I SA/Bd 97/09

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-08-14

Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże trudną sytuację materialną wynikającą z prowadzonej działalności gospodarczej przynoszącej straty i zajęcia rachunków bankowych przez organ egzekucyjny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Trudna sytuacja materialna, wynikająca z działalności gospodarczej przynoszącej straty oraz zajęcia rachunków bankowych przez organ egzekucyjny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący P.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych od skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Wskazał na znaczące pogorszenie swojej sytuacji majątkowej w wyniku prowadzonej egzekucji, stratę w działalności gospodarczej oraz zajęcie rachunków bankowych przez organ egzekucyjny. Opłacenie wpisu spowodowałoby uszczerbek w jego utrzymaniu oraz utrzymaniu córki.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2002 r. do listopada 2003 r. postanowił zwolnić skarżącego od wpisu od skargi kasacyjnej I SA/Bd 97/09 UZASADNIENIE W niniejszej sprawie zapadł wyrok oddalający skargę. Wraz ze skarga kasacyjną P.K.reprezentowany przez radcę prawnego T.B.wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Motywując swój wniosek wskazał, że postępowanie w sprawie zobowiązania podatkowego zostało zainicjowane w okresie, kiedy dysponował jeszcze środkami wystarczającymi na ponoszenie wymaganych kosztów i opłacenie pomocy prawnej. Jednakże w następstwie prowadzonej egzekucji jego sytuacja majątkowa uległa znacznemu pogorszeniu i w chwili obecnej nie jest on w stanie uiścić opłaty wymaganej dla kontynuowania postępowania kasacyjnego. Podniósł, że opłacenie wpisu spowodowałoby uszczerbek w utrzymaniu zarówno skarżącego, jak i córki, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Wnioskujący wyjaśnił, że ograniczył prawie całkowicie zakres prowadzonej działalności gospodarczej. Przedkładając bilans z jej funkcjonowania na dzień 30 czerwca 2009 r. zaświadczył, że poniósł stratę wynoszącą 96.044,57 zł. W takich okolicznościach zmuszony został do korzystania ze wsparcia materialnego ze strony rodziny w zakresie bieżącego utrzymania, zapewnienia mieszkania, jak i opłacenia wpisu od skargi wniesionej do tut. Sądu. Nadto, w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy skarżący udokumentował, że nie dysponuje środkami zgromadzonymi na rachunkach bankowych, gdyż te zostały zablokowane przez organ egzekucyjny. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane na wniosek strony będącej osobą fizyczną, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych Stosownie do przepisów p.p.s.a zasadą jest ponoszenie przez strony kosztów postępowania sądowego (art. 199), natomiast odstępstwem od niej jest przyznanie prawa pomocy. Jako, że omawiana instytucja ma charakter wyjątkowy, przyjmuje się, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Podmioty te zazwyczaj pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone, pozwalając zaledwie na zaspokojenie tylko niezbędnych potrzeb egzystencjalnych i skarżący nawet przy największym wysiłku nie może zdobyć środków wystarczających na opłacenie procesu. Tak więc, w rozpatrywanej sprawie stwierdzić trzeba, że podatnik wprawdzie prowadzi działalność gospodarczą, lecz nie przynosi ona dochodów, a jedynie stratę. Wnioskujący nie posiada także nieruchomości oraz zasobów pieniężnych, gdyż rachunki bankowe podlegają zajęciu przez organ egzekucyjny. To oznacza, że skarżący udowodnił, że na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie jest w stanie opłacić wpisu od skargi kasacyjnej, który wynosi 15.281 zł. Ponadto z wniosku wynika, że pomoc udzielana zainteresowanemu ze strony rodziny umożliwia zapewnienie mu bieżącej egzystencji. Podniesione więc argumenty wskazują na trudną sytuację ekonomiczną w jakiej znalazł się P.K. i z tego powodu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło