoławczy uwzględnia z urzędu. Konsekwencją wniesienia zażalenia po terminie, w sytuacji braku uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, jest obowiązek organu wydania aktu, o którym mowa w art. 134 k.p.a., a zatem postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Skuteczne wszczęcie postępowania odwoławczego (zażaleniowego) wymaga bowiem, w świetle art. 129 ust. 2 i 3 w zw. z art. 134 k.p.a., zachowania ustawowego terminu do wniesienia odwołania (zażalenia). W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenie tej okoliczności przez organ nie zależy od uznania organu odwoławczego i jest okolicznością obiektywną, w związku z tym w takiej sytuacji organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (Komentarz Lex do art. 134, Andrzej Wróbel; wyrok NSA z dnia 21 marca 1997r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, LEX nr 29079; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004; wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995r., sygn. akt SA/Ka 2111/94, LEX nr 27060). Zatem jeżeli organ odwoławczy stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. III. Odnosząc przytoczone powyżej przepisy prawne do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy należy stwierdzić, że Skarżący uchybił 7-dniowemu terminowi do wniesienia zażalenia. Z akt sprawy wynika, że postanowienie oddalające skargę na czynność egzekucyjną z dnia [...]. doręczone zostało [...]. (k. 13-14 akt administracyjnych). Postanowienie to zawierało stosowne pouczenie o trybie i 7-dniowym terminie składania zażalenia. Zatem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo stwierdził, że termin na wniesienie zażalenia upłynął z dniem [...]. Zażalenie natomiast z dnia [...]. zostało nadane na Poczcie w dniu [...]., a zatem dzień po terminie do jego wniesienia. Odnosząc się do argumentacji w skardze, że w trakcie terminu 7-dniowego było święto, (tj. [...].) podnieść należy, iż nie jest to okoliczność wydłużająca, czy przerywająca bieg terminu. Należy wskazać, że kwestie obliczania terminu reguluje przepis art. 57 k.p.a. W myśl art. 57 § 1 k.p.a., jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, wówczas przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Natomiast zgodnie z art. 57 § 4 k.p.a., jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Wobec wskazanych regulacji przy obliczaniu terminu wlicza się przypadające w trakcie biegu terminu, dni ustawowo wolne od pracy. Jedynie w przypadku, gdy koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy lub sobotę, termin ten wydłuża się o ten dzień, a zatem jego upływ nastąpi w następnym najbliższym dniu, który nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy lub sobotą. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie, bowiem termin do wniesienia odwołania liczony od dnia następnego od doręczenia decyzji w dniu [...]. upływał z dniem [...]., który przypadał na dzień roboczy. Z przedstawionych powyżej względów Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. Natomiast fakt, że strona nie zgadza się z oceną stanu faktycznego i prawnego dokonaną w zaskarżonym postanowieniu, nie zmienia prawidłowości wydanego orzeczenia i nie jest przesłanką stwierdzenia jego wadliwości. W tym stanie rzeczy ustalając, że Skarżący uchybił 7-dniowemu terminowi do wniesienia zażalenia, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia odpowiada prawu. IV. W przedmiocie zarzutów dotyczących braku podstaw do obciążenia Skarżącego abonamentem oraz nieprawidłowości związanych z wystawieniem tytułu wykonawczego podnieść należy, że nie mogą być one przedmiotem oceny w ramach niniejszej sprawy, która dotyczy wyłącznie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Stosownie bowiem do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Jednocześnie Sąd zauważa, że zarzuty o charakterze merytorycznym mogą być podstawą do złożenia wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w administracji na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a. ("Postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach."). W związku z tym należy skonstatować, że obecnie Skarżący nie jest pozbawiony prawa do podnoszenia zarzutów przeciwko prowadzonemu postępowaniu egzekucyjnymi (nie przesądzając rezultatu), jednakże obowiązany jest stosować odpowiednie środki zaskarżenia przewidziane prawem. V. Mając na względzie powyższe, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. L. Kleczkowski J. Szulc H. Adamczewska-Wasilewicz