I SA/Bd 963/12

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2012-12-05

Skład orzekający: Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możliwość obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych.
Stan faktyczny
Skarżąca E. Ł. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód stanowi świadczenie rentowe i alimenty. Wskazała na swoje miesięczne wydatki, problemy zdrowotne i dodatkowe koszty z tym związane, oświadczając, że nie posiada innego majątku. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą E. Ł. z kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 05 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. z tytułu uzyskania przychodu ze sprzedaży mieszkania postanowił: zwolnić skarżącą z kosztów sądowych W dniu 28 listopada 2012r. wpłynął do tut. Sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, sporządzonym na urzędowym formularzu PPF, wnioskodawczyni podała, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód stanowi świadczenie rentowe w wysokości [...] zł oraz alimenty w kwocie [...] zł. Wskazała, że zamieszkuje we własnościowym lokalu o powierzchni [...] m². Ponadto strona wskazała swoje miesięczne wydatki tj. opłata za lokal [...] zł, prąd Internet oraz telefon [...] zł zł, spłata kredytu [...] zł, leki [...] zł. Skarżąca wskazała również na problemy zdrowotne i dodatkowe koszty z tym związane. Wnioskodawczyni oświadczyła, że innego majątku nie posiada. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej zwana p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Intencją wprowadzenia przepisów dotyczących prawa pomocy było stworzenie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem osobom, które znajdując się w trudnej sytuacji finansowej nie mogą uiścić kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywoływania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Wskazać należy, że wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega badaniu z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie należy ponieść w konkretnym postępowaniu (wysokość wpisu w przedmiotowej sprawie wynosi 1380 zł) oraz możliwości finansowych wnioskodawcy. W świetle powyższych ogólnych rozważań stwierdzić należało, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki wskazane w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z oświadczenia strony wynika, iż jej miesięczny dochód wynosi ok. [...] zł. Po opłaceniu wszystkich rachunków oraz rat kredytu stronie do dyspozycji pozostaje kwota ok. [...] zł. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca ma również duże problemy zdrowotne w związku czym bez wątpienie ponosi dodatkowe koszty z tego tytułu. Zatem uiszczenie kosztów przez stronę jest niemożliwe, gdyż skarżąca nie mając środków na ich pokrycie zostałby pozbawiona prawa do sądu, które jest zagwarantowane przez Konstytucję RP. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło