I SA/Bd 965/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności celnych 1. oddala skargę, 2. zasądza od Skarbu Państwa Kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz adwokata W. M. kwotę 293 zł (dwieście dziewięćdziesiąt trzy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy wydaną przez siebie w I instancji decyzję z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy W. K. umorzenia należności celnych wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej w T. wskazał następujący stan faktyczny sprawy. W dniu 30 kwietnia 1997 r. w Oddziale Celnym w T. dokonano odprawy celnej samochodu osobowego marki [...], rok produkcji [...] na podstawie dowodu odprawy celnej z dnia [...] seria [...] nr [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w T. uchylił decyzję zawartą w dowodzie odprawy celnej w części dotyczącej wartości celnej importowanego pojazdu samochodowego oraz wymiaru cła. Organ ustalił, że wartość celna importowanego pojazdu wynosi [...] zł i określił wysokość cła na kwotę [...] zł. Jednocześnie wezwał stronę do zapłaty różnicy między należnymi a uiszczonymi należnościami celnymi w wysokości [...] zł. W wyniku złożonego odwołania, decyzją z dnia [...] nr [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W dniu 30 czerwca 2006 r. skarżący złożył wniosek o umorzenie wyżej wymienionych należności celnych. Wniosek został rozpatrzony odmownie przez Naczelnika Urzędu Celnego w T. decyzją z dnia [...] nr [...]. W wyniku złożonego odwołania, decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał na złą podstawę prawną decyzji organu I instancji oraz brak właściwego uzasadnienia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Naczelnik Urzędu Celnego w T. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił umorzenia należności celnych wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...] nr [...]. W dniu 30 lipca 2009 r. skarżący złożył kolejny wniosek do Dyrektora Izby Celnej w T. o umorzenie należności celnych, w którym wskazał na swoją trudną sytuację finansową. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. odmówił stronie umorzenia należności celnych. Od decyzji organu I instancji strona wniosła odwołanie. Skarżący ponownie powołał się na swoją sytuację materialną oraz zgłosił zarzut nie poinformowania go o terminie do złożenia wniosku o umorzenie należności celnych. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności wskazał, że w sprawach, w których dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczypospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. Kodeks celny i wydane na jego podstawie przepisy wykonawcze. W rozpatrywanej sprawie dług celny powstał przed dniem 01 maja 2004 r., a więc w sprawie umorzenia należności celnych zastosowanie znajdują przepisy obowiązujące przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej, tj. art. 246-2521 Kodeksu Celnego oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 2003 r. w sprawie zwrotu i umorzenia należności celnych. Organ wskazał, że w myśl art. 246 § 4 Kodeksu celnego, należności celne są zwracane lub umarzane na wniosek dłużnika złożony przed upływem 3 lat licząc od dnia jego powiadomienia o tych należnościach. W związku z powyższym, w ocenie organu II instancji, prawidłowo uznano, że wniosek strony o umorzenie należności celnych został złożony po upływie ustawowego terminu. Ponadto organ wskazał, że zgodnie z art. 246 § 1 Kodeksu celnego, należności celne są umarzane, jeżeli w chwili zarejestrowania kwota należności nie była prawnie należna lub gdy kwota ta została zarejestrowana pomimo zaistnienia wypadków określonych w art. 229 § 3 Kodeksu celnego. Zdaniem organu II instancji, w sprawie nie zaistniały przesłanki określone w w/w przepisach albowiem decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...], którą określono kwotę długu celnego jest ostateczna, a zatem nie ma podstaw prawnych by ją kwestionować. Organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2002 r., sygn. akt V SA 1950/01, wskazując że postępowanie o umorzenie należności było nowym postępowaniem, odrębnym od postępowania wymiarowego. W związku z powyższym, w ocenie organu II instancji, w przedmiotowej sprawie nie ma znaczenia powołana przez stronę jej zła sytuacja majątkowa. Na decyzję organu II instancji W. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że dowiedział się za późno o terminie do złożenia wniosku o u morzenie długu celnego. Ponownie powołał się na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Wskazał, że pracuje tylko jego żona, a on obecnie przebywa na rencie, która została zajęta we wrześniu 2009 r. w drodze egzekucji na rzecz Izby Celnej. Wskazał, że ma na utrzymaniu dwójkę małoletnich dzieci, w tym chorą córkę, wymagającą stałego leczenia specjalistycznego. Powyższe okoliczności oraz fakt zadłużenia z tytułu opłat eksploatacyjnych za mieszkanie sprawiają, że skarżący nie jest w stanie spłacić kwoty długu celnego. Ponadto wskazał, że samochód, który sprowadził zza granicy nigdy nie był jego własnością. Mając na uwadze powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie należności celnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 wyżej wymienionej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W świetle powyższego, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Przedmiotowa decyzja Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] została wydana po dniu 1 maja 2004 r., t.j. po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej, a więc już w okresie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 19 marca 2004r . Prawo celne (Dz. U Nr 68, poz. 622 ze zm.). Jednakże w myśl art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (DZ. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.) w przypadkach powstania długu celnego przed dniem uzyskania przez Rzeczypospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej w sprawach dotyczących długu celnego mają zastosowanie dotychczasowe przepisy ustawy - Kodeks celny (tekst jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Z akt sprawy wynika że, dług celny w niniejszej sprawie powstał na mocy ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...]. W związku z powyższym organ pierwszej instancji powołał się na prawidłowe przepisy prawa materialnego, tj. przepisy Kodeksu celnego. Zgodnie z art. 246 § 4 Kodeksu celnego należności celne są zwracane lub umarzane na wniosek dłużnika złożony przed upływem 3 lat licząc od dnia jego powiadomienia o tych należnościach. Skarżący został poinformowany o obowiązku zwrotu należności celnych wynikających z różnicy między należnościami należnymi a uiszczonymi w decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w B. z dnia [...]. Powyższa decyzja jest ostateczna i o daty jej doręczenia skarżącemu należy liczyć termin w jakim skarżący mógł wystąpić z wnioskiem o umorzenie należności celnych. Taki wniosek skarżący po raz pierwszy złożył dopiero w dniu 30 czerwca 2006 r., a następny w dniu 30 lipca 2009 r., a więc po znacznym upływie ustawowego terminu. Co prawda, w myśl art. 246 § 6 Kodeksu celnego trzyletni termin na złożenie wniosku o umorzenie należności celnych może ulec przedłużeniu, jeżeli dłużnik udowodni, że niezłożenie wniosku przed upływem 3 lat od dnia powiadomienia go o tych należnościach było spowodowane nieprzewidzianymi okolicznościami lub działaniem siły wyższej. Jednakże skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia okoliczności, które przemawiały by za przedłużeniem tego terminu. Należy również podkreślić, że z przepisów prawa nie wynika obowiązek organu celnego do powiadomienia dłużnika celnego a o możliwości i terminie złożenia wniosku o umorzenie należności celnych. W związku z powyższym zarzut skarżącego w przedmiocie nie powiadomienia go o przysługującym uprawnieniu jest bezpodstawny. Skarżący nie może powoływać się na nieznajomość przepisów prawa. Ponadto organ słusznie wskazał, że w sprawie nie zachodzą również inne przesłanki przemawiające za umorzeniem długu celnego, określonego zarówno w Kodeksie celnym jak i rozporządzeniu wykonawczym Rady Ministrów z dnia 16 września 2003 r. w sprawie zwrotu lub umorzenia należności celnych (Dz.U. nr 170, poz.1653). Powyższe przepisy nie uzależniają również możliwości umorzenia należności celnych od złej sytuacji zdrowotnej lub majątkowej dłużnika. Tym samym okoliczności wskazane przez skarżącego dotyczące trudnej sytuacji finansowej jego rodziny również nie zasługują na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270), Sąd oddalił skargę.